Zoals altijd op klimaattoppen is ook de uitkomst in Dubai een compromis waar niemand helemaal tevreden mee is. Het ene land wilde stevigere afspraken over fossiele brandstoffen, terwijl het andere juist vindt dat klimaatakkoorden alleen over de uitstoot moeten gaan en niet over de concrete maatregelen die landen moeten nemen.
Het resultaat is een tussenvorm, waarin duidelijk staat dat de uitstoot snel en scherp omlaag moet, maar landen toch nog veel vrijheid krijgen. Het akkoord roept landen op bij te dragen aan een lijst van wereldwijde doelen, waaronder het afbouwen van fossiele brandstoffen.
Dat klinkt misschien zo vrijblijvend dat het akkoord niet veel voorstelt. Toch is het voor het eerst dat op een klimaattop een afspraak is gemaakt over het afbouwen van fossiele brandstoffen, verreweg de belangrijkste bron van CO2-uitstoot. Daar waren dus 28 klimaattoppen voor nodig.
Het feit dat zo'n afspraak nu voor alle landen acceptabel bleek, geeft volgens verschillende EU-politici een sterk signaal af. Eurocommissaris Wopke Hoekstra, hoofdonderhandelaar namens de EU, denkt dat het landen zal aanzetten tot actie. "Als landen eenmaal hun handtekening zetten, dan kun je er over het algemeen ook van uitgaan dat ze het gaan doen", zei hij woensdag.
Maar dat is nog wel een flinke stap. "Een overeenkomst is zo goed als haar implementatie", zei sultan Ahmed Al Jaber, de voorzitter van de klimaattop. "We moeten nu de nodige stappen zetten om dit akkoord te vertalen naar tastbare maatregelen."
Als landen en bedrijven hun geld blijven steken in kolencentrales, olieputten en gasterminals, is de overeenkomst weinig waard. In de komende jaren moet blijken of zij echt een nieuwe koers inzetten.
Pieter Pauw, onderzoeker klimaatfinanciering aan de TU Eindhoven, is daar positief over. "De druk neemt aan alle kanten enorm toe om weg te bewegen van fossiele brandstoffen", zegt hij. "Als dit soort beslissingen eenmaal genomen zijn, worden ze niet meer teruggedraaid. We kunnen ervan uitgaan dat deze tekst volgend jaar minimaal herhaald, maar waarschijnlijk aangescherpt wordt."
Het akkoord zal investeerders in groene energie meer vertrouwen geven, denkt zakenbank UBS. Het toont aan dat landen de overstap naar groene energie serieus nemen en willen versnellen. Daardoor wordt zo'n belegging mogelijk als minder risicovol gezien.
De vraag is wel of er genoeg geld in de energietransitie wordt gestoken om de ambitieuze klimaatdoelen te halen. Op de lange termijn is groene energie bijna overal ter wereld goedkoper dan fossiele energie. Maar er zijn wel grote investeringen nodig om kolencentrales te sluiten en windparken te installeren. Waar moet dat geld vandaan komen?
Dat is waar de klimaattop van volgend jaar vooral over gaat. Die top zal dus mede het succes van het huidige akkoord bepalen. Want als de financiële wereld niet meebeweegt met de afspraken die klimaatdiplomaten maken, zullen de ambities onhaalbaar blijken.
Daar ligt ook een rol weggelegd voor activisten, denkt Bill McKibben. De Amerikaanse schrijver en milieuactivist is niet onder de indruk van wat het systeem van internationale klimaatonderhandelingen in de afgelopen dertig jaar heeft bereikt. "Het is niet zozeer ontworpen om een crisis op te lossen, maar vooral om de belangen van de wereldmachten te verdedigen", schreef hij vorige week.
Toch kan de uitkomst in Dubai mogelijk grote gevolgen hebben. "Op zichzelf zal met deze overeenkomst niks bereikt worden", betoogt McKibben. "Maar het is iets dat activisten vanaf nu kunnen inzetten."
Het geeft ze een stok om mee te slaan, in parlementen, aandeelhoudersvergaderingen en rechtbanken over de hele wereld. Daar kunnen zij erop wijzen dat álle landen hebben afgesproken het gebruik van fossiele brandstoffen af te bouwen.
Zo kunnen zij de druk opvoeren op politici en zakenmensen om mee te bewegen in de klimaattransitie. Gaan de Verenigde Staten en andere landen in de komende jaren door met geplande uitbreidingen van de olie- en gasexport, of besluiten zij die brandstoffen in de grond te laten zitten? Dat wordt de echte lakmoesproef voor het succes van Dubai.
Maak binnen 1 minuut een gratis account aan en krijg toegang tot extra artikelen.
Gelieve een geldig e-mailadres in te geven.
Source: Nu.nl economisch