Toen de vroegere trainer Guus Hiddink onlangs op bezoek was bij PSV, zei hij met een minzame lach tegen Peter Bosz: ‘Hé, blijf je wel van mijn record af.’ De huidige trainer reageerde gevat: ‘We focussen ons volledig op dat record.’ En het is ook tijd voor verbetering, erkent Hiddink. ‘Als het van vorig jaar was, zou ik het nog wel willen houden, maar het is 36 jaar oud.’
Het PSV van Hiddink was een legendarische ploeg, met onder anderen vrije verdediger Ronald Koeman, doelman Hans van Breukelen, spits Wim Kieft, de vleugelverdedigers Eric Gerets en Jan Heintze, leider op het middenveld Sören Lerby en artiest Gerald Vanenburg.
De ploeg won de eerste zeventien duels van de competitie, eentje meer dan het huidige elftal met Jerdy Schouten, Joey Veerman, Johan Bakayoko, Luuk de Jong en al die anderen, de ploeg die zaterdag voor een evenaring Excelsior ontvangt.
Over de auteur
Willem Vissers is ruim 25 jaar voetbalverslaggever voor de Volkskrant. Hij versloeg acht WK’s. In 2022 is hij uitgeroepen tot sportjournalist van het jaar.
Net als nu was het voetbal destijds sprankelend, ondanks het vertrek van vedette Ruud Gullit. Kieft, volgens Hiddink de spits voor gegarandeerd ‘twintig-plus doelpunten’ (hij eindigde op 29), collega-aanvaller Hans Gillhaus en Lerby (Hiddink: ‘hij gaf bloed aan het elftal’) waren nieuwelingen.
PSV vierde uiteindelijk het kampioenschap met 117 doelpunten en negen punten voorsprong op Ajax, in de tijd van twee punten voor een zege. PSV won tevens de beker en de Europa Cup I, de huidige Champions League.
Hiddink: ‘We wilden aansluiting bij de Europese top. Daarop waren aankopen gericht. Het was een elftal zonder gezeur, waaruit Calimero-gedrag was verdwenen. We begonnen elke wedstrijd fel en maakten afspraken vooraf. Als het na 20 minuten nog geen 1-0 of 2-0 stond, was het gewoon niet goed. We zakten een minuut of vijf in, zagen de tegenstander verslappen en scoorden alsnog.’
Hoe ontstond dat record? Een bloemlezing uit cruciale duels in de gouden serie, en hoe het afliep.
Hallvar Thoresen antwoordt filosofisch op de vraag of hij zich zijn doelpunt herinnert, de 2-0 in de eerste competitiewedstrijd van het seizoen tegen FC Den Bosch. De Noor kapt dicht bij de goal een tegenstander uit en prikt de bal met een sierlijk boogje over doelman Jan van Grinsven. Hij weet het niet meer precies. ‘Als je je eigen goals herinnert, heb je er te weinig gemaakt.’ Thoresen is nog steeds de buitenlander met de meeste goals in de eredivisie.
En de 1-0 dan? Dat was een eigen doelpunt van René van Eck, derhalve was die 2-0 de eerste treffer van een PSV’er in de competitie. Thoresen vertoefde in de herfst van zijn loopbaan. ‘Ik had een springersknie en heb verder weinig gespeeld. Toch was het een fantastisch seizoen. Ik ben vaak mee geweest en zat soms nog op de bank.’ Als PSV-scout voor Noord-Europa is hij zaterdag in het stadion. ‘PSV voetbalt fantastisch.’
PSV swingt, van achter naar voren, van links naar rechts. Met dank aan de robuuste centrale verdediger Ivan Nielsen leeft Ronald Koeman zich uit in een aanvallende rol. Als ‘laatste man’ scoort hij liefst 21 keer in de competitie, waarvan hij de mooiste treffer (2-0) maakt tegen FC Utrecht, als PSV de tegenstander tureluurs tikt.
Koeman: ‘Ik heb nooit meer een mooiere dropkick van mezelf gezien.’ Nadat Utrecht de bal heeft weggewerkt, neemt de huidige bondscoach de bal even buiten het strafschopgebied, vlak na de stuit, op de schoen. De bal scheert het gras en vliegt met ongelooflijke snelheid in de hoek. ‘Ik had een goede trap, maar met een vrije trap of een bal die je in de loop meeneemt is het makkelijker schieten. Dit was technisch gezien mijn mooiste doelpunt. In negen van de tien gevallen vliegt zo’n bal het stadion uit.’
Koeman herinnert zich de moeizame start van het seizoen in oefenduels, de belangrijke rol na de rentree van Frank Arnesen als zwervende linksbuiten, het vertrouwen in Ivan Nielsen. ‘Ik was meer middenvelder dan verdediger. Het was geweldig om in dat team te voetballen, al heeft de huidige ploeg meer spelers die een tegenstander kunnen uitspelen in een één-tegen-éénsituatie. Een mooi detail waren de hagelwitte en diepe doelnetten in Eindhoven. Optisch leek het doel groter. De bal vloog soms terug het veld in, nadat die tegen het net was geslagen. Het was heerlijk schieten.’
Frank Arnesen weet nog hoe hij al dribbelend de middenlijn overstak in een messcherpe counter. De Deen sneed voor Frank Rijkaard langs (‘Ik hoorde hem komen’) op weg naar de beslissende 4-1, nadat hij op aangeven van Sören Lerby ook de 1-0 had gemaakt, waarna al het ‘tien tien’ klonk in het stadion. ‘Rijkaard zei na afloop dat hij me niet had neergelegd, omdat hij te veel respect voor me had. Hij debuteerde jaren eerder bij Ajax tegen Go Ahead, in dezelfde wedstrijd als Wim Kieft, toen ik aanvoerder was in Amsterdam.’
PSV telde in 1987-1988 veel spelers die eerder voor Ajax voetbalden. Kieft, Koeman, Vanenburg, Lerby, Arnesen. Rijkaard had voor het seizoen ook willen gaan en was gelokt met onder meer een stereo-installatie van Philips, maar Ajax hield hem in Amsterdam.
Arnesen: ‘Kort voordat ik bij PSV tekende in 1985, was ik rond met Ajax, dat me voor een half jaar wilde huren van Anderlecht. Toen belde Michel Verschueren, manager van Anderlecht. Hij zei dat PSV me een contract voor tweeënhalf jaar wilde bieden. Dat was fijn, want mijn knie was al niet meer zo goed.’
Blessures achtervolgen Arnesen in het gouden seizoen. ‘Jan Wouters raakte me in die topper tegen Ajax op de achillespees. Ik viel van de ene in de andere blessure. In de laatste wedstrijd van het seizoen, in Dordrecht, stapte ik op het slechte veld in een kuil. Alles in mijn enkel was kapot. Het was het einde van mijn loopbaan. Ik ben blij dat ik af en toe kon spelen dat seizoen, dat ik de pass gaf op het legendarische rollertje van Edward Linskens in Madrid, tegen Real, dat ons in de finale van de Europa Cup bracht.’
Hans van Breukelen liet een voorzet vanaf links los. ‘Er ontstond een scrimmage in het strafschopgebied’, herinnert Piet Keur zich. Hij was destijds spits van FC Twente. ‘De bal viel voor mijn voeten en ik schoot van dichtbij hoog in.’
Het blijft 2-2 en de serie is onderbroken, na zeventien zeges. Keur weet nog hoe blij hij en zijn ploeggenoten waren. ‘We hadden ook een goede ploeg en we eindigden als derde. Ik weet dat ik in die wedstrijd even bij Ronald Koeman ben geweest om hem iets te vragen. André Paus en ik waren de langste mannen van het elftal. We stonden aan de buitenkant van de muur, bij vrije trappen. Ik vroeg aan Koeman of hij aan de kant van Paus wilde schieten. Als je zo’n bal op je flikker kreeg, was je aardig de lul.’
Wie had gedacht dat PSV uit het ritme was, na die 2-2, vergiste zich schromelijk. Al gingen uiteindelijk twee duels verloren en speelde PSV vijf keer gelijk, mede doordat de Europese opmars aandacht opeiste en de selectie relatief klein was. Maar het eerste duel na Twente-thuis eindigde in 9-1. Commentator Evert van Napel zei tijdens het verslag dat Gerald Vanenburg zich nog nooit zo sterk voelde, dat hij thuis krachttraining deed.
Vanenburg lacht. ‘Ik hing echt niet de hele dag aan de gewichten. Weet je, ik liep en sportte altijd buiten, mijn hele leven. Sterker kun je niet worden. Veel voetballers doen aan krachttraining, maar dat wil niet zeggen dat ze kunnen bewegen. Wat heb je daar dan aan? Kijk naar Messi, die was niet af te stoppen door grote kerels.
‘Het was een geweldig jaar, ook voor mezelf. Ik denk dat ik bij eenderde van de doelpunten was betrokken. De ploeg was internationaal gezien sterker dan het huidige elftal, want ik denk niet dat deze ploeg, hoe goed ook, de Champions League kan winnen.
‘Wij wonnen alle prijzen met PSV. Bovendien werd ik uitgeroepen tot beste speler van de eredivisie. En een maand later werden we Europees kampioen met Nederland. Eigenlijk had ik moeten stoppen. Haha.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
Voor snelle wijzigingen en bezorging
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden