"Dat ongewenste gedrag is er altijd al geweest", zegt directeur Christian de Waard van Effectory, een bedrijf dat onder andere onderzoek doet naar de tevredenheid van werknemers. "Er is nu alleen meer aandacht in de media voor het onderwerp."
Die aandacht in de media werpt zijn vruchten af. "We zien inmiddels een positieve trend in alle sectoren. Medewerkers voelen zich nu vaak veilig genoeg om collega's en managers aan te spreken op gedrag. Ook in de opvolging van klachten zien we verbetering", zegt De Waard. "Dat betekent natuurlijk niet dat ongewenst gedrag niet meer voorkomt, maar het is fijn dat er verbetering in zit."
Ongewenst gedrag komt altijd voort uit de bedrijfscultuur, stelt werkgeversorganisatie AWVN. "Als er iets mis zit in de cultuur van het bedrijf, is de top van de organisatie verantwoordelijk voor hoe daarmee wordt omgegaan", zegt een woordvoerder van AWVN. "De kwaliteit van leiderschap is hierbij heel belangrijk. Managers moeten zichzelf de vraag stellen: ben ik wel een goed voorbeeld?"
"Je kunt een persoon die over de schreef gaat wel hard straffen, maar dat heeft weinig zin", zegt De Waard. "De cultuur van een bedrijf moet veranderen. We zien dat veel organisaties dat nu beginnen te begrijpen."
Dat hadden ze in de vliegbranche al vroeg begrepen. "In de jaren zeventig was er nog sprake van een sterk hiërarchische cultuur in de cockpit. De gezagvoerder bepaalde alleen wat er gebeurde", zegt Ruud Stegers, vicevoorzitter van pilotenvakbond VNV. "Door die autoritaire verhouding was er weinig ruimte voor andere leden van de crew om ongewenste of zelf gevaarlijke situaties bespreekbaar te maken."
Dat leidde tot incidenten en ongelukken. Om dat te verbeteren, is tientallen jaren geleden een nieuwe omgangsvorm bedacht waarbij de gezagvoerder niet alleen opereert.
"Er wordt nu juist in crewverband samengewerkt', zegt Stegers. "Het wordt sindsdien sterk gestimuleerd om elkaar onderling aan te spreken en te challengen op houding, keuzes en handelingen waar dat nodig is."
Toch is hiërarchie geen vies woord, vindt De Waard. In sommige gevallen is het zelfs hard nodig, maar het moet wel functioneel zijn. "Iemand van de luchtmacht legde mij een keer goed uit dat het soms heel belangrijk is om duidelijk te maken wie de beslissingen neemt als het erop aankomt. Op zo'n moment kan hiërarchie juist bijdragen aan een organisatie en de veiligheid van medewerkers."
Het is uiteindelijk niet zo zwart-wit wat een bedrijf wel of niet moet doen om de boeken in te gaan als goede werkgever. Maar volgens onderzoek van Effectory is een bedrijf een goede werkplek wanneer er goed wordt gecommuniceerd. Ook transparantie is een belangrijk woord. "Wees eerlijk als het goed gaat met de organisatie", zegt De Waard, "maar ook als het even niet zo goed gaat."
Source: Nu.nl economisch