‘De aanslag op Al-Arouri is een serieuze escalatie in het conflict tussen Israël en Hezbollah, en in zekere zin ook Hamas. Al-Arouri is de hoogst geplaatste Hamas-leider die is gedood sinds de aanval van 7 oktober, en een van de belangrijkste mensen van de beweging in de hele regio.
‘Naast Al-Arouri zijn nog zes andere Hamas-leden gedood, maar geen mensen van Hezbollah. Tussen die bewegingen vindt veel coördinatie plaats, dus Israël had ook leiders van Hamas én Hezbollah kunnen doden. Nu dat niet is gebeurd, heeft Hezbollah een uitweg. De aanval vond wel plaats op Libanees grondgebied, in een wijk waar Hezbollah sterk aanwezig is, maar ze zijn niet direct aangevallen. Toch zal er wel een reactie richting Israël komen.’
‘Hij kan van Hezbollah zelf komen of van Hamas, dat ook actief is in zuidelijk Libanon. Mogelijk zegt Hezbollah tegen Hamas: reageren jullie maar. Dat is een geitenpaadje waarmee Hezbollah zou kiezen voor de-escalatie binnen een escalatie.
‘De kans dat Hezbollah strijders de grens over stuurt lijkt me klein. De verwachting alom is dat de reactie komt in de vorm van een luchtaanval. Maar is dat dan met langeafstandsraketten op Israëlische steden als Tel Aviv en Haifa, waarbij mogelijk burgerslachtoffers vallen? Of vallen ze een militair doelwit aan, of een olie- of gasinstallatie? Er is een hele menukaart aan opties. Hezbollah-leider Hassan Nasrallah houdt later vandaag een toespraak, daarna weten we meer.
‘Veel mensen wijzen op de gelijkenissen met de moordaanslag op Qassem Soleimani, de commandant van de Iraanse Revolutionaire Garde. Hij werd bijna op de dag af vier jaar geleden in Irak gedood door een Amerikaanse drone. Toen was er angst dat dat een grote oorlog zou ontketenen, maar er kwam geen grootschalige reactie van Iran. Ook niet vorige week, na de moordaanslag op een andere generaal van de Revolutionaire Garde in Syrië. Ook dat is dus een mogelijkheid.’
‘In deze fase zie ik dat niet gebeuren, maar later misschien wel. Ook deze klap tegen Al-Arouri kwam van de Israëliërs, hoewel ze dat voor de vorm ontkennen. Het patroon sinds 7 oktober is dat Israël in Libanon de escalerende partij is, en dat Hezbollah tamelijk afgemeten reageert.
‘Waarom Israël uit is op escalatie, is lastig te zeggen. Premier Netanyahu vecht voor zijn politieke bestaan, dan kan je onvoorspelbaar gedrag gaan vertonen. Israël speelt hoog spel.Een paar dagen geleden hebben de Amerikanen aangekondigd dat ze hun vliegdekschip terugtrekken uit de regio. Dat was Israëls rugdekking in Libanon.
‘Hezbollah en Iran, dat de beweging financieel en materieel steunt, zitten niet te wachten op regionale escalatie. De belangrijkste reden daarvoor is dat Hezbollah de troefkaart is van Iran. Hezbollah is ook regionaal actief, bijvoorbeeld in Syrië, en is sterker en belangrijker dan Hamas, dat een beperktere agenda heeft. Om hun vinger te redden gaan de Iraniërs niet hun arm opofferen.
‘Daarnaast heeft Hezbollah niet meer de binnenlandse steun die het in 2006 nog had, tijdens de laatste oorlog met Israël. Dat komt door de economische crisis in het land en door een aantal impopulaire beslissingen van de beweging, zoals het meevechten in de Syrische burgeroorlog aan de kant van president Assad.’
‘Die rol heeft het leger van oudsher niet. Libanon is een land met achttien verschillende bevolkingsgroepen, waar het leger opereert als een soort neutrale partij die interne conflicten tot bedaren brengt. Het leger heeft niet de slagkracht om het tegen Hezbollah op te nemen. De Libanese premier en legerleiding kunnen dus ook alleen maar afwachten.’
‘Die angst is er zeker. Een grote oorlog in Libanon zou repercussies hebben voor de hele regio. Het kan het signaal zijn voor sjiitische groeperingen in Jemen, Irak en Syrië om Amerikaanse en Israëlische doelen nog harder te raken.
‘En voor landen als Saoedi-Arabië wordt het nog meer omstreden om zaken te blijven doen met Israël. Ook voor Qatar, dat bemiddelde voor een nieuw staakt-het-vuren, is het een streep door de rekening. Niemand heeft belang bij escalatie, hoogstens misschien Hamas.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
Voor snelle wijzigingen en bezorging
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden