Home

In de kosmos regent het op heel veel plekken geregeld diamanten

Het voelde eind vorig jaar af en toe alsof het nooit meer zou ophouden met regenen. Maar waar je hier bij wat neerslag je poncho of regenpak aantrekt, je paraplu openklapt of, als het écht extreem wordt, wellicht eens gaat denken aan het ophogen van een dijk of twee, daar gaat het er elders in de kosmos heel anders aan toe.

Verderop in de Melkweg regent het namelijk geen waterdruppels, maar diamanten, zo schreven astronomen afgelopen week in het vakblad Nature Astronomy. Het is een artikel dat illustreert dat zelfs het meest alledaags aardse in kosmisch perspectief soms eigenlijk helemaal zo gewoon niet meer is.

Sterker, zo’n beetje alles wat hier gebeurt, vind je elders in de kosmos helemaal niet. Op andere planeten bestaan geen ellenlang voortslepende formatieperikelen, geen oplaaiende seizoensvirussen die mensen dagenlang onder de wol dwingen en geen mensonterende oorlogen die al sinds het begin van de geschiedschrijving als eb en vloed over de planeet trekken.

Je zou er daarom bijna naartoe willen verhuizen, die exotische werelden zonder mensenleed. Ware het niet dat je op zo’n plek soms pardoes een lading diamanten op je kop kunt krijgen, natuurlijk. Om van de rest van de plaatselijke ongemakken nog maar te zwijgen.

Want op zulke planeten is het normaliter ook verder niet bepaald prettig vertoeven. Diamantregens komen namelijk voor op zogeheten ijsreuzen, koude gasplaneten waarop je niet eens fatsoenlijk kunt rondlopen, laat staan dat je er in leven kunt blijven. Het zonnestelsel kent twee van zulk soort werelden: Uranus en Neptunus.

De onderzoekers ontdekten bovendien dat diamantregens al bij minder extreme temperaturen en druk kunnen voorkomen dan eerder gedacht. Op aarde ontstaan diamanten in aardlagen waar koolstof onder enorme druk wordt samengeperst, en elders is dat niet anders. Wie diamant wil fabriceren, moet koolstof samenpersen.

In een labexperiment persten de onderzoekers daarom polystyreen samen, hetzelfde spul waarvan piepschuim wordt gemaakt, een goedje dat bestaat uit koolstof en waterstof. Ze zagen vervolgens dat diamant al ontstond bij een temperatuur en een druk vergelijkbaar met het binnenste van Uranus en Neptunus. Zelfs op zogeheten mini-neptunussen, gasplaneten met een afmeting tussen die van de aarde en Neptunus in, zou het al raak kunnen zijn.

Diamantregens zijn daarmee vermoedelijk veel alledaagser dan wat er op aarde gebeurt. Want hoewel er heus af en toe een kandidaat opduikt, is het namelijk nog altijd zoeken naar één enkele wereld waar het met zekerheid waterdruppels regent zoals bij ons. Tegelijkertijd zijn mini-neptunussen het meest ontdekte planeettype tot nog toe.

Waar je dankzij de economie van schaarste hier diep in de buidel moet tasten voor een fikse diamant, tuimelen elders in de kosmos op vele plekken de fonkelende stenen dus als ordinaire waterdruppels uit de lucht.

Over de auteur
George van Hal is wetenschapsredacteur voor de Volkskrant. Hij schrift over sterrenkunde, natuurkunde en ruimtevaart. Van Hal publiceerde boeken over alles van het heelal tot de kleinste bouwstenen van de werkelijkheid.

Source: Volkskrant

Previous

Next