Hoeveel deelnemers waren er uiteindelijk bij de top?
"Officieel zijn er meer dan 100.000 bezoekers geregistreerd. Het daadwerkelijke aantal officiële deelnemers wordt later bekend, want dat hangt af van hoeveel van hen ook daadwerkelijk zijn komen opdagen. Er is kritiek op dat aantal bezoekers, want lang niet al die mensen hebben iets te maken met de onderhandelingen."
Wie heeft bepaald dat de top in Dubai is?
"Het systeem van de Verenigde Naties is dat de toppen rouleren tussen regio's. Dat is omdat we niet willen dat ze steeds in Europa of in alleen maar rijke landen zijn. Ditmaal was het Midden-Oosten aan de beurt, en dan is het de vraag: wie wil? Lang niet elk land heeft de faciliteiten om zo'n grote conferentie te organiseren. De Verenigde Arabische Emiraten hebben zichzelf naar voren geschoven en zijn goedgekeurd door de andere landen in de regio. Dan is het in kannen en kruiken."
Er zijn tienduizenden bezoekers ingevlogen. Airco's draaien daar de hele dag. Is de klimaatdiscussie geen fabeltje als je dit soort conferenties organiseert op dat soort plaatsen?
"De focus op de airco's is niet helemaal de juiste, denk ik. Want als de top nu in Nederland geweest zou zijn, had de verwarming aangestaan. En daar zou ook een hoop energieverbruik bij komen kijken."
"Het is wel opvallend natuurlijk dat het in een land plaatsvindt dat zo afhankelijk is van olieproductie. Dat speelt de hele top ook al een belangrijke rol, zowel in de beeldvorming in de media als in de onderhandelingen. Mensen vragen zich af: wat wil die voorzitter nou helemaal hier? Hij zegt dat hij een ambitieuze uitkomst wil, maar zelfs als dat ten koste gaat van de inkomsten van zijn eigen land?"
Wat is de waarde van overeengekomen doelen? Welke middelen zijn er om landen ter verantwoording te roepen?
"De waarde van dat soort doelen verschilt nogal. Bij de Urgenda-zaak in Nederland zie je de rechter wel naar die internationale afspraken verwijzen, dat je je daar wel aan moet houden als je het afspreekt. Dat is in andere landen niet anders. Als we hier in Dubai afspreken dat we stoppen met fossiele brandstoffen, dan kan dat wereldwijd juridische gevolgen hebben."
Wat voor totale investering zou het werkelijk vragen om landen in bijvoorbeeld Afrika te verduurzamen? Er is nauwelijks concurrerende en verouderde infrastructuur, terwijl de kansen voor bijvoorbeeld zonne-energie enorm zijn.
"Ik durf daar geen exact cijfer aan te hangen, maar dan heb je het over biljoenen euro's, echt duizenden miljarden euro's. Dat hoeft niet uit de Nederlandse staatskas te komen, maar kan ook door bedrijven die een zonnepark neerzetten en daar goed aan denken te verdienen. Probleem is alleen dat bedrijven om allerlei redenen vaak bang zijn te investeren in ontwikkelingslanden. Het zijn vaak landen met schulden en instabiele politieke situaties, en dat wordt gezien als groot risico. Een van de grote vragen op dit soort toppen is: hoe krijgen we hier meer geld voor deze kant op? Ook vanuit banken, pensioenfondsen en andere financiële instellingen."
"Er wordt druk gezocht naar manieren om dat te doen, zoals de Nederlandse bank FMO die probeert investeerders aan te haken en het investeerdersrisico laat opvangen door een opgezet fonds. Dat is een van de constructies waarover gesproken wordt, zodat arme landen ook de overstap naar schone energie kunnen maken."
De olieproducerende landen hebben heel grote belangen in het blijven produceren van fossiele brandstoffen. Wat is voor hen het aantrekkelijke alternatief om over te stappen op duurzame bronnen?
"Het alternatief dat door Europa wordt geschetst, specifiek ook door klimaatminister Rob Jetten in Nederland, is dat bijvoorbeeld Saoedi-Arabië ons in de toekomst waterstof moet gaan leveren die zij gaan maken op basis van zonne-energie. De Nederlandse industrie heeft straks veel waterstof nodig. De bedoeling is dat we daar zelf een deel van gaan maken met windenergie op de Noordzee, maar dat zal niet genoeg zijn. De rest moeten we dus gaan importeren. Met dat argument probeert Europa de Saoedi's dus mee te krijgen: we willen graag met jullie handelen, maar een ander product afnemen."
Dat er iets gedaan moet worden voor arme landen, is overduidelijk en mijns inziens terecht. Maar wat wordt er gedaan om rijke, voor inkomsten van de olieproductie afhankelijke landen te ondersteunen en over de streep te trekken?
"Dat is dus een van de grote vragen op deze top. We hadden het net over Saoedi-Arabië, dat Europa over de streep probeert te trekken met het idee dat er met groene energie ook geld te verdienen is. Voor een land als Irak is dat heel lastig, want dat is voor zijn staatsfinanciën zwaar afhankelijk van olie en gas."
"Irak zegt: 'Ja jongens, dat is leuk en aardig, maar wat moeten wij doen? Wij kunnen er niet zoals de Saoedi's miljarden tegenaan gooien.' En daar gaat het dus heel veel over op deze top: wat kunnen rijkere landen doen om echt een perspectief te bieden voor armere landen, zodat ook zij de overstap naar groene energie kunnen gaan maken."
Waarom zo veel geld investeren en strenge deadlines op tafel leggen als bijvoorbeeld China en India doorgaan met het bouwen van kolencentrales?
"Ja, landen als India en China bouwen nog steeds kolencentrales, en daar is veel kritiek op. Landen en machtsblokken als de EU dringen dan ook aan op afspraken om ervoor te zorgen dat ze daarmee stoppen en dat kolencentrales zo snel mogelijk dichtgaan. Daarover gaat het hier: kunnen we landen en de financiële sector zover krijgen dat ze dat soort projecten niet meer steunen en op een andere manier stroom gaan opwekken?"
Maak binnen 1 minuut een gratis account aan en krijg toegang tot extra artikelen.
Gelieve een geldig e-mailadres in te geven.
Source: Nu.nl economisch