In het interview van Sara Berkeljon met Extinction Rebellion-oprichter Roger Hallam confronteert hij haar met de rol van de journalistiek. Net zoals steeds meer (klimaat)wetenschappers zeggen dat ze met hun kennis van klimaatverandering niet langer neutraal kunnen blijven en ook actief worden als klimaatactivist, zo past het ook journalisten niet meer zich achter neutraliteit te verschuilen.
De media schieten momenteel sowieso ernstig tekort waar het berichtgeving over de snelheid van klimaatverandering en de gevolgen daarvan betreft. En net zoals er een Scientist Rebellion is, is het tijd voor een Reporter Rebellion. Nu moeten journalisten een kant kiezen; passief aan de zijlijn blijven staan, of je verantwoordelijkheid als journalist nemen en proberen mensen te doordringen van de absolute noodsituatie waarin we zitten, een noodsituatie die onze manier van leven en misschien wel ons voortbestaan bedreigt.
Hierover zwijgen is niet neutraal maar nalatig; het beschermt gevestigde belangen en draagt bij aan uitstel van passende maatregelen. Want pas als we het eerlijke verhaal te horen krijgen en van de ernst van de situatie doordrongen zijn, zullen we bereid zijn de pijnlijke maatregelen te accepteren die nodig zijn – als we niet al te laat zijn.
Welke journalist durft die verantwoordelijkheid echt te nemen?
Peter Jamin, Utrecht
‘De wal zal het schip wel keren’, zeg ik altijd in discussies over klimaatontkenners. Bij de huidige waterstanden heb je bij dit gezegde geen vaste grond onder de voeten meer. Beter is je afvragen of zij tot het inzicht komen dat het beter is ten halve te keren. Of zijn wij met z’n allen van de wal in de sloot geraakt?
Jeroen van Linge, Groningen
Gaat goed Geert. Bang voor omvolking en tegen klimaatmaatregelen. Nederland staat nu al bijna blank.
Robert Eppinga, Lippenhuizen
Als je pro-Israël en tegen meer dan 50.000 asielzoekers per jaar bent, als je Omtzigt integer vindt en Greta Thunberg juist niet, dan waren de lezersreacties over 2023 moeilijk te pruimen. Maar hoewel de briefschrijvers zich soms wanhopig voelden en vaak ook boos waren, was elke brief respectvol én was er ruimte voor mensen die een andere mening hadden. Dank aan de redactie en de lezers van de Volkskrant voor deze bloemlezing van brieven.
Jan Rob Dijkstra, Winsum
Het grootste nieuws in 2023, waarbij alles in het niet valt, Gaza, klimaatmarsen, zelfs de verkiezingsuitslag, is natuurlijk: het huis in Wormer is verkocht!
Als je zoals ik twee kranten leest, kun je het stel Marcel van Roosmalen en Eva Hoeke al ruim een jaar lang volgen in hun afkeer van het dorp en zijn inwoners.Via de kringloopwinkel, langs de sportkantine en gewoon op straat; het viel ze niet mee. Elk gesprek een afknapper.
Nu ze eindelijk in hun bubbel zijn geland − even dreigde nog een tweede zijpad, maar tot grote opluchting van heel lezend Nederland zagen zij net op tijd in dat ze naadloos in Amsterdam-Zuid horen − kunnen we door met ons leven.
Net te laat ontdekten ze de andere kant van het dorp, een paar straten verderop, lezen ze wel boeken! Maar toen was de kogel al door de kerk, gelukkig. Het vervult me van trots, wij hebben er immers allemaal aan bijgedragen; alle columns gelezen, de vele tv-programma’s met weinig enthousiasme bekeken (publiek en RTL), het stel deed er zelfs een theatertour bovenop: waarom wij uit Wormer vertrokken.
Hoe saai ook, we deden mee. Want alle inkomsten waren bijdragen aan het ene goede doel: de familie naar Amsterdam krijgen. En nu blijft er maar één nieuwjaarswens over: kunnen ze nu eindelijk over iets anders schrijven?
Youetta Visser, Ede
Ik ben een Nederlander, spreek de Nederlandse taal, ben opgevoed in een gereformeerd gezin met traditionele waarden. Ik kijk tegenwoordig naar van die oer-Nederlandse programma’s van Omroep Max. Ik gaf als docent geschiedenis les aan examenklassen over de Republiek in de 16de en 17de eeuw. Als rondleider van Prinsenhof te Delft heb ik jarenlang schoolkinderen het verhaal verteld over Willem van Oranje.
Waarom vertel ik dit? Ik heb nog nooit het idee gehad of gevoeld dat Nederland weer voor de Nederlanders moest worden. Ik heb altijd het idee gehad dat ik gewoon Nederlander ben en nooit het idee gehad dat de Nederlandse cultuur onder druk stond, laat staan bedreigd.
Waar komt dat idee toch vandaan? Waarom staat er expliciet in het verkiezingsprogramma van de Partij voor de Vrijheid dat Kerstmis en Pasen moeten blijven? Wie heeft geopperd dat dit weg moet?
Is het de moslimgemeenschap die onze cultuur bedreigt? De komst van de vele migranten? Wordt daardoor onze Nederlandse identiteit bedreigd? Ik heb daar nog nooit iets van gemerkt. En ik weet zeker, de meeste Nederlanders niet.
‘Nederland weer voor de Nederlanders’, ‘We moeten Nederland weer terug pakken’. Hoe gaan we dat doen?
We komen waarschijnlijk tot de onthutsende ontdekking dat er niet veel terug te pakken is. Dat Nederland, met of zonder moslimgemeenschap, sterk veranderd is vanaf de jaren zestig. Wat we verloren hebben zijn traditionele waarden, gebaseerd op een conventionele cultuur.
Stel dat we ‘onze grenzen in ere herstellen’, dan nog zullen we elkaar vreemd aan blijven kijken met de vraag: om welk Nederland gaat het nu eigenlijk dat we terug willen pakken?
Anton de Bruin, Delft
Het leek alsof mijn dorp heel even stil stond. Toen onze blikken elkaar kruisten en zijn donkerbruine ogen in de mijne keken. Verschrikt, vragend, maar niet hardop. Hoor jij bij de ‘meerderheid’?
Snel keek hij weer weg. Maar het echoot in mijn hoofd. Alsof hij door blijft vragen. Hoor jij bij de ‘meerderheid’?
De ‘meerderheid’ die het niet zo erg vindt als ik was verdronkenop de Middellandse Zee. Want dan was ik hier tenminste niet gekomen.
De ‘meerderheid’ die meent dat de Grondwet een discussiepunt is, te beginnen bij Artikel 1: gelijkheid.
De ‘meerderheid’ die zich niet bekommert om klimaat, de reden dat zovelen moeten vluchten.
De ‘meerderheid’ die de democratie vernietigt door alles wat haar overeind houdt te betwijfelen.
De ‘meerderheid’ die mij, een vluchteling, al bij voorbaat haat.
De ‘meerderheid’....
Ik had hem willen zeggen: nee, ik hoor niet bij die ‘meerderheid’. En wees gerust, ze zijn niet eens de meerderheid, maar wel de grootste groep.
Brecht de Jong, Heerenveen
Als Nijmegenaar herkende ik mij in het prachtige beeld dat Toine Heijmans (zelf geboren in Nijmegen) schetst van snackbar Corry in onze stad (Zaterdag, 23/12). Maar dan volgt in Nederland is wat het eet een ontnuchterend relaas: dat er aan het fenomeen Hollandse pot (inclusief Kapsalon) maar weinig écht Nederlands is.
Of wist u dat bloemkool uit Syrië kwam? En dat de gehaktbal van oorsprong Arabisch is? De laatste tijd geen artikel meer gelezen waarvan ik zoveel opstak.
Roeland Loosen, Nijmegen
Ik kan de krant niet openslaan of de radio aanzetten, of ik hoor mensen praten over de toenemende polarisatie in de samenleving en de behoefte aan verbinding. En zeker, het is ontzettend belangrijk dat er weer naar elkaar geluisterd wordt, en wederzijds begrip terugkeert . Maar door er eindeloos over te palaveren zal er niets veranderen. Sterker nog, ik vrees dat de ontbinding nog niet ten einde is. Dus tijd voor actie, te beginnen in de politiek. Maar ook de burger moet aan de slag voor een proces van verbinding:
1. Stop de pogingen om tot een regering te komen met een partij die het patent heeft op polarisatie en segregatie
2. Stop de ongebreidelde verspreiding van haat zaaiende berichten op sociale media en de verspreiding van nepnieuws.
3. Versterk de solidariteit in de samenleving door vergroting van de betrouwbaarheid en rechtvaardigheid van de overheid.
4. Maak werk van de selectie van bestuurders die geschikt zijn om een voorbeeldfunctie te vervullen.
5. Voor de burger: leg je telefoon meer weg, kijk om je heen en begin een praatje.
Aat de Jong, Middelburg
Galen Irwin ziet er geen enkel bezwaar in dat de 81-jarige Joe Biden opgaat voor een tweede termijn in het Witte Huis. Als voorbeelden geeft hij andere 80plussers die ook tot op hoge leeftijd nog succesvol waren als schilder, filmmaker, acteur of popmuzikant.
Daarbij gaat hij er wel erg gemakkelijk aan voorbij dat de leider van een grootmacht niet als eerste opdracht heeft het volk te vermaken, maar naast het tonen van leiderschap en wijsheid vooral ook kracht en gezag dient uit te stralen.
Daar heeft het Biden altijd aan ontbroken, want hij komt met zijn gemompel en gestrompel eerder over als een kwetsbare brekebeen. De typering die Donald Trump ooit van hem gaf, ‘Sleepy Joe’, is hier dan ook treffend en veelzeggend. Het is overigens verbazingwekkend dat in een natie van ruim 300 miljoen inwoners twee bejaarde mannen met rafelrandjes moeten strijden om de positie van machtigste man op aarde. En dat er geen capabele jongere kandidaten beschikbaar zijn, of kansrijk, om verkozen te worden.
Leeftijd is op zich geen dingetje, het is de persoonlijkheid die voor kiezers het verschil kan maken. Daarom is Biden voor de Democraten een zwakke en vrijwel kansloze kandidaat diehet in de campagne al lastig zal krijgen om zich staande te houden. In het land van blinden kan evenwel toch éénoog koning worden. You go for it Joe!
Ton ten Barge, De Heurne
Naar aanleiding van de veelvuldige berichtgeving over de teruggave van koloniale roofkunst het afgelopen jaar, leek het mij een mooie gedachte als Nederland afziet van het retourneren daarvan aan de herkomstlanden. In plaats daarvan zou Nederland de voormalige koloniën de gelegenheid moeten bieden om ter compensatie een object uit onze eigen nationale collectie te ‘stelen’.
Waarom niet een van ‘onze’ Rembrandts aan Indonesië schenken opdat de Sabel van Diponegoro in Nederland kan blijven? Kunst is immers universeel en niet nationaal, en staten zijn slechts de roverbendes die gewonnen hebben (vrij naar Augustinus).
Jos Gommans, Thorn
Wilt u reageren op een brief of een artikel? Stuur dan een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Het belangrijkst is dat een brief helder en duidelijk is. Wie een origineel en nog niet eerder verwoord standpunt naar voren brengt, maakt grotere kans te worden gepubliceerd. Een brief die mooi en prikkelend is geschreven, heeft ook een streepje voor. Kritiek op de Volkskrant wordt vaak gepubliceerd, op-de-man-gespeelde kritiek op personen plaatsen we liever niet.
Iedere brief wordt gelezen door een team van ervaren opinieredacteuren en krijgt een kans. En wekelijks worden ongeveer vijftig brieven geselecteerd. Over de uitslag kan helaas niet worden gecorrespondeerd. Wij zijn er trots op dat onze lezers mooie en goede brieven schrijven, waarvan we elke dag een levendige rubriek kunnen samenstellen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
Voor snelle wijzigingen en bezorging
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden