Moest Harvard-voorzitter Gay opstappen om haar ideologische signatuur? Of is er meer aan de hand?
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Het vertrek van Claudine Gay als voorzitter van Harvard wordt door conservatief en antiwoke Amerika gezien als een belangrijke slag bij het doorbreken van de ‘linkse hegemonie’ van de topuniversiteiten en de verstikkende debatcultuur. Het was een politiek gemotiveerde campagne tegen Gay, dat lijdt geen twijfel.
Het begin van het einde voor Gay was haar getuigenis op de hoorzitting in het Congres over antisemitisme op Amerikaanse campussen, opgelaaid door de oorlog in Gaza. ‘Is de oproep tot genocide van Joden in strijd met de gedragsregels op Harvard?’, werd haar meermaals gevraagd. ‘Dat ligt aan de context’, antwoordde Gay.
De woede was groot. Hoe kan een oproep tot genocide in een bepaalde context acceptabel zijn? Maar haar nuance is niet idioot; er bestaat nu eenmaal discussie over de uitleg van kreten als ‘Intifada’ en ‘From the river to the sea’. Gay zei dat zij die teksten zelf verwerpelijk vindt.
De universiteit vond dat zij aan kon blijven, ondanks de boosheid onder geldschieters. Haar werkelijke ondergang was vermoedelijk te wijten aan een andere beschuldiging: die van plagiaat. Na de ophef volgden meerdere publicaties, ook van serieuze media, waaruit een aanzienlijke reeks onvolkomenheden in haar wetenschappelijke werk bleek.
Harvard noemde deze fouten slordige bronvermelding, maar pleitte Gay vrij van plagiaat – een onderscheid dat voor velen onbegrijpelijk is. Daarna volgden meer beschuldigingen. Gay voerde uiteindelijk zeven correcties door in haar artikelen. Niet veel later diende ze haar ontslag in – de druk was kennelijk te groot geworden.
De strijd over de ‘linkse indoctrinatie’ van universiteiten wordt ook in Nederland gevoerd en zal heviger worden door deze gewonnen slag. Antiwoke ruikt nu bloed. Reactionaire opiniemakers hebben gezien hoe succesvol het kan zijn om de wapens van woke tegen woke zelf te gebruiken. Ophef en gekrenktheid lonen.
Waar social justice warriors een steeds bredere definitie van discriminatie gingen hanteren – waarbij kritiek op zwarte of transgender mensen al snel gelijk stond aan haat of erger – zie je dezelfde dynamiek nu bij een deel van rechts. Wie nu nog nuance aanbrengt over een uitspraak als ‘From the river to the sea’ praat eigenlijk genocide op Joden goed.
Die onverzoenlijkheid en rechtlijnigheid zijn als een almaar langer wordende file op weg naar een minder tribale, minder gepolariseerde cultuur. Als iedereen alleen maar voordringt en geen centimeter aan de ander gunt, staan we eeuwig stil en gebeuren er telkens nieuwe ongelukken.
Het zal bovendien een oneerlijke strijd zijn, waarbij beide kampen de waarheid zullen verdraaien bij iedere kans die ze krijgen. In progressief Amerika hoor je nu: de zaak van Gay draaide niet om plagiaat, het was een aanval op haar ideologische signatuur, op haar afkomst, op haar inzet voor diversiteit en inclusie. Geen bijster sterke verdediging.
Een wetenschapper die in de slechts 11 peerreviewed artikelen die ze publiceerde al zo veel slordigheden beging, verdient het niet om het uithangbord van academische uitmuntendheid te zijn. Als de verwijten waar zijn, moet het niet uitmaken wie de afzender is. Ook dat is een voorwaarde om het tribalisme te doorbreken.
Source: Volkskrant