Toenmalig demissionair minister van Volksgezondheid Ernst Kuipers besloot ongeveer een jaar geleden dat de afdelingen kinderhartchirurgie in het UMC in Utrecht en het UMC in Leiden moeten sluiten. De zorg mocht dan alleen nog plaatsvinden in het UMC in Rotterdam en het UMC in Groningen.
Hoewel de zorg al goed is, hoopte Kuipers dat deze nog beter wordt als de operaties op minder locaties worden uitgevoerd. Het ziekenhuis in Rotterdam was volgens hem een goede keuze vanwege onder meer de grootte, waar het ziekenhuis in Groningen zijn voorkeur geniet vanwege de ligging.
De medisch centra in Utrecht en Leiden stapten vervolgens naar de rechter. Zij vreesden voor de gevolgen van de sluiting en vroegen zich af of dit besluit wel op de juiste manier genomen was. Ze vergeleken de kinderhartchirurgie ook wel met een kaartenhuis. Daar worden op deze manier "lukraak" kaarten uit getrokken, waardoor deze instort, klonk het tijdens de inhoudelijke behandeling in november.
De rechter is het ermee eens dat het gaat om "een verregaande keuze", die "diep en onomkeerbaar ingrijpt in de organisatie van hartchirurgie voor kinderen met een aangeboren hartafwijking". Als er de keuze wordt gemaakt om bepaalde locaties te sluiten, dan moet dat zorgvuldig en met de juiste onderbouwing gebeuren. Dat is nu niet het geval geweest, vindt de rechter.
Zo werd op basis van een wetenschappelijk artikel besloten dat een ziekenhuis ten minste zestig operaties bij pasgeboren tot dertig dagen oud moet uitvoeren om kwalitatief goede zorg te leveren. Daardoor zouden er nog maar twee ziekenhuizen open mogen blijven. Maar een van de kinderhartchirurgen achter dat artikel heeft zelf laten weten dat dit geen goed criterium is.
Dat de ziekenhuizen zich zorgen maakten over de sluiting van andere afdelingen, zoals het kinderkankercentrum in Utrecht en de kinder-intensive care in Leiden, noemt de rechter terecht. De minister had dit ook mee moeten wegen toen hij zijn besluit nam. Dat adviseerde de Nederlandse Zorgautoriteit ook, maar desondanks legde Kuipers dat advies naast zich neer.
De rechter plaatst ook vraagtekens bij de termijn waarbinnen de ziekenhuizen moesten concentreren. Het besluit van Kuipers betekende onder meer dat het UMC in Groningen binnen 2,5 jaar al het benodigde verpleegkundige personeel aan zou moeten trekken.
In Utrecht en Leiden wordt blij gereageerd op de uitspraak van de rechter. "Deze uitspraak is goed nieuws voor de kwaliteit en toegankelijkheid van academische hart- en kinderzorg, voor de toekomst van kostbare kinder-ic-capaciteit in Nederland en van aanpalende zorg, zoals voor kinderen met kanker", aldus de bestuursvoorzitters van de ziekenhuizen.
Zij willen nu met de andere ziekenhuizen aan de slag met hoe de toekomst van de kinderhartchirurgie er nu uit moet komen te zien. Als voorbeeld noemen ze het plan om een team met kinderhartchirurgen en zorgprofessionals rond te laten reizen in plaats van de patiënten. De ziekenhuizen in Rotterdam en Groningen laten weten later op donderdag met een reactie te komen.
Concentratie is momenteel een groot vraagstuk in de zorg. Alle partijen zijn het erover eens dat het beter is dit soort ingewikkelde ingrepen op zo min mogelijk locaties te doen. Want hoe vaker een arts en zijn team opereren, hoe beter zij daarin worden. De vraag is alleen wat er allemaal moet worden meegewogen in zo'n besluit.
De uitspraak betekent in ieder geval dat de kinderhartchirurgie voorlopig in de betrokken UMC's uitgevoerd mag blijven worden, laat de rechtbank weten. "Het is aan de minister om te kiezen hoe het concentratieproces verder vorm moet krijgen."
Source: Nu.nl algemeen