Het Turkse parlement stemde dinsdag in met een wet voor de Navo-toetreding van het Scandinavische land, donderdagavond zette Erdogan zijn handtekening eronder. Zo blijven de Hongaren als laatste dwarsligger over.
Na de Turkse toezegging staat Orbán in zijn hemd. Nu zoekt hij een weg naar de diplomatieke uitgang, terwijl de internationale druk op hem toeneemt. Vlak voor de stemming in het Turkse parlement nodigde hij de Zweedse premier uit voor onderhandelingen in Boedapest, eerst op X, daarna per brief. De Zweden bedankten vriendelijk. ‘Ik zie geen reden om te onderhandelen’, antwoordde minister van Buitenlandse Zaken Tobias Billström.
Over de auteur
Arnout le Clercq is correspondent Centraal- en Oost-Europa voor de Volkskrant. Hij woont in Warschau.
Donderdag klonk een ander geluid uit Stockholm: premier Kristersson gaat toch naar Boedapest. De twee regeringsleiders hebben voldoende gespreksstof.
De diplomatieke betrekkingen tussen de landen bereiken een dieptepunt door de Hongaarse hakken in het zand. Na het aanvankelijke afslaan van Orbáns uitnodiging haalden Hongaarse regeringsmedia de Zweedse premier door het slijk. In een suggestief artikel schrijft Magyar Nemzet dat Kristersson niet kon komen omdat hij een luxe verjaardagsfeestje vierde op kosten van de belastingbetaler.
Naast het feit dat hun betrekkingen met Rusland warmer zijn dan die van andere lidstaten, hadden Turkije en Hongarije verschillende politieke redenen om het Zweedse lidmaatschap af te houden. Zo vindt Erdogan Zweden bijvoorbeeld te coulant richting terroristische daden van de Koerdische PKK.
De bezwaren in Boedapest zijn minder concreet. Zweden ‘beledigde het Hongaarse electoraat, zijn vertegenwoordigers en dus heel Hongarije’. Vanuit het Scandinavische land klonk namelijk kritiek op de erosie van de Hongaarse rechtsstaat en autocratisering onder Orbán.
Deze week liet Orbán nogmaals weten zelf het Zweedse lidmaatschap te steunen. De bal ligt volgens de premier bij het Hongaarse parlement, waar zijn partij Fidesz een tweederde meerderheid heeft en sommige leden ‘niet enthousiast’ over de Zweedse toetreding zijn. Vorig jaar debatteerden parlementariërs over het onderwerp, maar brachten het niet in stemming.
Volgens critici gebruikt Orbán het parlement als schaamlap. De fractiediscipline binnen Fidesz is groot: de partij is eerder een verlengstuk van Orbán dan andersom. Oppositiepoliticus Agnes Vadai zei dat ‘ijdelheid’ de ‘politieke ratio’ van de premier overstijgt. ‘Het heeft niets te maken met Zweden (…) Het is enkel Orbáns persoonlijke houding’, zei ze tegen persbureau AP.
Orbán heeft secretaris-generaal van deNavo Jens Stoltenberg telefonisch toegezegd het parlement te zullen aanmoedigen het onderwerp in behandeling te nemen. Dat is officieel nog met reces tot halverwege februari. Technisch gezien kan het parlement eerder samenkomen, maar de politieke wil daarvoor is ver te zoeken. ‘Iemand moet de laatste zijn’, zei voorzitter László Kövér (Fidesz) over de stemming in een interview met nieuwssite Index. De zaak is ‘niet urgent’, zei ze. Ook noemde ze dat de Zweden in het verleden ‘arrogant’ zijn geweest. ‘We zijn niemands knecht’, aldus Kövér.
Hongaarse media meldden donderdag dat het parlement in elk geval niet bijeenkomt tot de ontmoeting tussen Orbán en Kristersson heeft plaatsgevonden. Details zijn nog niet bekend, maar ze zien elkaar sowieso bij de EU-top op 1 februari.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
Voor snelle wijzigingen en bezorging
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden