Het was één controverse te veel. ‘Met een zwaar hart’, schreef Claudine Gay, voorzitter van de Harvard University, dinsdag in een brief, ‘treed ik af.’ Zo luidde Gay het einde in van een even kortstondige als geruchtmakende termijn. De afgelopen maanden lag de voorzitter van de meest prestigieuze school ter wereld onder vuur, omdat ze het antisemitisme op haar school niet hard genoeg zou hebben aangepakt.
De roep om haar afzetting begon vorige maand tijdens een hoorzitting in het Amerikaanse Congres. Gevraagd of een oproep tot genocide op Joden in strijd is met de gedragsregels van Harvard, zei ze dat het ‘van de context afhangt’. De kritiek was overweldigend. Maar de universiteit besloot, na een urenlange bijeenkomst, en een spijtbetuiging van Gay, dat ze mocht blijven.
Over de auteur
Maral Noshad Sharifi is correspondent Verenigde Staten voor de Volkskrant. Ze woont in New York.
‘Wij bekrachtigen onze steun’, schreef het bestuur in een verklaring. ‘Zij is de leider die ons door de grote maatschappelijke uitdagingen kan loodsen.’ De kwestie bleek nog niet af. De afgelopen weken kwam de 53-jarige Gay opnieuw onder vuur te liggen na beschuldigingen van plagiaat.
Christopher Rufo, een invloedrijke conservatieve activist, schreef temidden van het tumult vorige maand een een essay over ‘problematisch gebruik van citaten’ in het proefschrift van Gay uit 1997. De rechtse nieuwssite Washington Free Beacon publiceerde tientallen beschuldigingen. Maandag werd de lijst aangevuld. Gay zou formuleringen hebben gebruikt afkomstig uit artikelen van andere wetenschappers. In een van de beschuldigingen zou Gay dezelfde woorden gebruiken als in het dankwoord van een andere auteur als ze haar familie bedankt.
Harvard liet een extern onderzoek uitvoeren. Hieruit bleek dat Gay in twee gevallen onvoldoende zou hebben geciteerd. Vaak ging het om technisch jargon. Voor onderzoeksfraude konden ze geen bewijs vinden. Kleine aanpassingen volstonden.
Meer dan 700 faculteitsleden van Harvard spraken de afgelopen maanden hun steun uit voor Claudine Gay, kind van Haïtiaanse migranten, en de eerste zwarte voorzitter van de universiteit. Voordat ze voorzitter werd, gaf ze jarenlang leiding aan de faculteit sociale wetenschappen. Velen vonden dat zij het slachtoffer was geworden van een politieke campagne.
Gay, die pas afgelopen juli is aangetreden, gaat in haar ontslagbrief niet in op de beschuldigingen van plagiaat of haar optreden rond Israël. Haar aftreden is ‘in het belang van onze gemeenschap’, schrijft ze, ‘zodat het weer over het instituut kan gaan en niet het individu’. Ze blijft nog wel lesgeven. Alan Garber, econoom en arts aan Harvard University, zal de komende tijd dienen als interim-voorzitter.
‘Dit is een verschrikkelijk moment’, reageerde Khalil Gibran Muhammed, historicus aan Harvard, dinsdag op Gays aftreden. ‘Republikeinse Congresleden hebben de oorlog verklaard aan de onafhankelijkheid van hogescholen en universiteiten.’
De oorlog tussen Hamas en Israël maakt al maanden veel los op Amerikaanse campussen. Volgens veel Joodse studenten zouden universiteitsbesturen de aanslag van Hamas niet snel genoeg hebben afgekeurd. Donateurs dreigden honderden miljoenen aan donaties terug te trekken. Onder een deel van de Joodse, docenten en alumni op Harvard waren zorgen ontstaan over groeiend antisemitisme op de campus. Zij voelden zich door het bestuur onvoldoende gesteund.
Republikeinen in het Huis van Afgevaardigden hebben die spanningen weten te verheffen tot een nationale discussie. Zo’n zeventig Congresleden hadden opgeroepen tot het vertrek van Gay. Onder die politici zaten ook personen die in verband zijn gebracht met antisemitisme.
Eerder stapte Lizz Magill, de voorzitter van de University of Pennsylvania, op na haar ondervraging in het Congres. ‘Two down’, reageerde Elise Stefanik, het Republikeinse Congreslid dat de universiteitsvoorzitters ondervroeg.
Volgens Harvard-historicus Muhammed zal die beweging ‘alleen maar gesterkt worden’ door het aftreden van Gay. ‘Dit is nog maar het begin’, reageerde Stefanik dinsdag inderdaad.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
Voor snelle wijzigingen en bezorging
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2024 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden