De afgelopen jaren is er in Den Haag veel gediscussieerd over de definitie van fossiele subsidies en hoeveel geld daarmee gemoeid is. In de praktijk gaat het vooral om belastingvoordelen bij het gebruik van olie, kolen en aardgas.
"Het is belangrijk dat we ze nu echt gaan afbouwen", zegt GL-PvdA-Kamerlid Suzanne Kröger tegen NU.nl. "We moeten echt afbouwpaden gaan maken en daar ook duidelijk over zijn."
De initiatiefwet van Kröger schrijft niet voor hoe de subsidies precies moeten worden afgeschaft en in welke volgorde. Maar het kabinet zou daar wel een plan voor moeten opstellen en elk jaar moeten beschrijven welke voortgang er is geboekt.
Afgelopen maandag verscheen een advies aan het demissionaire kabinet, waarin ambtenaren concluderen dat het lastig is om van alle fossiele subsidies af te komen. Sommige belastingvoordelen kunnen per 2030 verdwijnen, maar bij veel andere regelingen heeft Den Haag het heft niet in eigen hand. De accijnsvrijstelling voor lucht- en scheepvaartbrandstof is bijvoorbeeld vastgelegd in internationale afspraken.
Toch is het "reëel" om 2030 vast te leggen als einddatum voor fossiele subsidies, denkt Kröger. Zij riep zelf met een motie in de Tweede Kamer op tot het opstellen van het rapport. "Uiteindelijk wil je natuurlijk dat dit Europees aangepakt wordt, maar je kunt als Nederland juist ook een koploper zijn en daarin medestanders proberen te vinden."
Als het niet lukt om internationale afspraken te wijzigen, zou de voorgestelde wetswijziging het kabinet verplichten te laten zien hoe het de uitstoot van CO2 dan wel ontmoedigt. Bijvoorbeeld door de belasting op vliegtickets te verhogen, als het niet lukt om accijns op kerosine te introduceren.
Kröger zegt daarom ook niet te vrezen voor juridische onzekerheid als een einddatum voor fossiele subsidies in de wet wordt gezet, zonder dat de Nederlandse overheid ze allemaal zelf kan afschaffen. "Je moet het juist wettelijk verankeren, omdat het duidelijkheid geeft aan iedereen die daar nu behoefte aan heeft. Ik denk ook dat het Europees enorm gaat schuiven. Er komt daar ook enorme druk om fossiele subsidies aan te pakken."
In hun rapport waarschuwen de ambtenaren voor het "weglekken" van CO2-uitstoot naar het buitenland als fossiele subsidies alleen in Nederland worden afgeschaft. Bedrijven zouden de productie dan kunnen verplaatsen, waardoor broeikasgassen over de grens alsnog de lucht in gaan.
Toch is het volgens Kröger belangrijk dat Nederland een voortrekkersrol inneemt. "We zijn met fossiele subsidies nu waar we eerder überhaupt met het klimaatbeleid waren. Je ziet dat je koplopers nodig hebt om de Europese discussie verder te brengen. Er is in Europa ambitieuzer klimaatbeleid gekomen, ook juist omdat daar door koplopers op geduwd werd."
Ze benadrukt dat het afschaffen van de fossiele subsidies juist geld oplevert voor verduurzaming. Als de subsidies worden afgeschaft, zou dat miljarden aan extra belastinginkomsten opleveren.
"Je hebt nu allerlei duurzame koplopers, bedrijven die een ongelofelijk nadeel ondervinden van het feit dat zij niet die fossiele subsidies ontvangen. Die staan gewoon op achterstand", zegt Kröger. "En aan de andere kant speel je natuurlijk geld vrij, waarmee je juist weer kunt investeren in verduurzaming."
Source: Nu.nl economisch