Het CDU-partijbestuur vergadert maandagochtend in de Duitse hoofdstad. Daar zal Von der Leyen naar verwachting haar partij steun vragen voor haar kandidatuur. Die beveelt haar dan aan bij de overkoepelende Europese christen-democratische partij, de Europese Volkspartij (EVP), waartoe naast de Duitse CDU ook het CDA behoort. Naar verwachting zal Von der Leyen de enige EVP-kandidaat zijn voor de Europese topbaan. De officiële goedkeuring van de partij komt begin maart.
Als de EVP bij de verkiezingen in juni opnieuw de grootste fractie wordt in het parlement, heeft Von der Leyen de beste papieren om ook de volgende Commissie te leiden. Ze ligt goed bij de regeringsleiders die haar moeten voordragen. Het parlement dient die voordracht vervolgens te bekrachtigen.
Over de auteur
Marc Peeperkorn is sinds 2008 de EU-correspondent voor de Volkskrant. Hij woont en werkt in Brussel.
In 2019, toen Von der Leyen als eerste vrouw ooit Commissievoorzitter werd, haalde ze die stemming in het parlement maar net. Ook dit keer is het geen uitgemaakte zaak, maar andere mogelijke kandidaten – zoals commissaris Nicolas Schmit namens de sociaal-democraten en Europarlementariër Bas Eickhout voor de Groenen – kunnen op veel minder steun rekenen.
De 65-jarige Von der Leyen heeft de afgelopen vijf jaar binnen en buiten Europa een gedegen reputatie opgebouwd. Haar initialen ‘VdL’ zijn een merknaam geworden in Brussel. Meer dan haar voorgangers Jean-Claude Juncker en José Manuel Barroso is ze het gezicht van de EU. Leiders bellen haar als ze problemen willen oplossen, ze staat op goede voet met de Amerikaanse president Joe Biden.
Onlangs nam de kritiek op Von der Leyen toe, onder meer vanwege haar uitgesproken pro-Israëlstandpunt, ook nadat velen het Israëlische geweld in Gaza hadden veroordeeld. Daarnaast beschuldigen linkse partijen en milieuorganisaties Von der Leyen ervan afstand te nemen van de Green Deal nu de boeren zich daartegen verzetten.
De Green Deal stond in het politieke programma van Von der Leyen waarmee ze in 2019 aantrad. Samen met toenmalig Eurocommissaris Frans Timmermans zorgde ze ervoor dat een omvangrijk pakket wetten werd gepresenteerd en aangenomen die klimaatverandering een halt moeten toeroepen. Het gaat om de grootste groene omwenteling van de EU tot nog toe.
Kort na de start op 1 december van haar Commissie sloeg de coronapandemie toe. Von der Leyen (zelf arts) nam het voortouw bij de gezamenlijke productie en aankoop van coronavaccins door de EU-landen. Een unicum, gezondheidszorg is een nationale bevoegdheid. Ook lanceerde de Commissie de COVIDsafe-app, een digitaal vaccinatiebewijs waarmee EU-burgers na de lockdowns het normale leven weer konden oppakken.
Om de ernstige economische crisis als gevolg van de pandemie het hoofd te bieden, lanceerde de Commissie het Europese Herstelfonds (750 miljard euro). Von der Leyen werkte hiervoor nauw samen met Berlijn en Parijs en overwon zo het Nederlandse verzet tegen het fonds. Een flink deel van de miljarden wordt gebruikt om de Green Deal uit te voeren.
De Commissievoorzitter schaarde zich onmiddellijk aan de zijde van Oekraïne toen dat land werd aangevallen door Rusland. De Commissie toonde zich zeer actief bij het opstellen van economische sancties tegen Moskou. Ook maakte ze zich hard voor het vrijspelen van EU-geld om wapens voor Oekraïne te financieren.
Von der Leyen zette zich persoonlijk in om de Oekraïense aanvraag van het EU-lidmaatschap geaccepteerd te krijgen. De daadwerkelijke toetredingsonderhandelingen met Kyiv beginnen binnenkort.
‘Ze heeft ongekend leiderschap getoond in ongekende tijden’, zei de Deense Eurocommissaris Margrethe Vestager (Concurrentie) eerder in de Volkskrant over Von der Leyen. ‘Ze kwam niet alleen zelf uit haar comfortzone, ze prikkelde haar ambtenaren dat ook te doen.’ Fans en critici beamen dat Von der Leyen de dienst uitmaakt in de Commissie. ‘Zij bepaalt de koers’, aldus Vestager.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Antwoord op al uw vragen
Updates, wijzigingen en klachten
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden