Daar moet je als welwillend mens toch van uit gaan: bekeringen, ook politieke bekeringen zijn mogelijk tot het laatste moment. Van de doden niets… et cetera, maar het was toch goed dat Michel Krielaars in deze krant zijn eerste herinnering ophaalde aan zijn ontmoeting met Aleksej Navalny van 4 november 2007. Navalny was toen, zeker in het buitenland, nog onbekend en binnenslands zocht hij nog naar zijn politieke vorm – ik zeg het nu heel Haags en formatie-achtig. Krielaars trof de jonge Navalny op de Dag van de Nationale Eenheid, tijdens de zogenoemde ‘Russische Mars’. „Alles wat zich in Rusland rechts en extreemrechts noemde” had zich daar verzameld, en daar was ook Navalny, om zijn protest te laten horen tegen „die illegalen van de Kaukasus”. Rusland moest voor de Russen zijn en migranten waren „kakkerlakken”, riep hij herhaaldelijk.
Het was beslist een andere Navalny dan de man die afgelopen vrijdag ‘werd gestorven’ in een Siberisch strafkamp; dat was wel degelijk een democraat die streed tegen de dictatuur van Poetin en de zijnen, tegen de ontbrekende rechtsstaat en tegen Rusland zelf, dat nog steeds een archaïsche, koloniale oorlog voert in Oekraïne. Navalny heeft zich in zeventien jaar tijd in politiek opzicht binnenstebuiten gekeerd. Het kan niet anders of de aanhoudende, Russische staatsterreur heeft zijn politieke sprong, van ultranationalist naar democraat, versterkt. Die sprong werd uiteindelijk een salto mortale.
Even terug naar eigen land, naar het idee dat al het gepraat over grondrechten en rechtsstaat tijdens de vorige formatieronde een hoop geneuzel was. Je moet wel lef hebben om er zo geringschattend over te spreken, zeker na Navalny’s dood. Nee, Nederland is Rusland niet, en een effectief partijkartel kent dit land ook al niet – want dan zou Wilders geen beoogd premier zijn, maar wegkwijnen op een geheime plek in Twente. Maar goed: Wilders’ „tsunami van asielzoekers”, ook wel „asieltuig” genoemd, komt toch aardig in de buurt van Navalny’s toenmalige „kakkerlakken”. De Russische dissident bleek in de loop van jaren in staat over zijn eigen verleden heen te springen. Waarom zou je Wilders ook niet het voordeel van de twijfel gunnen?
Omdat, verschrikkelijk genoeg, Wilders al 24 jaar lang zwaarbeveiligd moet worden en voortschrijdend inzicht gebaat is bij buitenruimte en contact met andersdenkenden. Dat gaat niet bij Wilders. Omdat Wilders, met het aanstaande vertrek van Rutte, de meest volleerde politieke strateeg is in Den Haag. Hij kan nu eindelijk zijn lang uitstaande winst verzilveren. En Wilders is de vleesgeworden anti-islam. Dat maakt meer dan een kwart van zijn leven uit. Het kan niet zo zijn dat zoiets voor niets is geweest.
De bekering van Wilders is mogelijk, maar hoogst, hoogst onwaarschijnlijk.
Source: NRC