Zijn dochter Ana ziet hem nog zitten, gebogen over het papier waarop hij het ontwerp van de klompslof schetst. Willem de Velde Harsenhorst was schoenontwerper en ondernemer. Iemand met een feilloos gevoel voor wat mensen willen. Ana: ‘Hij dacht: mensen blijven altijd souvenirs kopen, maar klompen zijn te groot voor in de koffer. Waarom geen lichte pluche sloffen op de markt brengen?’ Zo gezegd, zo gedaan – niet wetende in welk hachelijk avontuur hij zich zou storten.
Anders dan zijn achternaam doet vermoeden, groeide De Velde Harsenhorst op in een doorsneegezin van vijf kinderen, waarin het geloof een dominante rol speelde. Vader was onderwijzer en directeur op verschillende scholen in Drenthe, moeder was huisvrouw. Of in zijn jeugd de kiem werd gelegd voor zijn latere onrust, durft zijn dochter niet te zeggen, maar feit is dat hij van alle kinderen in het gezin veruit de avontuurlijkste was.
De Volkskrant profileert regelmatig bekende en onbekende, kleurrijke Nederlanders die onlangs zijn overleden. Wilt u iemand aanmelden? postuum@volkskrant.nl
In vogelvlucht: hij begon als ontwerper in een drukkerij en ging daarna met Bulgaarse laarzen op de markt in Assen staan. Richtte vervolgens een schoenenzaak op en vertrok na zijn scheiding met zijn nieuwe liefde naar het Portugese kustdorpje Foz do Arelho, waar zijn twee kinderen werden geboren: Robert en Ana.
Daar, in Foz do Arelho, handelde hij in antiek, oude medicijnkasten en begon hij een eigen schoenenmerk, Harsenhorst: opvallende luxeherenschoenen met gaatjes in de voorkant, geproduceerd in lokale leerfabrieken. Een grote onderneming nam het van hem over met de belofte dat hij voor elk paar commissie zou krijgen. Maar dat bedrijf ging failliet en zijn relatie liep stuk. Er zat niets anders op dan terug te gaan naar Nederland, waar hij vaker dan goed voor hem was in het café belandde.
Via Amersfoort, waar zijn ex met de kinderen naartoe verhuisde en hij opnieuw een schoenenzaak begon, ging hij terug naar Assen. Daar ontwierp hij onder meer trouwschalen van keramiek, kwam in contact met een souvenirhandelaar en via pluche sokjes die hij daar zag hangen, kwam hij op het idee van de klompslof, compleet met eigen logo. Op een schoenenbeurs in Utrecht verkocht hij er direct tienduizend. Zijn intuïtie had hem niet in de steek gelaten: hij had goud in handen.
En inderdaad: er zouden wereldwijd miljoenen klompsloffen verkocht worden, vooral op vliegvelden. Maar De Velde Harsenhorst zag er geen euro van. Hoewel hij alles had laten vastleggen bij een internationaal octrooi- en merkenbureau, bleek het patentrecht iets ingewikkelds. Ana: ‘Maak je die hak net wat anders of zet je er een ander patroon of stiksel op, dan is er alweer sprake van een nieuw ontwerp. En als kleine ondernemer win je het nooit van de grote bedrijven.’
Vele ondernemingen maakten de klompslof na. Met Scapino sloot hij nog een deal om toch iets te kunnen verdienen. Het liep op niets uit. Net als rechtszaken tegen andere grote bedrijven die de klompslof verkochten. En zo belandde hij uiteindelijk weer in de binnenstad van Assen, waar hij als winkelier een vast gezicht werd, eerst op de markt en later in de Marktstraat. Hij verkocht er Portugese slofjes, ‘wonderschoentjes’, zoals hij ze noemde. En natuurlijk zijn klompsloffen.
Op 5 januari begaf zijn hart het. Willem de Velde Harsenhorst werd 72 jaar oud, na een kleurrijk, bewogen en soms moeilijk leven waarin niet alles liep zoals hij had gehoopt. Toch was hij nooit verbitterd. Hooguit weemoedig over wat had kunnen zijn, zegt zijn dochter. ‘Maar daar bleef hij nooit lang in hangen.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Antwoord op al uw vragen
Updates, wijzigingen en klachten
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden