‘Kom, laten we maken dat we wegkomen’, zegt Bert van Marwijk op zondag 4 juni tegen zijn kleinzoon Ruben van Bommel. Racing Genk staat met 2-1 voor tegen Antwerp. Van die laatste club is Mark van Bommel trainer, vader van Ruben en schoonzoon van Bert. De twee zitten tussen feestende supporters van Genk, die een voorschot nemen op de titel. Ze staan op van hun stoel en zoeken de uitgang.
Het is ongelooflijk spannend, in de play-offs van België. Drie ploegen doen op de laatste speeldag mee voor het kampioenschap en de apotheose overtreft elke verwachting. De bepalende wedstrijden: Racing Genk - Royal Antwerp FC en Union St. Gilles - Club Brugge. Alleen Brugge is kansloos. Het verloop is nog spannender dan in Nederland op 29 april 2007, met AZ, Ajax en uiteindelijk toch PSV als kampioen.
Union waant zich een tijd kampioen, want de ploeg komt kort na rust op voorsprong en is bij een zege de beste, zolang Antwerp niet wint in Genk. Club Brugge biedt daarbij geen overdreven tegenstand. Union laat kansen op de beslissende 2-0 onbenut.
Over de auteur
Willem Vissers is ruim 25 jaar voetbalverslaggever voor de Volkskrant. Hij versloeg acht WK’s. In 2022 is hij uitgeroepen tot sportjournalist van het jaar.
Bart Nieuwkoop, nu speler van Feyenoord, voetbalde in voorgaande jaren bij Union, dat zich op knappe wijze aan de vergetelheid heeft ontrukt. Hij zegt: ‘Het jaar ervoor gingen we met grote voorsprong de play-offs in, maar we konden die niet vasthouden. Nu dachten we dat het kon lukken. De 1-0 vlak na rust was een bevrijding.’
Maar dan, in de 89ste minuut, is daar opeens die korte solo van Noa Lang op de linkervleugel, diens voorzet, een teruggelegde bal en een doelpunt van de Japanner Shion Homma. Nieuwkoop: ‘De bal viel precies in de vrije ruimte, waar iemand van Brugge stond.’
De teleurstelling en verbijstering in Stade Joseph Marien is zo groot, dat er in blessuretijd nog twee goals vallen, de eerste van Lang, die zijn shirt uittrekt en het provocerend laat zien aan het doodstille publiek.
Nieuwkoop: ‘De helikopter met de kampioensbeker bleef de hele tijd een beetje rondcirkelen in de buurt van ons stadion in Brussel. Na die 1-1 keek ik omhoog. De helikopter maakte rechtsomkeert en vloog weg. Toen besefte ik dat de kans op het kampioenschap was verkeken.’
Nieuwkoop had slapeloze nachten van de teleurstelling. ‘We hadden geschiedenis kunnen schrijven. Ja, voor de neutrale kijker was het een mooie ontknoping.’
De helikopter vliegt naar de Cegeka Arena van Genk, dat met 2-1 voorstaat tegen Antwerp en nu virtueel kampioen is. Als het stadion hoort van de verwikkelingen in Brussel, groeit de euforie. Bart Fransis is al jaren supporter van Genk. De vader van Luc Nilis strikte zijn schoenen, als jonge voetballer bij Winterslag, een van de clubs die fuseerden tot Racing.
‘Het was een vreemde middag. Onze hoop op het kampioenschap was al verdwenen. Antwerp had een week eerder al een kans laten liggen en Union stond lange tijd voor tegen Brugge. Ik ben een rationeel mens en we gunden het Union of Antwerp ook wel. Zij waren al decennia geen kampioen geweest. Maar plots kwam dat bericht uit Brussel. We geloofden het eerst niet. We waren virtueel kampioen.’
Niet alleen Genk, ook Antwerp is blij met het plotse gejuich in het stadion. Union is blijkbaar uitgeschakeld en Antwerp hoeft niet meer te winnen. Eén doelpunt is genoeg, voor een gelijkspel.
Aanvoerder Toby Alderweireld: ‘De fans van Genk werden gek, want zij waren virtueel kampioen. Vanaf de bank kregen wij mee dat we één doelpunt nodig hadden om kampioen te worden.’ Spits Vincent Janssen: ‘Het was super spannend.’
Een week eerder heeft Antwerp de eerste kans op de titel verspeeld, door tegen tien man van Union 1-1 te spelen in het eigen Bosuil Stadion. Bij winst was de eerste titel in 66 jaar toen al behaald. ‘In de dagen daarna waren we helemaal van de kaart’, vertelt trainer Mark van Bommel van Antwerp.
‘We hebben de groep twee dagen vrijaf gegeven. Woensdag werd er slecht getraind, donderdag ging het iets beter. We besloten verder alles hetzelfde te doen als normaal in de aanloop naar een wedstrijd. We hebben wel een filmpje laten maken met beelden van familieleden die ons succes wensten. Mijn assistent Andries Ulderink had zoiets al eens gedaan bij Reading, waar hij assistent was van Jaap Stam. Zij bekeken dat filmpje destijds in de bus op weg naar het stadion. Alleen: dat was volgens Andries veel te emotioneel. Wij hebben de beelden eerder laten zien.’
Van Bommel heeft op speciale scenario’s getraind. Wat te doen bij het verdedigen van een kleine voorsprong in de slotfase? Wat bij de noodzaak van een doelpunt in de laatste minuut? In het eigen stadion, de Bosuil, is op de dag voor de wedstrijd geoefend met magneetborden. Drie spelers achterin, de posities aan de buitenkant bezet houden. Verdediger Toby Alderweireld als extra spits.
En let op: niet van die lijnrechte passes van achteruit het strafschopgebied in, hoog voor de pot, want dat is te makkelijk verdedigen. Nee, diagonale ballen naar voren. Van Bommel: ‘Ze mochten niet zomaar in het strafschopgebied vallen. De voorzet moest van de zijkant komen. Dus: bal winnen en dan diagonaal naar voren. Dat hebben we tien minuten getraind en we scoorden op schitterende wijze tijdens de training. Dat gaf vertrouwen.’
En warempel, de wedstrijd is bijna afgelopen als het scenario ongeveer zo uitkomt. Alderweireld krijgt de bal na een pass vanaf links van de Argentijn Gaston Avila en terugleggen van Jelle Bataille. Hij haalt ongenadig uit en scoort. Na 93 minuten en 33 seconden boort hij de bal in de kruising.
Antwerp fabriceert later T-shirts van dat moment, met het opschrift: 93.33. ‘Halala, uitgerekend Toby Alderweireld, met verwoestende kracht. Wat een vlam’, slaat de stem van de verslaggever op tv over van enthousiasme.
Alderweireld: ‘Er gaat veel door je hoofd op zo’n moment. Het was alles of niets. De bal komt voor mijn voeten, en dan gaat het zo snel dat ik besluit om te schieten. Toen ik de bal raakte, wist ik meteen dat het een doelpunt was. De ontlading was onbeschrijfelijk en ongezien. Echt ongezien.’
De supporters van Genk vallen stil. ‘Het was een enorme ontgoocheling’, aldus aanhanger Bart Fransis. ‘Ik zie dat schot nog elke dag voor me. Soms gaat het in mijn gedachten tegen de paal, soms naast, en soms vliegt het net als op die dag in de kruising. Nu kan ik ook zeggen dat die ontgoocheling voor verbinding heeft gezorgd. Samen treuren maakt ook sterk.’
Hoewel nog een paar minuten blessuretijd zijn te spelen, rent Van Bommel na de treffer van Alderweireld het veld in, gek van vreugde, handen op het hoofd van ongeloof. Hij krijgt de gele kaart van scheidsrechter Nathan Verboomen, die aan hem vraagt: ‘Wat doe jij hier?’ Het antwoord: ‘Dat weet ik ook niet.’
Ook in de Bosuil, het met duizenden supporters gevulde stadion van Antwerp waar het publiek op grote schermen naar de wedstrijd kijkt, is het feest.
Dicht bij de uitgang van het stadion in Genk staan Bert van Marwijk en Ruben van Bommel op een plateau, op verzoek van Van Bommel, die toch wil zien hoe het afloopt. Van Marwijk: ‘Ruben stond voor me, met dat grote lijf van hem. Ik kon bijna niets zien. Toen dat doelpunt viel, gooide hij me bijna ondersteboven van vreugde. Ik keek om hem heen en zag Mark over het veld rennen. Daarmee wist ik genoeg.’
De 2-2 van Alderweireld is genoeg voor het kampioenschap. Te danken aan wat geluk, aan volharding, aan een tactisch plan. Vincent Janssen: ‘We bleven positief, al was dat best moeilijk toen we met 2-1 achter stonden. Maar het mooie van teamsport is dat je energie krijgt van elkaar, dat je ziet hoe iedereen er vol voor blijft gaan. Die instelling heeft uiteindelijk voor de titel gezorgd.’
Alderweireld, met een lach: ‘Dat moment van de goal beheerst mijn leven. Elke dag word ik er wel aan herinnerd. Nu 2023 afloopt en de jaaroverzichten de revue passeren, komt het doelpunt geregeld voorbij. Voor mezelf, voor de club en voor het Belgisch voetbal was het een fantastisch einde van de competitie.’
Met dank ook aan Noa Lang, de pingelaar die gewoon begon aan een lekkere solo en een fijne voorzet gaf. Van Bommel heeft hem later nog een bericht gestuurd. Het antwoord was typisch voor de speler met branie. Zoiets als: niemand wordt kampioen tegen Noa Lang.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
Voor snelle wijzigingen en bezorging
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden