In een jaar vol oorlog en polarisatie was het soms naarstig zoeken naar verbinding. De Volkskrant portretteert rond de jaarwisseling Nederlanders die zich onvermoeibaar inspannen om kloven in de samenleving te overbruggen. Vandaag: de theatermaker die kansarme Rotterdamse jongeren bij de samenleving probeert te houden.
‘Er is maar één regel als je hier binnenstapt en wilt werken aan je talent’, zegt artistiek leider en woordkunstenaar Y.M.P. van productiehuis Flow aan de Pleinweg in Rotterdam-Zuid. ‘Je moet stoppen met die straat shit. Kan je daar nog geen afstand van nemen? Prima. Ga eerst je dingen op straat afmaken en kom dan terug als je klaar bent.’
Mich Simon (35), beter bekend onder zijn artiestennaam Y.M.P. (YoungMichPoetry), spreekt uit eigen ervaring. Hij zat eerst een gevangenisstraf uit en zette een punt achter zijn criminele verleden, voordat hij in Rotterdam naam maakte als spokenwordartiest en theatermaker. De première van zijn nieuwste theatervoorstelling B&W, over de popartkunstenaars Basquiat en Warhol (met een bespiegeling op de Nederlandse maatschappij), is net achter de rug.
Over de auteur
Abel Bormans is regioverslaggever van de Volkskrant in de provincie Zuid-Holland. Eerder was hij mediaverslaggever en een van de drie journalisten die schreven over de misstanden bij De Wereld Draait Door.
Op een donderdag eind december is hij met een zestal andere kunstenaars samengekomen om nieuwe plannen te maken voor het negenjarige jubileum van Flow. Het productiehuis, dat is ingericht met tweedehands Chesterfieldbanken en een privébibliotheek, geldt als vrijplaats voor kunstenaars om ideeën uit te wisselen.
Maar Y.M.P. wil ook dat makers hier nadenken over wat ze kunnen bijdragen aan de wijk en de jongeren uit de buurt. Recent organiseerde Flow nog een reeks schrijfkampen voor jeugdzorgcliënten.
Jongeren met ambitie op het gebied van comedy, muziek, theater of spoken word kunnen elk moment binnenlopen bij het productiehuis van Y.M.P. In de studio beneden mogen ze laten zien wat ze in huis hebben. Als ze talentvol genoeg zijn, kunnen ze de volgende maand nog optreden bij Theater Zuidplein, waar Flow elke laatste zaterdag van de maand een open podium organiseert met twintig verschillende acts.
‘We maken flyers en posters, die we overal in de wijk ophangen’, zegt Y.M.P., terwijl hij er een aanwijst. ‘De namen van die talentjes komen daar op te staan, dat vinden ze helemaal te gek.’ Artiesten zoals Comfort Creature, Empress Gaia en R.M.B. die voor het eerst via Flow optraden, zijn inmiddels voorzichtig op weg om carrière te maken.
In Rotterdam kunnen jongeren wel wat inspirerende voorbeelden gebruiken. De stad wordt wekelijks opgeschrikt door explosies, die vaak worden uitgevoerd door jonge jongens. Y.M.P. hoopt deze jongeren van de straat een alternatief te bieden voor het criminele circuit. ‘Als je achter je talenten komt, blijf je weg van die bullshit’, aldus Y.M.P, ‘want je hebt een focus, iets wat je leuk vindt.’
Vandaag is de 11-jarige Cherre langsgekomen bij het productiehuis. Ze is de dochter van ‘Erra’, een vriend van Y.M.P. die ook bij Flow werkt. ‘Papa’, vraag ze aan haar vader, ‘wanneer gaan we de kinderpodcast maken?’ De makers hebben haar een podcast beloofd waarin ze met andere kinderen uit de buurt gaat bespreken hoe het is om nu op te groeien.
Flow kan gratis jongerenwerk verrichten omdat Y.M.P. en zijn productiehuis ook commerciële opdrachten doen voor grote partijen zoals de Rabobank en het Ministerie van Buitenlandse Zaken. Daarnaast krijgt Flow ook wat subsidie van de gemeente.
Y.M.P. hoopt nu een voorbeeldfiguur te zijn die hij zelf vroeger miste. De artiest groeide op in Rotterdam zonder vader. ‘In de vierde klas van de middelbare school belde mijn leraar Nederlands, meneer Feenstra, om mijn moeder te vertellen dat ik iets met taal moest doen. Ik kon goed lullen, dus hij dacht aan marketing of aan de podiumkunsten. Ik had naar hem moeten luisteren.’
Hij hoopt dat jongeren nu beter naar hem luisteren dan hij destijds naar meneer Feenstra, omdat ‘ik weet wat het leven op straat inhoudt’.
Toen Y.M.P. op zijn 18de op zichzelf ging wonen, zwichtte hij voor de lokroep van de criminaliteit – wat hij precies deed, daar doet hij liever geen uitspraken over. Geruime tijd wist hij zijn criminele activiteiten voor zijn familie verborgen te houden, maar uiteindelijk liep hij toch tegen de lamp en moest hij voor twee jaar naar de gevangenis.
Y.M.P: ‘Ik wilde graag veel geld en een luxe levensstijl. Als ik erop terugkijk, ben ik gewoon een domme jongen geweest.’
Na zijn vrijlating besloot Y.M.P., verteerd door schuldgevoelens tegenover zijn familie en met een zoontje op komst, het anders aan te pakken. Hij bezocht een spokenwordevenement op Theater Zuidplein en was meteen enthousiast. ‘Ik dacht: als dit het niveau is, kan ik dat ook.’
Al een jaar na zijn vrijlating richtte hij productiehuis Flow op en begon hij ook met theater. Een van zijn meest persoonlijke voorstellingen ging over de mentale pijn die zijn detentieperiode bij hem en zijn familie teweegbracht.
‘Het was de mooiste samenstelling van het publiek die ik ooit heb gehad. Er waren elitaire mensen, het traditionele theaterpubliek, maar ook allerlei goons (gangsters, red.) uit Rotterdam-Zuid. Dat vond ik geweldig.’
Y.M.P vecht tegen maatschappelijke ongelijkheid. ‘Als je als zwart persoon wordt geboren in Rotterdam-Zuid sta je bij je geboorte al met 10-0 achter. Ik klaag niet over de journey (weg, red.) omhoog, want die is ook mooi. Maar het zou wel fijn zijn als onze kinderen slechts met 2-0 of 1-0 achter komen te staan.’
Y.M.P. ziet het als zijn plicht om als kunstenaar een ‘doorgeefluik’ te zijn. ‘Veel artiesten willen alleen maar laten zien hoe dope (cool, red.) ze eigenlijk zijn. Leuk voor jou, denk ik dan. Maar laten we vooral kijken hoe we de samenleving ook dope kunnen maken.’
Source: Volkskrant