Duitsland is geschokt door de onthulling dat leden van Alternative für Deutschland (AfD) met neonazi’s hebben gesproken over de deportatie van miljoenen mensen. De Bondsdag debatteert er vandaag over. Correspondent Remco Andersen: ‘Een verbod op AfD werkt misschien wel averechts.’
‘Vorige week onthulde Correctiv, een collectief van onderzoeksjournalisten, dat aanhangers van extreem-rechts in Potsdam een bijeenkomst hadden belegd waarbij ze een zelfbenoemd ‘masterplan’ hebben besproken om twee miljoen mensen uit Duitsland te deporteren, inclusief ‘niet geassimileerde’ staatsburgers.
‘Volgens het plan gaat het om drie groepen: asielzoekers, mensen met een verblijfsvergunning en niet geassimileerde Duitsers. Onduidelijk is of het daarbij gaat om migranten met twee nationaliteiten, of ook om Duitsers die de verkeerde mening hebben. In het ‘masterplan’ wordt ook gesproken over een niet nader genoemde ‘modelstaat’ in Afrika waar twee miljoen mensen heen kunnen, inclusief mensen die ‘lobbyen’ voor vluchtelingen. Hier zit ook een echo in van de Tweede Wereldoorlog: na de bezetting van Frankrijk in 1940 bespraken de nazi’s plannen om miljoenen Joden naar Madagaskar te transporteren, destijds een Frans protectoraat.
‘In 1942, op de Wannsee-conferentie, besloten nazi-kopstukken uiteindelijk tot de uitroeiing van de Joden, onder het mom van de ‘definitieve oplossing van het Jodenvraagstuk’. De deelnemers van het beraad in Potsdam bespreken in feite een definitieve oplossing voor het migrantenvraagstuk. Dat heeft er hier wel ingehakt.’
‘Nee, wat als veel schokkender wordt ervaren, is dat hooggeplaatste leden van de extreem-rechtse partij Alternative für Deutschland (AfD) bij het beraad in Potsdam zaten, en zelfs een lid van de christen-democratische CDU. Dat individuele AfD-leden fascistische of zelfs neonazistische denkbeelden hebben, is alom bekend. Maar een van de aanwezigen was de persoonlijke woordvoerder van AfD-partijleider Alice Weidel. Dus nu vraagt men zich af: steunt de top van AfD, en dus de partij, dit soort plannen? De arbeidsovereenkomst met deze woordvoerder is na het treffen beëindigd, hij is weg bij AfD.
‘AfD is een extreem-rechtse partij die in de Duitse peilingen op de tweede plek staat. Ze zouden nu bijna een kwart van de stemmen krijgen. In alle vijf voormalig Oost-Duitse deelstaten liggen ze aan kop. Deze herfst zijn er verkiezingen in drie van die deelstaten, wat de grote test wordt voor het cordon sanitaire dat andere politieke leden nog altijd om AfD probeert te handhaven.
‘Dat een CDU’er bij de geheime beraadslagingen is gezien, wordt ook als een schok ervaren. Verbazen doet het evenwel niemand. Leden van de rechtervleugel van de partij voeren al langer in het geniep gesprekken met AfD. Er is een informele club, Werteunion (Waardenunie), de naam zegt het al, die dicht tegen extreem-rechts aanschuurt. Twee leden daarvan waren in Potsdam aanwezig.’
‘Dat debat is inderdaad weer opgelaaid. Maar het ligt heel gevoelig. De binnenlandse veiligheidsdienst kent drie schalen van extreem-rechts. In eerste instantie is er slechts een verdenking van extreem-rechtse ideeën en kijkt de dienst of onderzoek gerechtvaardigd is. Op het tweede niveau vindt dat onderzoek plaats en spreekt de dienst van een Prüffall, wat betekent dat de dreiging zo groot wordt gevonden dat de partij kan worden geobserveerd en geïnfiltreerd. Op het derde niveau wordt een partij aangemerkt als gesichtert rechtsextrem, bewezen extreem-rechts en dus een gevaar voor de democratie.
‘Op dat moment zou een verbodsprocedure bij het gerecht kunnen worden gestart. In de nasleep van de Correctiv-onthullingen luidt de roep daarom sterker. Maar je moet bedenken of de ingreep niet erger is dan de kwaal. Je maakt dan eigenlijk een kwart van de Duitse kiezers monddood. Veel AfD-stemmers zijn helemaal niet extreem-rechts, maar ze stemmen op de partij omdat ze vinden dat ze niet gehoord worden. Een verbod zou hen in die opvatting bevestigen. Misschien dat ze dan nog wel extremer worden.’
‘De vier leden en medewerkers die in Potsdam meededen aan het overleg worden nu stelselmatig de partij uitgewerkt. Maar de leiding van AfD heeft zich niet categorisch afgekeerd van het masterplan. Het heeft het journalistencollectief wel beschuldigd van Stasi-methoden.
‘Dat er zo wordt gereageerd, is ook weer niet zo verbazingwekkend. In AfD heeft jarenlang een richtingenstrijd gewoed, tussen de gematigden en de extreem-rechtse vleugel. Die laatste heeft dat gevecht gewonnen. De Duitsers die hoopten dat AfD de toon zou matigen, zijn nu wel uit de droom geholpen.
‘Overigens komt Correctiv steeds met nieuwe onthullingen. De mensen die in Potsdam bij het beraad zijn gezien, hebben ook al eerder dit soort gesprekken gevoerd. Die duiden ze aan als het Düsseldorfer Forum. Aan een beraad in 2021, omineus aangeduid als de vijfde Düsseldorfer Runde, lijkt nu Tino Chrupalla te hebben meegedaan, de andere partijleider van AfD (een duoleiding is bij Duitse partijen gebruikelijk) en sinds 2017 lid van de Bondsdag. Hij wil geen commentaar geven. Hij zegt: ‘De veiligheidsdiensten houden mij in de gaten. Vraag hen maar waar ik toen was.’’
‘Nee, ik heb mijn koffer nog niet gepakt. AfD is nog niet aan de macht. Maar als ik een migrant was in Duitsland en als ik zou zien dat een kwart van de Duitsers wil stemmen op een partij die mij het land wil uitzetten, dan zou ik mij grote zorgen maken.’
Source: Volkskrant