Denkfouten in het hedendaags ontwerp gefileerd door ontwerpwetenschapper Jasper van Kuijk. Deze week: verwarrende perronborden.
Op treinstations geven de digitale borden boven de perrons met een pijl naar links of rechts de rijrichting van de trein aan. Alleen staan die borden haaks op het spoor, en de aankomende trein hopelijk niet, dus die pijl is nogal verwarrend. Navraag van reizigers bij NS_online op X leverde op dat je in je hoofd het perronbord naar het spoor toe moet draaien voor de juiste rijrichting.
Überhaupt: hoe nuttig is het om de rijrichting te weten? Het voorkomt hoogstens dat je, ietwat gênant, glazig zoekend naar de verkeerde kant van het perron staat te staren. Ja, als de trein er al staat als je het perron op loopt en je graag met de rijrichting mee wilt reizen, dán doet het wat, maar dat is bijna nooit. Onduidelijk en nutteloos dus. Terwijl je op dit soort gebruikskritische borden alles weg wilt laten wat ruis is.
Zo’n visuele hapering valt op omdat de bebording op Nederlandse stations juist heel goed is. Zoals bijvoorbeeld hoe duidelijk de spoornummers zijn aangegeven. Je zult je misschien afvragen: eh, ja? Ja, na zoekend rondlopen op Duitse stations, waar de sporen zijn aangegeven in het lettertype Extraklein Onderkast, besef je ineens hoe goed die NS-bebording is. Om de nederblueslegendes van De Dijk te parafraseren: ‘Een treinreiziger weet pas wat-ie mist, als de duidelijke bebording boven de toegang naar een perron er niet is.’
De basis voor de blauwe stationsbebording werd gelegd door het bureau Tel Design en voor het eerst geïmplementeerd bij de verbouwing van Den Haag Centraal in 1973. Later, in 1998, werd het systeem geüpdatet door Bureau Mijksenaar, bekend van de gele borden op Schiphol. Het leidde tot een consistent en gebruiksvriendelijk bewegwijzeringssysteem.
Over de auteur
Jasper van Kuijk is ontwerpwetenschapper en columnist voor de Volkskrant. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Maar het lijkt wel alsof de stationsbordontwerpers sinds de komst van de digitale perronborden het spoor een beetje bijster zijn. Het begon er al mee dat de eerste generatie digitale borden, als er veel tussenstations getoond moesten worden, deze per twee of drie voorbij lieten scrollen. Dus als ik bij de trein Amsterdam-Vlissingen voor het instappen nog even op het perronboard wilde checken of hij echt in Delft zou stoppen, stond ik dertig seconden te wachten tot Kruiningen-Y, Bergen op Zoom, Rilland-Bath en heel veel andere stations voorbij waren gekomen. En daaronder dan een bak vrije witruimte.
Ik zit natuurlijk niet bij de perronbordontwerpers aan tafel, maar ik krijg weleens de indruk dat hier digitale schermontwerpers – van apps en websites – worden losgelaten op het publieke domein. Terwijl daar andere regels gelden. Ik zou zeggen: pak de oude ontwerpen en richtlijnen van Mijksenaar en Tel Design er weer eens bij. En mochten jullie het niet eens zijn met deze column: recht voor je houden en 90 graden naar de tafel toe draaien, dan verandert-ie van richting.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Antwoord op al uw vragen
Updates, wijzigingen en klachten
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden