‘De Eerste Kamer gaat over de eigen agenda.’ Dat heeft de nog altijd dienstdoende premier laten weten aan de Tweede Kamer. Daar deden de potentiële coalitiepartners PVV, VVD, NSC en BBB onder aanvoering van VVD-leider Yesilgöz woensdag onverwacht een oproep aan het kabinet en de Eerste Kamer om de behandeling van de Spreidingswet voorlopig op te schorten totdat er een nieuw kabinet is aangetreden.
De vier partijen zijn tegen het wetsvoorstel. Alleen de VVD - van verantwoordelijk staatssecretaris Van der Burg - was voor totdat het kabinet in juli viel. Toen trok de VVD-fractie haar steun in. Van der Burg zelf bleef fel pleitbezorger van de wet, omdat hij geen andere mogelijkheid ziet om de voortdurende noodsituatie in het landelijke aanmeldcentrum in Ter Apel te verzachten.
Over de auteur
Raoul du Pré is chef van de politieke redactie van de Volkskrant. Hij schrijft sinds 1999 over de nationale politiek.
Volg alles over de kabinetsformatie hier.
Desondanks kreeg het wetsvoorstel kort voor de verkiezingen een meerderheid in de Tweede Kamer. Het ligt nu voor behandeling in de Eerste Kamer, die daar in januari aan wil beginnen en waar het plan niet kansloos is. Dan is er zeker nog geen nieuw kabinet.
De oproep om het voorstel op te schorten, leidde woensdagavond tot verontwaardigde reacties van de andere fracties in de Kamer. Hoewel het vaker gebeurt dat demissionaire kabinetten plannen opschorten tot het aantreden van een nieuwe ploeg, is het niet gebruikelijk dat dat gebeurt met plannen die al door de vorige Tweede Kamer zijn goedgekeurd. Veel fracties vinden het dan ook een ongehoorde inmenging in de gang van zaken in de Eerste Kamer. Ook fracties die tegen de Spreidingswet zijn, zoals de SGP, maakten Yesilgöz duidelijk dat ze deze zet ‘rechtsstatelijk’ niet kunnen steunen.
Wat Yesilgöz nu met haar motie doet, is niet duidelijk. Als ze doorzet, loopt ze het risico op een harde confrontatie in eigen kring met haar partijgenoten Rutte en Van der Burg. Op de Eerste Kamer heeft zij, behalve met het doen van een oproep, geen invloed.
Premier Rutte maakte een dag eerder, tijdens het debat over de EU-top, al onomwonden duidelijk dat hij, zolang hij nog in functie is, geen zin heeft om opeens het roer radicaal om te gooien omdat de nieuwe Tweede Kamer dat verlangt. Toen daar even een meerderheid leek te ontstaan om 17 miljard euro aan oorlogshulp voor Oekraïne te blokkeren, waarschuwde hij dat hij niet met die boodschap naar Brussel zou gaan. Dan stapt hij nog liever op. ‘Als deze motie wordt aangenomen, ga ik ‘m ook niet uitvoeren. Ik waarschuw maar vast. Als de Kamer dus niet wil dat ik naar Brussel ga en deze motie wordt aangenomen, dan moet u op tijd een motie van wantrouwen indienen, want ik ga ‘m zeker niet uitvoeren.’
Daarop trokken enkele fracties hun steun aan de motie terug en was een meerderheid niet meer in zicht.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden