Home

‘Heel Holland Bakt’ spiegelt een Nederland voor dat nooit heeft bestaan en ook nooit zal bestaan

Toen Janny en Robèrt in de eerste aflevering van het nieuwe seizoen Heel Holland Bakt een Bossche Bol voorproefden, pakte Janny er mes en vork bij. Dat vond Robert maar niets. ‘Je bent veranderd.’ Wat al elf jaar niet verandert: de populariteit van het programma. Ook deze zondagavond keken weer zo’n 2 miljoen mensen hoe amateurbakkers zich waagden aan lemon merengue, bokkepootjes en een macaronspektakel. Het thema van de tweede aflevering: schuim.

De reden voor de jarenlange populariteit van Heel Holland Bakt is vermoedelijk dat het programma een Nederland voorspiegelt waar iedereen zou willen wonen, maar waar niemand daadwerkelijk woont – een utopie die de afgelopen jaren vaker enorme aantrekkingskracht blijkt te hebben. Het programmaa komt tamelijk dicht bij het ‘Nederland van de Nederlanders’ zoals Geert Wilders het voor zich ziet: een witte partytent in de tuin van een kasteel – een objectief esthetische, typisch Hollandse locatie, voorbereid op elk weertype.

Over de auteur
Doortje Smithuijsen is filosoof en journalist. Voor de Volkskrant schrijft ze essays en reportages en doet ze eens in de vijf weken dienst als tv-recensent.

Binnen in die tent vind je een conflictloze biotoop waarin iedereen weet wat een turfkoek is en alle mensen daadwerkelijk deugen. In de tent behoort iedereen tot de middenklasse en iedereen vindt dat prima. Ongelijkheid bestaat alleen in de vorm van toevallige voorkennis over crème anglaise – voorkennis waar je volgende week weer niks aan hebt.

Een elite heb je er niet; een grachtengordelbewoner bakt geen betere speculaas dan iemand uit Hilvarenbeek. Een man heeft niet meer kans op een gelukte tulband dan een vrouw. Na eerdere kritiek op de witheid van het programma, doet Heel Holland Bakt zijn best elke editie een paar deelnemers met migratieachtergrond te strikken. Maar te veel multiculturele gekkigheid is dan weer niet aan de juryleden besteed – die willen vooral weten of je merengueschuim gaar is.

Je zou Heel Holland Bakt ook een ultiem on-Nederlands programma kunnen noemen, in die zin dat het een Nederland voorspiegelt dat nooit heeft bestaan en ook nooit zal bestaan; precies zoals Wilders’ Nederland een verzinsel is en ‘De meeste mensen deugen’ vooral een goede boektitel. In de wereld van Heel Holland Bakt wordt de enige spanning gevormd door de vraag of een cake goed rijst. Deelnemers gunnen elkaar alles; zichtbare concurrentie is er niet, eventuele frustratie wordt ingeslikt. Toen de perencake van deelnemer Peter in aflevering 1 niet goed uit de vorm kwam, reageerde die daarop met ‘hemeltje’. Om vervolgens geschrokken ‘sorry’ te zeggen voor zo veel verbaal geweld.

Hoezeer het programma een utopie is, wordt duidelijk na één stap buiten de partytent. Deelnemer Carla uit Zoetermeer introduceerde zichzelf in de eerste aflevering in plat Haags met de mededeling dat ze ‘d’r haar omhoog had, en d’r dingen vooruit’ – met haar handen onder haar borsten. In aflevering 2 maakte ze het nog bonter door tegen Robèrt te zeggen dat ze hem ‘sexy’ vindt. Twitterende kijkers kunnen niet over haar ophouden: Carla is te aanwezig, aandachtsgeil, bloedirritant. Wat mensen vaak vergeten als ze zich verliezen in zo’n ideaal Nederland: dat daar ook gewoon Nederlanders zouden wonen.

Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.

U bent niet ingelogd

Antwoord op al uw vragen

Updates, wijzigingen en klachten

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden

Source: Volkskrant

Previous

Next