‘Niets gezien, niets gehoord, niets gedaan.’ Mocht er nog enige twijfel bestaan over de mate van grensoverschrijdend gedrag binnen de publieke omroep, werd die door de titel van het langverwachte rapport van de commissie-Van Rijn snel tenietgedaan. Ruim een jaar deed de commissie onderzoek naar grensoverschrijdend gedrag binnen alle omroepen, aangewakkerd door de onthullingen in de Volkskrant over de situatie op de werkvloer bij De wereld draait door.
De conclusies waren niet mals: driekwart van de bevraagde NPO-medewerkers gaf aan ooit getuige of doelwit te zijn geweest van misstanden. Vooral de situaties bij NOS Sport en DWDD springen eruit, met onder meer pesterijen, fysieke intimidatie, bedreigingen, machtsmisbruik, haantjesgedrag, discriminatie, en wijdverbreid seksisme. In al zijn boerse simpelheid sprong een zin als ‘Wil je mijn wortel zien?’ er nog het meest uit – als het niveau niet zo ongegeneerd schandalig was, zou het in alle triestheid bijna lachwekkend worden.
In de persconferentie waarin het rapport werd gepresenteerd, benadrukte commissievoorzitter Van Rijn nog maar eens dat er een duidelijk verschil bestaat tussen grensoverschrijdend gedrag en het idee ‘dat je tegenwoordig helemaal niets meer mag zeggen’. Dat laatste is een reflex die je de afgelopen maanden vaker hoorde, vooral in de echelons van de oudere mediamastodonten. De nieuwe generatie kan nergens meer tegen, en wie Champions League wil spelen, moet ook kunnen omgaan met Champions League-druk, of zoiets. En jongens, DWDD was toch ook gewoon een heel goed programma?
In het rapport doet de commissie meerdere aanbevelingen om de situatie in de toekomst te verbeteren: niet langer wegkijken, leidinggevenden moeten het goede voorbeeld geven en elkaar aanspreken, en het toezicht moet worden verbeterd. Omroepbaas Jan Slagter gaf eerder deze week in De Telegraaf alvast een voorzetje wat betreft het zelfreflecterend vermogen in die bovenlaag: ‘We moeten niet de indruk wekken dat we niets hebben gedaan aan sociale veiligheid. Ook wij voeren tegenwoordig regelmatig gesprekken met bijvoorbeeld onze stagiaires, zozeer zelfs dat mensen weleens zeggen: ‘Jan, nu is het wel genoeg’.’
Het klinkt als verrassend veel reflecterend vermogen, ware het niet dat diezelfde Slagter tot voor kort nog zeer fanatiek bezig was om Matthijs van Nieuwkerk binnen te hengelen in zijn sterrenstal. Die koos uiteindelijk voor een warm plekje in het opvanghotel van RTL, dat de uitkomsten van het rapport niet eens afwachtte. Een semi-zalvend interview met een gek hoedje op was genoeg: kom maar door met dat nieuwe zondagavondprogramma! De lokroep van de potentiële Champions League-hymne blijft in Hilversum nu eenmaal verdomd lastig te weerstaan.
We kunnen alleen maar hopen dat het rapport iets van een mentaliteitsverandering teweegbrengt. Maar de ruimhartige bereidheid om uithangborden van een verrotte cultuur elders op te vangen zonder een rapport af te wachten, doet eerder vermoeden dat een herhaling van ‘niets zien, niets doen, niets horen’ minstens zo realistisch is.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Antwoord op al uw vragen
Updates, wijzigingen en klachten
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden