‘Tuurlijk zit ik iedere donderdagavond klaar voor jouw nieuwe televisieprogramma’, lacht Jannie van den Berg achter de bakkerstoonbank in het centrum van Gorinchem, terwijl ze gevulde koeken inpakt voor breakdancer, motivatiespreker en televisiepresentator Redouan Ait Chitt (34). Hij wandelt met zijn inmiddels beroemde gangsterloopje – Redo mist een heup – naar een supermarkt, om havermelk te kopen voor in de koffie van de fotograaf. Ook in die winkel allemaal high fives en boksen met het personeel. Redo, zoals zijn artiestennaam luidt, is een fenomeen – en niet alleen in Gorinchem, waar hij woont en bijna dagelijks te vinden is in zijn dansstudio BreakSquad in winkelcentrum De Passage.
Internationaal toert hij langs grote podia met het sterrenteam van de breakdancecrew ILL-Abilities. Hierbij zijn ’s werelds beste breakdancers met een fysieke uitdaging aangesloten. Redo danst, met een Zwaan op zak ‘voor de meest indrukwekkende dansprestatie’, choreografieën in alle theaters van Nederland. Ook spreekt hij op conferenties en congressen over doorzettingsvermogen, karakter en tomeloze ambitie.
Onze gids dit weekeinde is een rubriek in Volkskrant Magazine waarin een bekend persoon (op velerlei terreinen) uit binnen- of buitenland ons gidst langs zijn of haar favorieten.
Zoals hij memoreert in zijn veelbekeken TEDxTalk, kwam hij met 6-0 achterstand ter wereld. Toch weerhield het ontbreken van vingers, een onderbeen en een ellebooggewricht hem er nooit van stevig carrière te maken. Zijn lijfspreuk ‘no excuses, no limits’ prijkt sinds 2020 als lichtkunstwerk boven de ingang van de winkelpassage in Gorinchem.
Sinds 1 februari is Redo wekelijks op NPO 1 te zien als presentator van de nieuwe talentenjacht Project Dans. Tijdens de eerste aflevering moest hij bekendmaken welke twintig van de dertig ambitieuze amateurdansers afvielen. De overgebleven tien kandidaten strijden nu voor een contract als professioneel danser bij ISH Dance Collective, dat breakdance en hiphop mengt met freerunning, skateboarding en balsport.
De tien deelnemers werken zich de komende weken in het zweet tijdens lessen in klassiek ballet, latin, jazz, modern en Afrikaanse dansstijlen. Ze worden gecoacht door dansdocent Natascha Dejong en choreograaf en ondernemer Nicholas ‘Shaker’ Singer. Juryleden Ed Wubbe en Jennifer Romen, beiden choreograaf, kiezen in de finale de winnaar: de beste allround danser. Redo praat alle rondes aan elkaar en becommentarieert alle bloed, zweet en tranen. ‘Ik moest voor het eerst presentatieteksten uit mijn hoofd leren. Terwijl ik gewend ben te improviseren en grappen te maken.’
Het verzoek van de NTR te komen praten over een rol in Project Dans – de opvolger van Project Rembrandt – kwam precies nadat Redo nieuwe doelen in zijn telefoonnotities had geformuleerd, waaronder de wens een televisieprogramma te presenteren bij een landelijke omroep. Eerder had hij een presentatieklus gedaan voor de regionale omroep L1 tijdens de Nederlandse Dansdagen (NDD) in Maastricht, en een terugblik gemaakt met Jan Kooijman over 25 jaar NDD. Dat doelgericht vooruitkijken maakte dat hij tijdens het gesprek over een eventuele rol als coach of jurylid durfde voor te stellen zelf de presentatie te doen.
Over de auteur
Annette Embrechts is sinds 1998 dans- en theaterrecensent voor de Volkskrant. Ze schrijft over dans, performance, theater en circustheater.
Eind maart hoopt Redo te knallen in Rotterdam tijdens de Red Bull BC One Cypher Holland, waarin de beste b-boys en b-girls van Nederland – de b staat voor breakdance – strijden om het wereldkampioenschap breaking, oftewel breakdance. ‘Tijdens een battle dans je intensieve rondes van 40 tot 50 seconden, op onvoorspelbare muziek van een dj. Dat vind ik vaak vermoeiender dan een uur achter elkaar dansen. Het is sprinten versus een marathon. Alles in die ene minuut moet kloppen.’ Tien jaar geleden deed Redo deze zware wedstrijd voor het laatst. ‘Lichamelijk zijn die jonge gasten fitter, zij willen zich bewijzen, maar ik ben door mijn theaterervaring verder in uitstraling; met rust en geestelijke kracht heb ik mijn eigen bewegingsstijl intenser gemaakt en meer betekenis gegeven. Het gaat mij om meer dan imponerende moves.’
Wie denkt dat de veelzijdige Redo, met al zijn talenten, niet voor het hoofdpodium in breaking gaat, heeft het mis. ‘Als ik meedoe, ga ik voor de winst. Bovendien, de winnaar mag naar het wereldkampioenschap in Rio de Janeiro.’ De gevulde koeken raakt hij daarom niet aan; die zijn voor het bezoek. ‘Ik moet over een maand superfit zijn.’
Zijn Nederlandse moeder en Marokkaanse vader kregen in Redo’s peutertijd continu van dokters te horen dat hun eerstgeborene nooit een pen zou kunnen vasthouden. ‘Nu schrijf ik al dertig jaar mijn eigen verhaal’, zegt hij op zijn website IamRedo. En die ontbrekende ledematen, daarover wil hij het alleen nog hebben als het iets toevoegt. Zijn dansstudio in Gorinchem laat zien hoe Redo’s verhaal mondiaal resoneert: medailles, prijzen, foto’s, oorkondes en erkenning uit legio landen. Voor de fotoshoot toont hij onvermoeibaar spins uit zijn onnavolgbare bewegingsstijl. ‘Ik ben een meester in vallen’, lacht hij vanaf de mat. Dan schenkt hij nog een rondje koffie. Waarom Gorinchem zijn eerste, en koffie zijn laatste tip is als gids, legt hij uit met zelfspot en mooie jeugdherinneringen aan een kapotte drankenautomaat.
‘Gorinchem is door de ANWB uitgeroepen tot mooiste vestingstad van Nederland en opgenomen in de Unesco Werelderfgoedlijst. Ik ben er altijd blijven wonen. Ik voel me hier thuis. Veel fijne kleine ondernemers, nuchtere mensen die er iets moois van willen maken. Goede restaurants. En lekkere stranden buiten de Waterpoort. Ik slenter vaak langs de stadswal of de Langendijk, ga graag uit eten of naar de wijnbar van Alicia van den Berg en Kamal Basu. Sporten doe ik hier in de Botersteeg, in onze eigen studio.
De gemeente Gorinchem wilde een standbeeld van mij plaatsen, toen ik in 2020 werd geridderd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau. Dat voorstel was echter een uit de hand gelopen oproep van een vriend, die dit idee had geopperd tijdens een gemeenteraadsvergadering, nadat ik de Zwaan had gewonnen. Ter ere van dat koninklijke lintje heeft de gemeente toen mijn levensmotto ‘no excuses, no limits’ in neonlicht laten gieten door kunstenaar Jack van Mildert. Zanger Jan Smit werd dat jaar ook geridderd. Hij denkt dat hij de jongste Officier is. Maar ik ben vier jaar jonger.’
‘De Koreaanse keuken is enorm in opkomst. Zo worden er workshops georganiseerd om zelf kimchi te maken en zijn steeds meer ingrediënten te koop in gewone supermarkten. Ik maak het niet zelf, ik haal het. Ik ontdekte het lekkere, verfijnde en veelkleurige Koreaanse eten in 2010 toen ik mijn eerste verre reis alleen maakte, naar Seoul. Ik had een dansfilmpje ingestuurd naar een wereldwijde online competitie op YouTube en werd geselecteerd. Breakdance was begin deze eeuw in Zuid-Korea heel groot, net zo populair als K-pop. Het niveau was heel hoog. Nu is die flow daar minder.
Ken je de link tussen Gorinchem en Korea? Na Guus Hiddink is Hendrick Hamel de bekendste Nederlander in Korea. Deze zeevaarder werd in 1630 in Gorinchem geboren en zette als een van de eersten voet aan wal in Korea. Zijn schip sloeg te pletter op de rotsen voor het Koreaanse eiland Jeju. Over zijn noodgedwongen jaren daar schreef hij Hamel’s journael. Dankzij dat reisverslag schijnt Korea de poorten naar het westen te hebben geopend. Koreaanse kinderen leren alles over deze Gorkumse zeeman. En in Gorinchem staat het Hendrick Hamel Museum met een Koreaanse tuin.’
‘Sinds 2019 ben ik de meest trotse ambassadeur van het merk G-Shock. We wilden als BreakSquad wel eens testen of hun horloges echt onverwoestbaar zijn, zoals ze beweren. Op het Efteling-melodietje van de Indische Waterlelies namen we een video op waarin we alles deden om ze kapot te krijgen. We spinden en stampten erop, lieten ons met salto’s erop vallen. Ze blijken echt schokbestendig. Er is er geen een gesneuveld. Die onverwoestbaarheid past bij mijn mentaliteit van nooit opgeven. Ik heb inmiddels heel wat horloges thuis liggen. Het bandje van dit witte exemplaar is ontworpen door La Fam uit Amsterdam. Ik pas mijn outfit aan op mijn horloge of andersom: ik heb nu een bruine jumpsuit aan van Zara, met een wit hemd eronder. Een mooie bijkomstigheid van gesponsord worden door een horlogemerk: ik heb geen excuus meer om te laat te komen.’
‘Shai is naar mijn idee de beste hiphopchoreograaf van Nederland. Ik heb veel van hem geleerd. Hij haalt het beste in je naar boven, neemt je serieus, stuurt je de diepte in en laat je bewegingen maken die je nooit voor mogelijk had gehouden. Toch zorgt hij dat je dicht bij jezelf blijft. Hij leert je je lichaam te begrijpen. Met hem heb ik mijn solo Redo gemaakt. Daarvoor won ik in 2019 de Zwaan.’
Breakdancer Bahoran, geboren in Suriname met groot gevoel voor stijl en ritme, combineert zijn Hindostaanse wortels met elementen uit de moderne, Indiase dans en hiphopstijlen als breaking, popping en locking. Redo: ‘Met hem voer ik eindeloze gesprekken. Nu hij met zijn nieuwste voorstelling Creole bezig is, moet ik hem niet lastigvallen. Ik ben benieuwd naar zijn dansrelaas over creolisering, over de vermenging van verschillende culturen, soms onder gedwongen, harde omstandigheden. Shai is die vleesgeworden gedeelde spirit.’
‘Dit boek zag ik liggen tijdens mijn studie Media & Entertainment Management in Rotterdam. Het heeft mij geholpen doelen te verwezenlijken. Ik heb het al veel mensen aangeraden. Het gaat over het visualiseren van dromen en vertrekt vanuit de wet van de aantrekkingskracht. Misschien klink ik nu erg als een motivatiespreker maar ik geloof echt in het besef dat positieve of negatieve gedachten ook positieve of negatieve ervaringen veroorzaken. Ik zie het als durven dromen. Ik schrijf ieder jaar privédoelen op. Daar leef ik dan naartoe. Dat vergroot de kans dat je ze realiseert.’ Wat heeft hij zich ten doel gesteld voor 2024? ‘Het geheim is ze niet aan de grote klok te hangen. En niet boos te worden als iets niet lukt.’
‘Op mijn 14de wilde ik met vrienden naar Nighttown in Rotterdam, waar het festival The Notorious IBE toen gehouden werd. We wisten dat daar waanzinnige breakdancers uit Frankrijk, Korea, Duitsland, Amerika en Japan zouden samenkomen. Het was nog voor de tijd van YouTube. Een van ons had een filmpje kunnen downloaden via een mediaplayer. We wisten niet wat ons overkwam. Duizenden breakdancers uit de hele wereld kwamen naar dit festival om met elkaar te battlen. Er heerste zo’n positieve sfeer, we gingen helemaal kopje onder. In 2008 is dit beroemde breakdance-event onder leiding van Tyrone van der Meer en Mario Walden verhuisd naar Heerlen. Daar is het nog groter geworden. Die hele stad vibreert mee. Een non-stopgevoel van goede vibes. Het is een van de beste en langst lopende hiphopfestivals ter wereld. Echt.’ Mocht hij als jonge tiener al zonder ouders naar een nachtclub? ‘Mijn ouders waren niet de moeilijksten.’
‘Ik ben totaal geen fanatieke sneakerverzamelaar. Ik zweer niet bij bepaalde merken zoals veel hiphoppers of ‘sneakerheads’. Ik let vooral op het stiksel aan de zijkant, dat moet stevig zijn, zodat ze niet snel kapotgaan. Als ik flink train, zoals nu voor de Red Bull BC One in Rotterdam, verslijt ik een paar binnen een paar maanden. Ik train soms op hardloopschoenen, soms op platte sneakers. Een andere zool zorgt voor een andere bewegingsstijl omdat je op een andere manier je voet afrolt. Bij een battle moeten mijn schoenen matchen met mijn outfit. Daarom ben ik dol op deze witte Skechers. Die zitten lekker en passen bij mijn witte horloge. Het is geen hip of duur merk. Kijk hoe goed die stiksels zijn gemaakt. Daardoor dans je er niet snel een gat in.’
‘Amizmiz ligt dicht bij Marrakesh maar is minder druk, chaotisch en toeristisch. Het ligt prachtig aan de voet van het Hoge Atlasgebergte. Mijn vader is er geboren in een schapenstal. Hij is op zijn 15de gaan varen om geld te verdienen. Hij had nog nooit de zee gezien. In de textielindustrie in Twente leerde hij razendsnel Nederlands en omdat hij al goed Frans sprak ontwikkelde hij zich tot tolk tussen de gastarbeiders en de personeelschef. Zo leerde hij veel over personeelsbeleid. Hij heeft inmiddels talloze integratieprojecten opgezet. Mijn moeder ontmoette hij bij een cursus Nederlands die zij gaf.
Ik probeer Amizmiz zo veel mogelijk te bezoeken. De stad is in september 2023 zwaar getroffen door de aardbeving. Mensen wachten daar nog altijd op hulp. Daarom organiseert mijn vader nu projecten om de wederopbouw te stimuleren. Waar mogelijk probeer ik dansers daar aan een netwerk te helpen. Ze krijgen weinig kansen en willen allemaal naar Europa. Hoe mooi zou het zijn als ze zich in Marokko als breakdancer kunnen ontwikkelen. Mijn zus Nora verkoopt in haar winkel in Giessenburg Marokkaanse spullen en organiseert kookworkshops. De winkel heet De Tagine, mag ik die ook tippen? Mijn zus is net zo ondernemend als ik.’
‘Ook al battle ik op de Red Bull BC, ik probeer energiedrankjes te vermijden. Geef mij maar koffie. Geen Senseo alsjeblieft – mijn ouders hebben nog steeds zo’n apparaat. Daar moeten ze mee kappen. Ik heb thuis een eenvoudige, goede espressomachine. Ik drink drie koppen koffie per dag: twee in de ochtend en een ’s avonds voor de training. Het is een vast ritueel in onze dansstudio: voor we gaan trainen drinken we samen koffie. Mijn liefde voor koffie ontstond tijdens mijn studententijd in Rotterdam. De drankenautomaat op school was een keer kapot waardoor we onbeperkt koffie konden halen zonder te betalen. Toen hebben we alles gemixt en allemaal proeverijen georganiseerd. Na een week hadden ze het door. Maar sindsdien doe ik het goed op koffie. Ik hoef geen exclusieve koffiemelanges uit Colombia of zacht water uit een bron in het Japanse Fuji-gebergte. Dat hoge niveau bereik ik liever in de dans.’
23 september 1989 Geboren in Giessenburg.
2001-2006 Havo Lyceum Oudehoven Gorinchem.
2004 Eerste breakdanceles bij buurthuis De Haarhorst, Gorinchem.
2007 Communicatie en Multimedia Design, Hogeschool Rotterdam.
2008-2012 Media & Entertainment Management/Creative Business, Hogeschool Inholland Rotterdam.
2010 Lid internationale breakdancecrew ILL-Abilities.
2013 Medeoprichter dansgezelschap BreakSquad.
2013 Medeoprichter dansschool ROOTS Dance Studio, Gorinchem.
2013 Nominatie Laurence Olivier Award voor ILL-Abilities.
2014 Tweede plaats televisietalentenjacht Everybody Dance Now.
2014 Optreden afscheidsconcert koningin Beatrix.
2018 Première bekroonde solo Redo; choreografie: Shailesh Bahoran.
2019 Zwaan voor meest indrukwekkende dansprestatie van het seizoen.
2020 Nummer 1 Community Top 100 van inspirerende talenten.
2020 Koninklijke Onderscheiding Officier in de Orde van Oranje-Nassau.
2021 Openingsact tweede halve finale Eurovisie Songfestival in Ahoy Rotterdam.
2022 en 2023 Op pad met Redo (L1), televisiereportages tijdens de Nederlandse Dansdagen Maastricht.
2023 Tournee Remla met Amsterdams Andalusisch Orkest.
2024 Presentatie NTR-programma Project Dans (NPO 1).
Redouan Ait Chitt woont in Gorinchem.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Antwoord op al uw vragen
Updates, wijzigingen en klachten
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden