De mens trekt als een sprinkhanenplaag over de aardbol, maar in de krant van afgelopen week lees ik doodleuk de kop: ‘Wetenschappers bepleiten hoger geboortecijfer tegen gevolgen vergrijzing’. Hebben we te maken met een geniale vondst of zijn de betrokken wetenschappers van het padje geraakt?
Het krantenartikel gaat over spanning op de Europese arbeidsmarkt die veroorzaakt wordt door vergrijzing. Emeritus hoogleraar Bart Fauser weet de oplossing. ‘Het is én-én. Je moet legale migratie stimuleren, maar ook proberen het geboortecijfer te verhogen.’ Omdat ik dat allebei niet vind (je hoeft de migratie niet te stimuleren, en ook het geboortecijfer niet), was ik er wel nieuwsgierig naar: waar komt zoiets vandaan? Wie zijn die wetenschappers dan?
Fauser, zo blijkt, is geen migratiespecialist of arbeidseconoom, maar emeritus hoogleraar voortplantingsgeneeskunde. En al die andere wetenschappers die mét hem pleiten voor een hoger geboortecijfer zijn dat ook. Ze hebben een internationale club van geboortewetenschappers, en vanuit die club schreef een tiental van hen een artikel over het (wereldwijd dalende) geboortecijfer. Dat artikel staat in de Human Reproduction Update en kan daar ook online worden gelezen.
Frank Kalshoven is oprichter van De Argumentenfabriek en columnist van de Volkskrant. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier de richtlijnen van de Volkskrant. Reageren? E-mail: frank@argumentenfabriek.nl
Dat wetenschappelijke artikel gaat niet zozeer over vergrijzing. En ook niet over migratie. Maar dus wel over vruchtbaarheid. De feitelijke basis ervan is interessant: de vruchtbaarheid daalt wereldwijd. In 1975 wereldwijd nog boven de 4 is de vruchtbaarheid inmiddels in veel landen al afgenomen tot beneden de 2,1 kinderen per vrouw die nodig zijn voor een stabiele bevolking (migratie even terzijde). De wereld als geheel en de meeste landen afzonderlijk stevenen daarom ergens deze eeuw af op bevolkingskrimp.
Er zijn landen, stellen de wetenschappers vast, die expliciet sturen op het verhogen van het kindertal. Door maatregelen als kinderbijslag, gratis kinderopvang en kindertal-afhankelijke belastingvoordelen. Maar erg effectief in het verhogen van de vruchtbaarheid zijn die niet.
Is het dalende kindertal nou een vloek of een zegen? Bezien vanuit het perspectief van klimaat en natuur is het een zegen als de wereldbevolking afneemt. Bevolkingskrimp is sociaal en economisch wel een uitdaging. De voortplantingswetenschappers, echter, tonen zich weinig gevoelig voor de kosten en baten van extra mensen op aarde.
Wat ze willen, is: dat iedereen (gratis) toegang krijgt tot vruchtbaarheidsbehandelingen. Het is om te beginnen niets minder dan een mensenrecht, schrijven ze. En dat recht is voor individuen veelal niet te betalen. Maar maatschappelijk, schrijven ze, is het hartstikke voordelig. Sterker: vruchtbaarheidsbehandelingen zijn voor de maatschappij rendabel vanwege ‘toekomstige economische waarde van baby’s die ontstaan zijn na vruchtbaarheidsbehandelingen’. Elke reageerbuisbaby is weer een nieuwe toekomstige belastingbetaler, nietwaar? Dus zo’n behandeling verdient zich ruimschoots terug. Wat een onzin.
Het wetenschappelijke artikel kan dus worden samengevat als: babydokters willen dat hun behandeling wereldwijd gratis wordt. En de mensen van WC-eend adviseren WC-eend.
Heb ik dus al geen al te hoge pet op van de wetenschap die hoofdauteur Bart Fauser tentoonspreidt in de Human Reproduction Update, het is vandaar nog weer een andere stap naar de opvattingen over migratie en de Europese arbeidsmarkt die in het krantenartikel voor het voetlicht kwamen. Wat weet hij ervan? Als wetenschapper niets. Wat natuurlijk niet wil zeggen dat hij er geen mening over kan en mag hebben. We leven in een vrij land, tenslotte.
Source: Volkskrant