Vanuit het hele land reizen Oekraïners naar een skioord in het Karpatengebergte om een paar dagen niet te hoeven vrezen voor de massale Russische luchtaanvallen. ‘We zijn hierheen gekomen om ons vijf dagen veilig te voelen.’
Op de top van een Oekraïense berg tovert Anatoli een heupfles en vier borrelglaasjes tevoorschijn uit zijn rugzak. Zijn vrouw en twee dochters kijken toe hoe Anatoli’s zelfgemaakte kruidenwodka in de glaasjes klotst terwijl de sneeuwvlokken over de dennenbomen dwarrelen. Dit is het moment waar ze alle vier naar hebben gesnakt.
Voor het eerst sinds de invasie van bijna twee jaar geleden hebben ze het gevoel dat ze met z’n vieren op een veilige plek zijn. Ver weg van hun dorp in het centrale deel van Oekraïne, waar ze al drie Russische raketten voelden inslaan. En ver weg van Kyiv, waar oudste dochter Oeljana aan een landbouwuniversiteit studeert, maar zich nauwelijks kan concentreren door de recente reeks luchtaanvallen.
Op slechts één vlak voldoet de vakantie niet aan de verwachtingen, zegt Anatoli. ‘Het is wel een beetje een mierenhoop hier.’
Over de auteur
Tom Vennink schrijft voor de Volkskrant over Rusland, Oekraïne, Belarus, de Kaukasus en Centraal-Azië. Hij reist geregeld naar de oorlog in Oekraïne. Eerder was hij correspondent in Moskou.
Het is druk in Boekovel, een skioord in het Karpatengebergte. Uit het hele land zijn Oekraïners gekomen om een paar dagen te ontsnappen aan de angst die Rusland zaait met massale luchtaanvallen en offensieven aan het front.
Jonge ouders kijken bij de beginnerspistes trots toe hoe hun kinderen hun eerste meters op ski’s afleggen. Vriendengroepen roetsjen gierend de pistes af en gaan door naar de vele bars, restaurants en bungalows in de vallei. Een avondklok is er niet in dit deel van Oekraïne.
‘Hier ben ik niet bang, in Kyiv wel’, zegt Oeljana, de landbouwstudent. ‘Op onze campus zijn geen kelders om in te schuilen. En er worden steeds minder raketten uit de lucht geschoten.’
Net als andere inwoners van de hoofdstad is ze de afgelopen maand getuige geweest van de zwaarste Russische raket- en droneaanvallen sinds de eerste week van de invasie. Van flitsen die de hemel ’s nachts oplichten en van dreunen die de stad doen beven.
Bij elk luchtalarm pakt ze haar telefoon om via Telegramkanalen een inschatting te maken van het gevaar dat ze loopt. Hoeveel Russische straaljagers of raketten hebben de Oekraïense strijdkrachten gesignaleerd? In welke richting vliegen ze, van welk type zijn ze? Een ballistische raket laat de minste tijd over om te vluchten.
Ook andere steden zijn zwaar bestookt. Vorige week dinsdag kwamen er zeker achttien burgers om bij een massale aanval, onder wie zeven bewoners van een flatgebouw in Charkiv, de tweede stad van Oekraïne. Wat de stress onder de bevolking vergroot, is een tekort aan luchtverdedigingswapens en het uitblijven van nieuwe wapensteun uit de VS.
Tussen de bergtoppen in het westen van Oekraïne klinkt alleen het geluid van latten en snowboards die door de sneeuw snijden. ‘We zijn hierheen gekomen om ons vijf dagen veilig te voelen’, zegt Borys Kiricher naast zijn vrouw en dochter in de rij voor een skilift. De reclamespotmaker maakt zich in Kyiv dagelijks zorgen over hun leven. ‘We wonen op de 25ste verdieping. We gaan bij elk luchtalarm naar de kelder, maar weten dat we kansloos zijn bij een ballistische raket. Want dan heb je maar twee minuten.’
Zijn jongere stadsgenoot Roman Tsjernjavsky luistert veel naar de stilte in Boekovel. ‘In Kyiv is het overal luid’, zegt de 22-jarige restauranthouder verwijzend naar de aanvallen. Hoort hij het luchtalarm in de hoofdstad, dan grijpt ook hij meteen naar zijn telefoon. Bij één Russische Mig-31-straaljager, laat hij zijn restaurant open. Bij meer straaljagers of raketten sluit hij de deuren.
Het is niet alleen de dreiging van luchtaanvallen die hem onder spanning zet. Hij verloor een goede vriend aan het front. Regelmatig vraagt hij zich af of hij het leger in moet om het land te verdedigen. ‘Deze vakantie geeft me de kans om mijn gedachten op een rij te zetten’, zegt Tsjernjavsky.
Sommige Oekraïners kijken afkeurend naar de wintersportdrukte in Boekovel. Met zijn luxe hotels en wellnessresorts trekt het skiresort vooral de middenklasse aan. Het contrast is groot met de klamme loopgraven aan de andere kant van het land en met de dagelijkse begrafenissen van gesneuvelde militairen.
Maar Gogol, de roepnaam van een militair die al twee jaar aan het front in Donetsk staat, zegt zich niet te storen aan wintersporters. Hij is herstellende van granaatscherven in zijn rug en brengt in Boekovel een dag door met Evelina, zijn 2-jarige dochter. ‘Je moet genieten van je leven’, zegt hij.
De drukte is zo groot dat alle skilessen zijn volgeboekt. Werknemers van een skischool vertellen dat er veel meer bezoekers zijn dan vorige winter, het eerste skiseizoen sinds de grote invasie. Hoe langer de oorlog duurt, des te groter de behoefte om te ontspannen, zeggen ze.
Skileraar Mykola Overkyivsky (23) heeft het er weleens moeilijk mee om zoveel vrolijke gezinnen om zich heen te zien. Zijn eigen vrouw en zoon zijn ver weg, in Duitsland. Net als zijn vader, zijn moeder en zijn zus. Hij heeft ze nu al bijna twee jaar niet gezien. ‘Ik heb mijn gezin verboden om terug te komen naar Oekraïne’, zegt Overkyivsky. ‘Ik vind het te gevaarlijk.’
Nu hij aan zijn vrouw en zoon denkt, wellen er tranen op in de ogen van de boomlange skileraar. Hij veegt ze snel weg en zegt: ‘Ik probeer de situatie positief te bekijken: als de oorlog voorbij is, zullen we elkaar weer zien.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Antwoord op al uw vragen
Updates, wijzigingen en klachten
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden