Hij stond in 2018 met twee nummers in de Top 40, al werden ze wel vertolkt door anderen. Glen Faria is altijd iemand geweest die zichzelf wegcijferde, maar nu hij met zijn tweede soloalbum komt is hij assertiever dan ooit. ‘Als je te veel geeft om wat mensen van je vinden, ben je nooit jezelf.’
Hij komt net aanrijden als de verslaggever voor de tweede keer heeft aangebeld. Glen Faria excuseert zich dat hij een beetje laat is. ‘Surinaamse tijd, je weet toch.’ Met een brede grijns, die net zo goed verontschuldigend als een inside joke kan zijn, doet de 43-jarige zanger-rapper-theatermaker de voordeur van zijn studio in Diemen open.
Hij zit er net een half jaar. Dus nee, daar heeft hij zijn net verschenen album Faria niet opgenomen. Maar de studio moet uiteindelijk wel het middelpunt worden van al zijn muzikale bezigheden als zanger, songschrijver en mentor van jong talent.
Hij heeft hem laten bouwen na het succes van nummers als Duurt te lang, vertolkt door Davina Michelle, en Zij weet het door Tino Martin. Monsterhits uit 2018 die wekenlang in de top-40 stonden, waarbij Duurt te lang, over een uitdovende relatie waaraan beide partners zich tegen beter weten in vastklampen, zelfs met elf weken een record heeft: het langste aantal weken van een Nederlandse zangeres op nummer 1. Maar die liedjes hebben van Glen Faria geen ster gemaakt.
Terwijl hij koffie zet voor zijn gast: ‘Er is niemand die op me afkomt en uitroept: oh my Gooood, Glen Fariaaaaaaa.’ Hij is meer de artiest met wie mensen, als ze hem al herkennen, een praatje aanknopen. In de Bijlmer bijvoorbeeld, waar hij deze zomer weer naar is verhuisd, kan hij geen vijf minuten over straat zonder dat mensen een vriendelijk woord met hem willen delen. Dat heeft hij ook liever. Die roem van een al te publiekelijke bekendheid, die hysterie oproept, daar bedankt hij voor. Daar streefde hij wel naar toen hij van 2004 tot 2013 deel uitmaakte van de rapcrew Flinke Namen en hij als MC Fit nog het idee had dat je lawaai moest maken. Als soloartiest moest hij meer moeite doen om publiek te vinden.
‘Toen ik mijn debuutalbum Fit uitbracht, vol met luisterliedjes, iets heel anders dan wat ik bij Flinke Namen deed, was het vechten om te worden gehoord. Radiostation FunX draaide mijn nummers niet omdat ze niet urban genoeg waren en Radio 538 durfde het ook niet aan omdat ze daar juist vonden dat het te urban was. Dan merk je echt hoe iedereen hier muziek in hokjes stopt. Het werd ontzettend moeilijk mezelf gedraaid te krijgen op de radio. Na mijn solodebuut ging ik aan mezelf twijfelen. Was er dan geen publiek voor mijn muziek?’
‘En dat deed me nog meer aan mezelf twijfelen. Natuurlijk is het heel vet als een nummer dat jij geschreven hebt zo scoort. Maar als het in je eigen versie niet zo veel doet, ga je vraagtekens zetten. Ligt het dan aan mijn uitvoering? Zijn deze twee mensen als artiesten interessanter dan ik?’
‘Het is een beetje te kort door de bocht om te zeggen dat het alleen om huidskleur gaat. Het kan met herkenbaarheid op een bredere schaal te maken hebben. Wat is het profiel van de gemiddelde Nederlander? Hoe ziet het publiek, de vaders, de moeders, de neefjes en nichtjes, er hier in Nederland uit?’
‘Nee. Als Davina Michelle of Tino Martin tatoeages in hun nek zouden hebben gehad, ik noem maar wat, of een andere uiterlijke verschijning die minder aansluit bij het publiek of zelfs afschrikt, dan zouden ze waarschijnlijk niet zo’n succes hebben gehad. Die liedjes moeten passen binnen een kader waarin de kijker of luisteraar zich comfortabel voelt. Ik denk dat ik moeilijk te plaatsen ben.’
‘Ik miste zelf iets in de muziek. Ik miste de persoonlijke verhalen. Ik wil naar een artiest luisteren waarin ik mezelf herken omdat hij of zij over dingen zingt die ik ook heb meegemaakt in mijn leven.’
‘Dat is het niet. Ik miste gewoon een sound. Dan kun je daarover gaan klagen, maar als je zelf de middelen hebt om die sound te maken, waarom zou je het dan niet doen? Ik hoef me niet meer zo te bewijzen als vroeger. Ik kijk ook niet zo snel meer naar verkoop- en luistercijfers. Ik vind gewoon dat dit soort nummers er moeten zijn. Ik heb die plaat echt vanuit een heel persoonlijke drijfveer gemaakt. Je hoort ook dat ik nog iets heel persoonlijks wilde zeggen en maken voor mezelf.’
Dat is nog zacht uitgedrukt, want Faria staat vol met bekentenissenpop waarin de zanger-rapper zijn hart lucht in liedjes als open brieven aan zijn naasten. Een liefdevolle mildheid ligt als een warme deken op een plaat waarin de hele Faria en niets anders dan de Faria is te horen.
Money op de tafel is de gezongen verzekering aan een geliefde (Faria scheidde van zijn vrouw voor wie hij destijds ook Duurt te lang schreef) dat het haar aan niets zal ontbreken.
Nee, m’n beloftes zijn geen fabels
Ik weet, soms lijkt het of ik wegren
Er ligt wat money op de tafel
Dat is voor morgen als ik weg ben
Straks maak ik alles mogelijk
Terug naar nu is een duet met zijn zoon Jaïr (19), die als singer-songwriter al behoorlijk aan de weg timmert, en in Goed voor vraagt hij hem begrip voor het verdriet dat een scheiding nu eenmaal met zich meebrengt.
En ja, je mag boos op me zijn
Je mag best aan me vragen
Waar dit allemaal goed voor is
Lieve schat, je mag alles weten
Maar papa weet ook niet zeker
Waar dit allemaal goed voor is
‘Toen het album af was, organiseerde ik een luistersessie. Daar moest Jaïr ook bij zijn, vond ik. Maar hij zei: ik kom daarna wel langs om gezellig een wijntje te drinken. Hij vindt het soms moeilijk om ernaar te luisteren, omdat die liedjes ook zo over hem gaan. Als je daarover gaat praten, rakelt het weer allerlei persoonlijke zaken op, zoals de scheiding. Maar juist omdat we over alles kunnen praten, kan hij ook zeggen wanneer hij ergens moeite mee heeft.’
Want openhartigheid is een constante in huize Faria. Vorig jaar maakte stichting Kikid, een organisatie die projecten ontwikkelt om in gesprek te komen met jongeren, een YouTube-filmpje voor Vaderdag waarin Glen en Jaïr een gesprek aangaan. Gevoelige onderwerpen als seksualiteit en alcoholgebruik snijden ze daarin ontspannen aan.
‘Als je een vader hebt die over alles in zijn leven schrijft, heb je met een bepaalde openheid te dealen. Het heeft ook zijn voordelen. Hij heeft nu ook een studio gratis tot zijn beschikking, hahaha.’
Maar het meest aangrijpend op het album zijn de nummers die eerder dit jaar als ep werden uitgebracht onder de titel Mella: de bijnaam voor Faria’s bijna vier jaar geleden overleden broer Melvin. Eind 2019 werd hij opeens ziek. Na de foutieve diagnose blaasontsteking en na een paar dagen verzorgd te zijn geweest door hun moeder, verergerde zijn toestand. Hij overleed aan de gevolgen van wat later een bloedvergiftiging bleek te zijn. Hartfalen werd hem uiteindelijk fataal.
Faria noemt het overlijden van zijn broer ‘het heftigste dat ik ooit heb meegemaakt’. Hij geeft hem een stem in Mella 1 waarin Melvin in een voicebericht filosofeert over de rol van zijn jongere broertje Glen als man, als vader, als vriend. In Monoloog vertelt Faria dat hij na het overlijden van Melvin is gevlucht in een tunnel waar hij zichzelf kon verliezen in afleiding. Hij heeft een jaar lang geen muziek gemaakt, ging naar Curaçao en deed in 2021 mee aan Wie is de mol?. Dat mocht uiteindelijk niet baten, want in Quasimodo rapt hij:
Toen kwamen dingen langzaam bovendrijven
Ze zeggen: ‘Glen, jе moet erover schrijvеn’
Maar ik bedek het en ik hou het bij me
Soms is het beter om eraf te blijven
In het refrein vervolgt hij met: Dit is geen therapie maar een liedje.
‘Ik praat tegen mezelf in dat nummer. Terwijl ik het schreef, hield ik mezelf voor: het is goed als dit mij persoonlijk verder helpt, maar het moet ook van iedereen kunnen zijn. Dat is juist de kracht van een liedje.’
‘Het is een ode. Ik durf het nog geen rouwverwerking te noemen omdat ik geen idee heb wat dat voor mij is, rouwverwerking. Ik ben nog niet op die plek gekomen in mijn leven waar ik weet hoe ik mijn rouw verwerk.’
Of noem het anders een deel van een zelfonderzoek. Een onderzoek waaraan hij al was begonnen, maar dat werd aangeslingerd door de dood van zijn broer, de persoon met wie hij haast een twee-eenheid vormde. De man van wie Glen alles leerde en die over hem waakte.
‘Hij was de belangrijkste persoon in mijn leven. Toen hij overleed, dacht ik: hoe kan het dat ik nu niet ook ter aarde stort? Hoezo kan ik nog gewoon hier rondlopen? Want mijn broer was ook mijn gids, mijn morele kompas. Ik hoefde zelf nooit na te denken wat ik van iets vond. Ik kon voor mijn mening gewoon naar hem kijken: wat vind jij ervan? Dan was het: oké, dat vinden wíj dus. Als zo iemand wegvalt, zou jij er ook niet meer moeten zijn. Dan moet je zoeken naar je eigen stem. Want als hij er niet meer is om te zeggen wat we vinden, wat vind ík dan?’
Faria heeft zich vervolgens gestort op allerlei soorten therapie. ‘Nog net geen bomen geknuffeld’, zoals hij zelf zegt. ‘Wel traumatherapie, mindfulness, ayahuasca, de hele mikmak. Allemaal soulsearching om mijn eigen mechanismen te checken. Wie ben ik nou zelf helemaal? Waarom doe ik de dingen die ik doe? Waarom gedraag ik me op een bepaalde manier? Mensen zeggen altijd dat ik aardig ben. Maar is dat wel zo? Ben ik aardig of doe ik aardig? Het is goed om dat te weten, want alles wat je buiten je authentieke zelf doet, kan stress opleveren.’
‘Nou, ik denk dat ik op zich wel aardig ben, maar dat ik ook vaak kies voor de lieve vrede wanneer dat helemaal niet hoeft.’
‘Klopt. Mijn vrienden zeggen altijd: ‘Jij kiest altijd voor de harmonie, terwijl er nog ruimte is om je te uiten of om je plek op te eisen.’ Als ik in een winkel in de rij sta bijvoorbeeld, en iemand dringt voor. Ik ben iemand die bij voorbaat denkt dat die persoon daar wel een goede reden voor zal hebben. Het is niet uit angst. Ik ben niet bang voor die mensen. Het is meer: ja, ik cijfer mezelf gewoon weg.’
Hij denkt wel te weten waar dat mee te maken heeft. Zijn jeugd in de Bijlmer. Met een vader die er soms wel en soms niet was, groeide hij praktisch op in een eenoudergezin waar zijn moeder in haar eentje alle verantwoordelijkheid had voor drie personen.
‘Dat leverde weleens gespannen situaties op. Kijk, ik heb mijn moeder heel hard zien werken. Als zo’n vrouw dan hoofdpijn heeft of moe is, dan kom je niet ook nog eens met jouw sores aanzetten. Dan doe je een stapje terug.’
Heeft hij ook een liedje over geschreven. Uit Zwaaien naar het verleden:
We zijn niet allemaal begonnen in een mooi ledikant
En we hadden niet een gouden paplepel in de hand
En we hielpen al die jaren steeds onszelf uit de brand
Ben begonnen in de pressure als een ruwe diamant, yeah
Nooit gedacht om op te geven, mama zag ik overleven
En ze pakte al die regen, daarom zijn we droog gebleven
‘En dat zorgt er ook voor dat je je een beetje gek kunt gaan gedragen. Je gaat je op een gegeven moment verontschuldigen voor jezelf. Hier, dat grapje dat ik net maakte over Surinaamse tijd... Witte mensen zeggen als je een afspraak maakt ‘Geen Surinaamse tijd hè’. Ik ken zat gasten die geprikkeld zouden reageren met ‘Wat bedoel je nou met je Surinaamse tijd?’ Maar mijn ding is altijd geweest: wacht maar, ik zal het tegendeel bewijzen. Ik ben dan ook meestal heel stipt. Ik probeer mensen zo veel mogelijk te overtuigen van het tegendeel van de vooroordelen in hun hoofd. Maar als je dat met te veel dingen in je leven doet, als je jezelf zo aanpast aan anderen om het hen zo gerieflijk mogelijk te maken, verlies je iets.
Ik vertel altijd een verhaal over de keren dat we als Flinke Namen toerden en dan om 4 uur ’s nachts als opgeschoten hiphopgasten weleens in een tankstation kwamen. Ik deed dan altijd overdreven vriendelijk naar de dame achter de balie. ‘Goedenacht mevrouw, alles goed mevrouw’ – alles om die mogelijke angst van haar weg te nemen.’
‘Ik was een stuk van mezelf aan het negeren. Want misschien ben ik wel chagrijnig, maar voel ik de verplichting om een glimlach op te zetten. Waarom is haar angst dan belangrijker dan mijn chagrijn? Als je dat te veel doet in je leven, word je een lege versie van jezelf. Ik zeg dat ook op Quasimodo. ‘Ik gaf te veel om wat ze vinden van me.’ En als je te veel geeft om wat mensen van je vinden, ben je nooit jezelf.’
‘Jazeker wel. Ik ben nu veel meer aan het luisteren naar wat ik voel. Ik respecteer dat meer en geef het meer ruimte. Waar het op neerkomt is dat een groep mensen zich door hun voorkomen niet op een bepaalde manier kan uiten of emotioneel wordt onderschat. Daarmee bedoel ik die opmerkingen die je als grote zwarte man naar je hoofd krijgt als je iets doet wat buiten het verwachtingspatroon valt. Als je zegt dat je je geïntimideerd of angstig voelt, wordt daaraan getwijfeld. Zo van: ‘Hè, hoe kun jij nu bang zijn?’ Daar kampen veel mensen mee. Daar wordt niets over gezegd.’
Uit Hoe weet je dat:
Hoe weet je dat?
Hoe weet je dat ik ’s avonds niet huil?
Hoe weet je dat?
Dat ik gevoelens niet verschuil?
Het is niet alleen de zachtheid die naar buiten mag komen, het is een kwestie van al je emoties te mogen laten zien als gekleurde man. Willem van The Opposites is wat dat betreft een voorbeeld voor hem geweest. De rapper kwam in een diepe persoonlijke crisis toen hij en zijn rappartner Big2 in 2014 uit elkaar gingen. Op zijn soloalbum Man in nood van 2018 gaf hij daar onbeschroomd lucht aan. Er is nu meer ruimte voor oprechte emoties en Faria is daar blij om.
‘We hebben het er vaak over.’
‘Nou, de mannen van mijn leeftijd die ik regelmatig zie. We vormen met elkaar een praatgroepje, komen samen en hebben het over zaken die je vanuit je eigen cultuur hebt meegekregen, maar waar vroeger nooit over werd gepraat. Kleine dingen soms. De spanning die je voelde als je vroeger in de Bijlmer buiten liep. Je ging van jouw wijk naar een andere en gasten van daar kijken dan op een bepaalde manier naar je. Dan moest je terugkijken op een manier die uitstraalt: met mij moet je niet fokken.’
Het masker dat hij moest dragen, het personage dat hij moest spelen. Hij heeft het gebruikt om zich vroeger als jongetje in de Bijlmer groter te maken en kleiner, naargelang de omstandigheden en vooroordelen daarom vroegen. Er is het een en ander veranderd. Faria is nu assertiever en de Bijlmer is niet meer de Bijlmer van toen, maar vooroordelen zijn er nog zat. En daar mag je als zachte communicator met hervonden assertiviteit ook iets van zeggen. Dat deed Faria vorig jaar bijvoorbeeld toen de film De Tatta’s, die wat opschudding veroorzaakte, uit zou komen.
De Nederlandse comedy verhaalt over een rijk, wit gezin uit het Gooi dat zijn fortuin kwijtraakt en noodgedwongen naar een angstaanjagende achterstandswijk moet verhuizen: de Bijlmer dus. Het aloude stigma van Amsterdam-Zuidoost als de stereotiepe zwarte buurt die met zijn misdaad en armoe de witte man schrik aanjaagt.
Faria zei daarover in het NTR-praatprogramma De Sociëteit: ‘Als alle informatie die je als leek krijgt over de Bijlmer tweedehands is, kun je dit beeld krijgen.’ De makers van De Tatta’s hebben na de commotie van de Bijlmer in de film een fictieve achterstandswijk gemaakt.
Volgend jaar komt het theaterstuk Bims (straattaal voor de Bijlmer) uit met regisseur Priscilla Vaudelle, en Faria als een van de liedjesschrijvers. Van hem mag je Bims best beschouwen als het diapositief van De Tatta’s. Een liefdesverhaal in musicalvorm dat zich ook in de Bijlmer afspeelt, waar ook culturele tegenstellingen centraal staan en dat zelfs ook een Goois-achtige gezinssituatie kent. De vader van een van de hoofdpersonen, die is opgegroeid in het Gooi, heeft als projectontwikkelaar in de jaren negentig een paar Bijlmerflats laten slopen. Het grote verschil met de formulecomedy De Tatta’s: de projectontwikkelaar in Bims is zwart.
‘Het probleem van een film als De Tatta’s is dat huidskleur, en daarmee die klassieke tegenstelling zwart-wit, weer zo belangrijk wordt. Maar waar het werkelijk om ging in de Bijlmer, is dat het een geïsoleerde wijk was, waarover iedereen een mening had maar die niemand echt kende. Er werden beslissingen over genomen, maar niemand ging ernaartoe om naar de verhalen van de mensen daar te luisteren. Dat is niet per se op kleur gebaseerd, plannen voor grootschalige verbouwingen worden wel vaker genomen zonder daarin de oorspronkelijke bewoners te betrekken. Je zag het ook gebeuren in de Jordaan, wat vroeger een typisch Amsterdamse volkswijk was. Die oude ellende van de Bijlmer werd niet veroorzaakt door mensen, maar door het mechanisme dat mensen buitensluit.’
‘Kijk, er zijn twee dingen die je kunt doen als zwarte man in deze maatschappij. Je kunt het de hele tijd hebben over wat je wordt aangedaan, wat je mist, wat je niet krijgt. Of je kunt de volgende generatie laten zien hoe jij het zelf doet zonder de eeuwige klager te zijn, ook al heb je daar alle reden toe. Het is puur een keuze die ik zelf maak. Met alles wat ik doe. Toen de radio mijn muziek niet draaide, ben ik niet achterover gaan leunen, maar ben ik op zoek gegaan naar manieren om mijn muziek toch gehoord te krijgen door anderen mijn liedjes te laten zingen. En je kunt klagen over De Tatta’s, maar je kunt er zelf ook iets tegenover stellen. Ik wil geen deel uitmaken van een boze, ontevreden groep. Vanuit een beter begrip van wie ik ben en wat ik wil, doe ik er zelf wat aan.’
6 januari 1980 Geboren in Amsterdam.
2004 Oprichting rapcrew Flinke Namen met Sef, The Flexican en Faria als MC Fit. Een jaar later komt Murth de groep versterken.
2008 Flinke Namen onder contract bij platenlabel Top Notch.
2009 Debuutalbum Flinke Namen Superstuntwerk. De single Als zij langsloopt komt in de Top 40.
2013 Solodebuutalbum: Fit. Rol in de film Roffa. Duurt te lang als single uitgebracht.
2015 Zij weet het, een nummer geschreven voor het Nederlands Film Festival, in Faria’s eigen vertolking als single uitgebracht.
2018 Faria bij het tv-programma Beste zangers. Daar vertolken Davina Michelle en Tino Martin zijn nummers Duurt te lang en Zij weet het. Een paar dagen later haalt Michelles uitvoering de eerste plek in onder andere de Top 40 en weet ze die positie elf weken te behouden. Zij weet het van Martin bereikt de tiende plaats in de Top 40.
2019 Faria’s broer Melvin overlijdt.
2020 Eerste avondvullende theaterprogramma Hoe weet je dat?.
2023 Release van de ep Mella als eerbetoon aan Melvin in juni 2023. In oktober komt Faria’s tweede soloalbum Faria uit.
Faria heeft een zoon, Jaïr, uit een eerdere relatie en is medeoprichter geweest van theatergroep Likeminds.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden