In Gaza steeg het totale dodental woensdag volgens de Palestijnen naar meer dan 18 duizend, maar in Israël ging alle aandacht uit naar de tien militairen die een dag eerder waren gesneuveld. Hoewel het Israëlische verlies in het niet valt bij het leed in Gaza, was het een van de zwaarste dagen voor het leger sinds de grondoperatie zes weken geleden begon.
Zoals gebruikelijk domineerden foto’s van de soldaten en de begrafenissen de hele dag het nieuws. Van hen werden negen gedood bij een goed opgezette hinderlaag van Hamas-strijders in Noord-Gaza. Nadat vier militairen in een gebouw fel onder vuur werden genomen, probeerden andere eenheden ze vanuit diverse richtingen te hulp te komen.
Maar ook zij werden volop bestookt, onder andere met zwaar geweervuur en handgranaten. Ook werden bommen tot ontploffing gebracht die de Hamas-strijders in het gebouw hadden verborgen. Onder de gesneuvelde militairen bevonden zich ook officieren en leden van een elite-eenheid.
Over de auteur
Stieven Ramdharie is ruim 20 jaar buitenlandredacteur van de Volkskrant met defensie als belangrijkste specialisme.
Israël claimt dat het hard op weg is om Hamas militair te verslaan. Maar de zware strijd die de afgelopen dagen in Shejaiya en andere delen van Gaza met Hamas werd geleverd, laat zien dat de beweging nog altijd niet is verslagen. Op zondag sneuvelden zeven Israëlische soldaten. Van hen werden vijf gedood toen een bermbom ontplofte in Khan Younis, in het zuiden van Gaza, waar Hamas-strijders ook fel verzet bieden.
Het Israëlische leger gaat er al decennialang prat op een hightech-krijgsmacht te zijn die de vijand zo veel en zo hard mogelijk probeert te treffen met aanvallen vanuit de lucht, om zo een bloedige grondoorlog te voorkomen. De stadsgevechten die zich nu ontvouwen in Gaza laten zien dat de soldaten van het sterkste leger van het Midden-Oosten opmerkelijk kwetsbaar kunnen zijn bij een grondoperatie.
Israël schat tot nu toe zo’n vijf- tot zevenduizend Hamas-strijders te hebben gedood, voornamelijk door de 22 duizend luchtbombardementen. Voordat de oorlog begon, werd geschat dat Hamas over zo’n 30 duizend strijders beschikte. De rest van het Hamas-leger vernietigen zal dus niet zonder slag of stoot gaan. Israëlische soldaten worden nu in Khan Younis, Jabalia of Beit Hanoun gedood door boobytraps van Hamas in huizen en tunnels.
Of ze worden in hinderlagen gelokt, zoals dinsdag in Shejaiya, een van de grootste bolwerken van Hamas in het noorden van Gaza. Bemanningen van de Merkava-tanks en de Namer-pantserwagens moeten toezien hoe hun voertuigen worden getroffen door de Al Yassin, een door Hamas ontworpen raketwerper. Het Israëlische militaire dodental is nu opgelopen tot 116. Dat is bijna het dubbele van het aantal in de Gaza-oorlog van 2014, de laatste grote grondoperatie tegen Hamas.
Bij het bloedbad dat Hamas in oktober in Israël aanrichtte, werden al 318 militairen gedood toen strijders onder andere militaire bases binnenvielen. Ook een van Israëls bekendste militaire families blijft het noodlot niet bespaard. Gadi Eisenkot, oud-legerbaas en lid van het oorlogskabinet, kreeg vorige week te horen dat zijn zoon was gedood bij een explosie in een tunnelingang in het noorden van Gaza. Een dag later sneuvelde een neef bij een bestorming van een moskee in Khan Younis.
Critici van de bloedige Israëlische bombardementen, die president Biden dinsdag ‘willekeurig’ noemde, wezen er meteen op dat het treffend is dat uitgerekend Eisenkot nu persoonlijk zo zwaar wordt getroffen. Deze militaire hardliner is immers de bedenker van de Dahiya-doctrine. Die bepaalt dat Israël met overweldigende militaire kracht moet optreden, ook tegen de civiele infrastructuur, om de vijand te verslaan.
Mede doordat Hamas sterk verzet biedt, denkt de Israëlische legerleiding nog zeker zes weken nodig te hebben in Gaza om de beweging militair helemaal uit te schakelen. Verwacht wordt dat het aantal doden onder de gevechtseenheden met name in de komende drie weken, waarin de felste strijd is voorzien, nog flink zal oplopen.
De Palestijnse strijders maken sinds het einde van de gevechtspauze begin deze maand steeds meer gebruik van inventieve tactieken en meer dodelijke wapens, aldus het Institute for the Study of War. Zo worden in toenemende mate geavanceerde wegbommen gebruikt, die onder de Israëlische tanks en pantserwagens ontploffen en de bepantsering doorboren.
Ook wordt geprobeerd zo veel mogelijk Israëlische soldaten in één klap te doden met bommen die in huizen zijn verstopt. Deze bommen werden een groot deel van de negen Israëlische militairen in Shejaiya fataal. Aan het eind van de strijd werd het gebouw waarin ze zich bevonden volledig opgeblazen. Het leger vermoedt dat de Hamas-strijders uit een tunnel tevoorschijn waren gekomen om de hinderlaag te leggen.
Maar het meest gebruikte wapen van Hamas is de raketwerper Al-Yassin 105, gebaseerd op een Russisch ontwerp. Hamas ontwierp het wapen om vooral de Merkava’s, die tot voor kort als niet te vernietigen werden beschouwd, uit te schakelen. In video na video is te zien hoe strijders het Israëlische pantsermaterieel onder vuur nemen.
De Al Yassin-granaat bestaat uit twee explosieven: de eerste explodeert en doorboort de bepantsering, de tweede penetreert het staal van de tank en explodeert binnen. Hamas claimt al talloze tanks en pantserwagens buiten gevecht te hebben gesteld, maar dit is nog niet bevestigd door Israël.
De 434 militaire doden sinds 7 oktober zijn meer dan de helft van het aantal soldaten dat sneuvelde tijdens een van de succesvolste oorlogen van Israël: tijdens de Zesdaagse Oorlog van 1967 werden niet alleen de legers van vier Arabische landen verslagen, maar veroverde Israël ook Gaza, de Sinaï, de Westelijke Jordaanoever en de Golanhoogte. Er sneuvelden toen 776 Israëlische soldaten. Sinds de invasie van Libanon in 1982 zijn er niet zo veel Israëlische militairen gedood als nu.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden