Als je een mug met je handen - en dus een gesloten object - wil slaan, stuur je een luchtstroom richting de mug. De insecten surfen als het ware op die luchtstroom van je weg, waardoor ze moeilijk te pakken zijn. Met een geperforeerde vliegenmepper heb je daar minder last van, want daar gaat de lucht doorheen.
Onderzoekers analyseerden bijna vijfhonderd ontsnappingsmanoeuvres van muggen. Een klap met een vliegenmepper met gaatjes heeft een twee keer hogere botsingkans dan een dichte mepper, blijkt uit onlangs gepubliceerde resultaten in het wetenschappelijke tijdschrift Current Biology.
Een mug heeft zeer onvoorspelbaar vlieggedrag om hun ontsnappingskansen te vergroten. Met hun vleugels - die zo'n vijfhonderd keer per seconde slaan - kunnen ze zich in allerlei bochten wringen. Dat vlieggedrag is met behulp van kunstmatige intelligentie (AI) gefilmd.
Het blijkt dat muggen zowel actief als passief aan de klappen kunnen ontsnappen. Zo kunnen ze spontane bochten maken nadat ze een aanval signaleren. Hoe ze die detecteren moet nog worden onderzocht. Volgens de onderzoekers zit dat waarschijnlijk in hun gevoelige haren of antennes. Maar ze kunnen ook passief ontsnappen, door te 'surfen' op de drukgolf die wordt veroorzaakt door de vliegenmepper. Die surftechniek wordt in 20 tot 40 procent van de gevallen gebruikt. Wetenschappers denken dat die methode door miljoenen insectensoorten wordt toegepast.
Het lijkt vanzelfsprekend dat een vliegenmepper efficiënter is dan je hand, maar toch is het onderzoek belangrijk, stellen de wetenschappers. De nieuwe kennis kan worden gebruikt om betere muggenvallen te maken en ze zo te bestrijden en de verspreiding van ziektes als malaria te voorkomen.