In de nieuwe Tweede Kamer is een meerderheid tegen de Spreidingswet. Dat valt bij bestuurders in het land niet in goede aarde. In een gezamenlijke brief aan het parlement schrijven de kopstukken van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, het Interprovinciaal Overleg, het Veiligheidsberaad en de commissarissen van de koning: ‘Dit is de enige manier om (spreiding van) goede opvang voor vluchtelingen, met behoud van maatschappelijk draagvlak, te borgen.’
Over de auteurs
Loes Reijmer is verslaggever van de Volkskrant. Ze schrijft onder meer over migratie, asiel en polarisatie. Jurre van den Berg is regioverslaggever van de Volkskrant in Noord-Nederland.
Oplossingen voor de asielopvangcrisis moeten niet vervuild worden met discussies over het beperken van migratie, stellen zij. ‘De Spreidingswet zegt niets over de instroom van vluchtelingen, maar richt zich alleen op opvang voor degenen die hier zijn, en een eerlijkere spreiding van die opvang over het land, of er nu 100.000 of 100 vluchtelingen zijn.’
De handelswijze van VVD-leider Dilan Yesilgöz, die woensdag een motie opperde om de behandeling van de Spreidingswet in de Eerste Kamer op te schorten, komt haar ook op kritiek te staan vanuit haar eigen partij. ‘Juist met de situatie in Ter Apel van afgelopen weken nog vers in ons geheugen, is het verbijsterend en teleurstellend dat de besluitvorming over de Spreidingswet nu op deze manier lijkt te worden gedwarsboomd’, zegt burgemeester van Groningen en VVD’er Koen Schuiling.
Schuiling schaart zich vierkant achter de reactie van burgemeester van Westerwolde Jaap Velema. Die was woensdagavond in de Tweede Kamer om aandacht te vragen voor de crisis in Ter Apel, maar werd tot zijn verbijstering geconfronteerd met de motie om de Spreidingswet uit te stellen.
Onbestaanbaar, vindt Schuiling met Velema. ‘Omdat wij vanuit de Groningse praktijk weten dat de systematiek in deze wet de beste manier is om te komen tot een evenredige verdeling van de opgave waar we gezamenlijk voor staan.’
Mark Buijs, burgemeester in Oosterhout, begrijpt niets van de actie van zijn partijleider. ‘Er zal best een groter politiek spel achter zitten voor VVD-fractie’, zegt hij. ‘Maar dat is dan toch verschrikkelijk? Een politiek spel over de ruggen van de mensen in Ter Apel.’
Buijs stond op de kerstborrel van zijn gemeente toen hij hoorde wat er woensdag aan het eind van de middag in de Tweede Kamer gebeurde. Meteen stroomden er berichten binnen van andere burgemeesters en bestuurders, even verbouwereerd als hij.
In de avond stuurde hij een app naar de partijvoorzitter Eric Wetzels om zijn ongenoegen te uiten. Daarin schreef hij ook dat hij sterk overweegt om zijn lidmaatschap van de VVD op te zeggen. ‘Dat meen ik serieus’, zegt hij. ‘Ik hoop op een goede verklaring van Dilan Yesilgöz, maar ik reken er niet op.’
Dat de VVD eerst de instroom naar beneden wil krijgen, voordat de partij wil praten over de eerlijke verdeling van asielzoekers over Nederland, noemt Buijs ‘onbetamelijk’. ‘Ondertussen krijg ik vanuit Den Haag wel het verzoek om in ons district voor driehonderd asielzoekers crisisnoodopvang te regelen.’
Ook de VVD-burgemeesters van Dronten (een azc met 1.000 opvangplekken) en Cranendonck (1.500 in de ontvangstlocatie in Budel) ergeren zich aan de obstructie. ‘Ik vind het vrij bizar dat Tweede Kamerleden de leden van de Eerste Kamer oproepen een pas op de plaats te maken ten aanzien van de Spreidingswet’, zegt Jean Paul Gebben (Dronten). ‘Als ik Eerste Kamerlid zou zijn, dan zou ik knap chagrijnig worden van zo’n oproep, al komt die van mijn eigen partij.’
‘De gemeente Cranendonck is niet geholpen met uitstel van de Spreidingswet’, reageert burgemeester Roland van Kessel. ‘Er zijn meer structurele opvangplekken voor asielzoekers nodig in plaats van tijdelijke noodopvangvoorzieningen. Nu draagt Cranendonck, samen met een klein aantal andere gemeenten, de lasten.’
Hanne van Aart (VVD), burgemeester van Loon op Zand, noemt de gang van zaken in de Tweede Kamer ‘enorm frustrerend’. ‘Mijn Groningse collega’s worden in de steek gelaten. Ik snap dat er iets aan de instroom moet gebeuren, daar sta ik ook achter. Maar dat ontslaat je niet van de verplichting om nu alles wat in je macht ligt te doen om de situatie in Ter Apel te verbeteren.’
Van Aart is teleurgesteld in haar partij. ‘Ik ben niet blind voor de politieke realiteit, ik begrijp dat het lastig is in Den Haag. Maar we moeten ook oog houden voor de praktijk. Het is echt een puinhoop. Mensen zijn aan het eind van hun Latijn, of het nu gaat over burgemeesters of de mensen van het COA en de IND.’
Dat Yesilgöz dat aspect niet benoemde in haar motie, zit de Brabantse burgemeester dwars. ‘Dan zie ik vervolgens de burgemeester van Westerwolde zitten op de tribune en dan denk ik: och.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden