Frustratie en onmacht. Dat zijn de woorden die bij Richard Vergeer (31) naar boven komen als hij probeert te omschrijven wat hij voelt. Een jaar geleden kreeg hij van de provincie te horen dat het boerenbedrijf dat hij met zijn ouders en broer runt weg moet.
Maar nog altijd is niet duidelijk wat er nu waar is van die boodschap van toen. "Het voelt een beetje alsof ze je in een wurggreep houden en wachten tot je afklopt", legt Vergeer uit.
Het begon allemaal op 13 februari 2023. Op die dag kregen twaalf boeren in het Natura 2000-gebied Nieuwkoopse Plassen en De Haeck te horen dat de stikstofuitstoot in 2030 nul moet zijn.
Het veroorzaakte een hoop onrust en ophef onder de boeren langs het riviertje De Meije. Daar leek de provincie van te schrikken, en dus kwam de provincie er half van terug.
Er volgde een bijeenkomst waarin de boeren te horen kregen dat er "intern niet meer over nul emissie" werd gesproken, vertelt Vergeer. Officieel kregen ze nooit te horen dat de plannen van tafel zijn.
Het is nog steeds onduidelijk wat dat precies voor de toekomst van de boerderijen betekent, ook na een individueel gesprek dat een tussenpersoon van de provincie met de boeren heeft gevoerd. "We hebben nu alweer acht maanden niks gehoord", verzucht Vergeer. "Maar ondertussen wordt door het ministerie van Landbouw wel aan de stoelpoten van ons verdienmodel gezaagd."
Hij doelt op de strengere mestregels die vanuit het ministerie zijn opgelegd aan bedrijven binnen Natura 2000-gebieden, onder meer om de uitstoot van stikstof te verminderen en de waterkwaliteit te verbeteren. "Onze vrees is: hoelang overleven we het? We worden van alle overheidskanten aangevallen."
Vergeer begrijpt de vraag of het verstandig is dat een melkveebedrijf in een Natura 2000-gebied ligt overigens wel. Maar tegelijkertijd kan hij er ook niet zoveel mee. "Wij waren hier eerder dan het Natura 2000-gebied. Toen het een Natura 2000-gebied werd, is ons gegarandeerd dat bestaand gebruik gewaarborgd was. En als je ons echt zo graag weg wil hebben: kom dan gewoon met een redelijk bod."
Maar dat bod blijft vooralsnog uit. En de boeren langs De Meije moeten ondertussen door met het "stempel" dat ze hebben gekregen. "We zingen het nog wel een poosje uit, maar op een gegeven moment moet er toch worden geïnvesteerd om aan steeds zwaardere duurzaamheidseisen te kunnen blijven voldoen."
"Daarvoor heb je geld van de bank nodig, en die gaat hier echt geen geld in steken. De Rabobank is heel duidelijk geweest: binnen een Natura 2000-gebied financieren we niet meer."
"Vroeger had ik nog wel eens het gevoel dat de overheid rechtvaardig is. Maar inmiddels heb ik dat niet meer", gaat Vergeer verder. "Of ze onrechtvaardig zijn door onkunde of uit boze bedoelingen, dat weet ik niet. Ik ga maar uit van het eerste, maar het is te treurig voor woorden."
Volgens een woordvoerder van Zuid-Holland heeft de provincie na vorig jaar "pas op de plaats" gemaakt. Er zijn gesprekken geweest en twee boeren hebben besloten zich te laten uitkopen. Als ook andere boeren zich willen laten uitkopen, is de provincie "bereid hen te ondersteunen".
Maar het is niet duidelijk of de boeren die niet weg willen, kunnen blijven. Ook na vragen van NU.nl kan de provincie die duidelijkheid niet geven.
Job schrijft veel over de natuur, boeren en de stikstofcrisis. Ook maakte hij de podcast Verscheurd door de wolf over de terugkeer van de wolf in Nederland. Lees hier meer verhalen van Job.
Overigens had de provincie de familie Vergeer al lang kunnen uitkopen. Al in de jaren zeventig werden de eerste gesprekken over een verkoop van de weilanden gevoerd.
In de decennia daarna waren gesprekken over een uitkoop al een paar keer vergevorderd. "Maar het ontbreekt telkens aan daadkracht", vertelt Vergeer. "Je hebt een constructief gesprek en de provincie zegt dan: we komen erop terug. En dat duurt dan een jaar, of het gebeurt helemaal niet. Het had allemaal geregeld kunnen zijn. Wij zien stikstof niet zo zeer als probleem. Maar als het een probleem is, ga dan daadkrachtig te werk en los het op."
Inmiddels staan Vergeer en zijn ouders een stuk minder welwillend tegenover een verkoop van de boerderij. "We zijn nu een stuk terughoudender dan tien, vijftien jaar geleden. Het vertrouwen in de overheid is heel gering. We hebben er geen vertrouwen meer in dat we rechtvaardig behandeld gaan worden."
Maak binnen 1 minuut een gratis account aan en krijg toegang tot extra artikelen.
Gelieve een geldig e-mailadres in te geven.
Source: Nu.nl algemeen