Met ook vandaag een lege stoel, bedoeld voor Pieter Omtzigt (NSC), aan de onderhandelingstafels staken de hoofdrolspelers opnieuw de koppen bij elkaar voor een formatieoverleg. Een kort overleg, want demissionair justitieminister en VVD-leider Dilan Yesilgöz zat krap in haar tijd: zij moest de begroting van haar departement door de Tweede Kamer zien te loodsen.
Waar Yesilgöz het over had met Geert Wilders (PVV), Caroline van der Plas (BBB) en informateur Ronald Plasterk (PvdA) werden geen uitspraken gedaan. Duidelijk werd wel dat met de finish in zicht de overgebleven partners alle tijd die zij nog tot hun beschikking hebben, nodig zullen hebben om de formatie-exit van Omtzigt te verwerken. Ook vrijdagochtend vroeg, om acht uur, gaan de partijen verder. Mét Omtzigt, als het aan de drie rechtse partijen en de informateur ligt.
Over de auteur
Avinash Bhikhie is politiek verslaggever voor de Volkskrant. Hij schrijft sinds 2014 over de nationale politiek.
Volg alles over de kabinetsformatie hier.
Ook na de warrige wijze waarop NSC zich afgelopen dinsdag uit de formatie terugtrok, blijft de deur voor Omtzigt open. De NSC-leider besloot dat het voor hem geen zin meer had nog verder te onderhandelen, nadat hij naar eigen zeggen documenten over de stand van de rijksfinanciën te laat ontvangen had. De documenten, met een overzicht van alle mogelijke, maar niet noodzakelijk zekere tegenvallers, zouden volgens Omtzigt al veel langer op het bureau van Plasterk hebben gelegen. Zijn conclusie luidde dat de informateur cruciale informatie bewust zou hebben achterhouden. Een beschuldiging die Plasterk diezelfde avond ver van zich afwierp.
Bij PVV, VVD en BBB vechten verbazing en verbijstering over de exit nog steeds om voorrang, maar wordt een samenwerking met NSC nog niet afgeschreven. De onderhandelaars weten dat het zonder NSC moeilijk wordt om hun rechtse agenda uit te rollen. Bovendien hebben zij in de woorden van Omtzigt geen definitief ‘nee’ gehoord. Reden voor de overgebleven onderhandelaars om hem te blijven uitnodigen. ‘Het is aan hem om te komen of niet’, aldus Yesilgöz donderdagochtend. ‘Maar hij heeft niet gezegd: ik stap er helemaal uit, ik wil er niks mee te maken hebben.’
Na het eindverslag van Plasterk en het debat dat daarop volgt, dient zich een nieuwe politieke realiteit aan waar Omtzigt voor NSC nog steeds een rol ziet weggelegd. Dat kan zijn in de vorm van een extraparlementair kabinet of een gedoogconstructie. Wat tegelijkertijd zou betekenen dat de VVD afscheid moet nemen van de gedoogrol die het zichzelf vanaf het begin van de formatie heeft toegedicht. In liberale kringen wordt erop gewezen dat Yesilgöz het in haar laatste congrestoespraak al niet meer had over gedogen. Lees: de deur naar een kabinet met Wilders staat open.
Vrijdag werkende de partijen en de informateur verder aan het eindverslag. De verwachting is dat deze dusdanig zal worden opgesteld dat het voor Omtzigt ruimte biedt om een vorm van samenwerking met VVD, PVV en BBB verder te verkennen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Antwoord op al uw vragen
Updates, wijzigingen en klachten
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden