‘Er kleeft bloed aan uw handen.’ De opmerking van een van de senatoren aan het begin van de hoorzitting aan het adres van Meta-topman Mark Zuckerberg en zijn mede-ceo’s laat geen misverstand bestaan over hoe de vlag erbij hangt. ‘U heeft een product dat mensen kapotmaakt.’ Er volgt een klaterend applaus.
De bazen van TikTok, Snapchat, X, Meta (Instagram, Facebook, Whatsapp) en chatplatform Discord worden ervan beschuldigd te weinig te doen om zaken als de verspreiding van kinderporno, cyberpesten en de verkoop van drugs via hun platformen te voorkomen. Volgens het National Center for Missing and Exploited Children zijn de meldingen van het aantal keren dat kinderporno op onlineplatformen is aangetroffen vorig jaar gestegen van 32 miljoen naar 36 miljoen. Het hoogste aantal ooit.
Over de auteur
Simoon Hermus is techredacteur voor de Volkskrant. Ze schrijft onder meer over big tech, a.i., sociale media en games. Laurens Verhagen is AI-redacteur.
In het publiek zitten ouders die kinderen hebben verloren die online ideeën opdeden over zelfmoord, verschrikkelijk werden gepest of via een van de platformen aan levensgevaarlijke drugs waren gekomen. Een stel uit Maryland vertelt over hun 12-jarige zoon, die stierf door verstikking toen hij meedeed aan een TikToktrend waar kinderen hun keel dichtknijpen tot ze flauwvallen.
Meta-topman Zuckerberg krijgt in razendsnel tempo verwijten naar zijn hoofd geslingerd over naaktbeelden op Instagram. ‘Heeft u excuses aangeboden? Gaat u dat nu doen?’ Zuckerberg staat op en spreekt bedremmeld tot de ouders en kinderen in de zaal: ‘Het spijt me van alles wat jullie hebben meegemaakt. Niemand zou de dingen moeten meemaken die jullie families is aangedaan.’ Hij belooft er ‘alles’ aan te doen om herhaling te voorkomen.
Het is een bekende riedel: dat Zuckerberg excuses maakt voor de rampzalige effecten van zijn platformen is niet nieuw. De twintigjarige geschiedenis van Facebook is naast een succesverhaal evengoed een herhaling van schandalen en de daaropvolgende verontschuldigingen.
Dit terugkerende patroon van sorry zeggen en beterschap beloven, beschrijven The New York Times-journalisten Sheera Frenkel en Cecilia Kang in hun boek Een smerige waarheid. Keer op keer maakt Zuckerberg excuses voor weer een privacyschending of een ander schandaal. Het is allemaal onderdeel van een berekenende strategie waarin alles om één ding draait: groei. De conclusie van de schrijvers is somber: Facebook zal nooit uit zichzelf veranderen: ‘Daarvoor is het algoritme dat als Facebooks kloppende hart fungeert te machtig en te lucratief.’
Ter verdediging verwijzen ceo’s naar maatregelen die ze inmiddels hebben getroffen, waaronder software-instellingen waarmee ouders toezicht en controle houden over het gedrag van hun kinderen op de platformen. Maar over de effecten van die maatregelen zegt alleen Snapchat-topman Evan Spiegel iets concreets: slechts 400 duizend van de 20 miljoen Amerikaanse tieneraccounts staan onder ouderlijk toezicht. Volgens The Washington Post heeft nog geen 10 procent van de tieners op Instagram ouderlijk toezicht aanstaan.
Dat Meta, maar ook de andere grote techbedrijven, nog altijd hun gang kunnen gaan, heeft alles te maken met de Amerikaanse wetgeving die in hun voordeel is. Het gaat allemaal om een paar regels in een 28 jaar oude federale wet (‘Section 230’), die bepalen dat technologiebedrijven zoals Meta niet aansprakelijk kunnen worden gesteld voor de inhoud die gebruikers op hun platforms plaatsen.
Europa is op dit punt doortastender; Brussel nam recentelijk wetten aan die de Europese burger beschermen, onder meer door te reguleren hoe digitale platforms mogen adverteren, hoe ze moeten optreden tegen desinformatie en het minimum aantal mensen dat belast moet zijn met het modereren van inhoud.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Antwoord op al uw vragen
Updates, wijzigingen en klachten
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden