Op de keper beschouwd heeft het filmpje niet zo veel om het lijf. Precies 91 seconden duurt het, en het laat zien wat gamers sinds 1997 gewend zijn van games uit de serie Grand Theft Auto: de lelijke keerzijde van de Amerikaanse droom. De camera scheert langs eenvormige wolkenkrabbers, patserige auto’s, speedboten, schietpartijen, obese mannen en vrouwen en white trash dat onder de tatoeages zit.
Gamers klikten zich maandag niettemin helemaal wezenloos, toen de trailer van Grand Theft Auto VI beschikbaar kwam. De trailer werd alleen al de eerste dag 104 miljoen keer bekeken.
Sam Houser zal blij zijn met alle aandacht. De 52-jarige Brit staat aan het hoofd van Rockstar Games, de Amerikaanse studio achter de commercieel ronkende gamesreeks. Van de serie zijn naar schatting 400 miljoen exemplaren verkocht.
Grand Theft Auto V, dat tien jaar geleden werd uitgebracht, is de bestseller in de reeks. Ruim 190 miljoen gamers hebben de titel in bezit, en zij maakten uitgever Take Two Interactive tot nu toe ruim 8 miljard dollar rijker. Dat is opgeteld meer geld dan laatste tien James Bond-films bij elkaar opleverden. Elk kwartaal is het oude GTA V nog goed voor een half miljard dollar omzet.
Niet slecht voor een man die van de middelbare school werd geschopt vanwege belabberde rapportcijfers en die zijn loopbaan in Londen begon in de postkamer van BMG, toen een van de grootste platenmaatschappijen ter wereld. En als het Duitse bedrijf niet een kort uitstapje had gemaakt naar de gamesindustrie, in 1994, had de wereld misschien nooit gehoord van Sam Houser.
Ook Houser zelf had dat niet voorzien. Toen Dizzy Gillespie – de vermaarde jazztrompettist – een jonge Houser in de Londense jazzclub (waarvan zijn vader mede-eigenaar was) vroeg wat hij later wilde worden, luidde het antwoord: ‘Bankrover!’
Gelukkig voor zijn ouders, de actrice Geraldine Moffat en de advocaat Walter Houser, bleef hun oudste zoon op het rechte pad. Zijn liefde voor boeven leefde hij samen met zijn twee jaar jongere broer Dan veilig uit in de videotheek. Daar laafden ze zich aan Amerikaanse misdaad- en cultfilms en spaghettiwesterns. Onbewust legden Sam en Dan zo het fundament voor Grand Theft Auto en de andere kaskraker van Rockstar, het cowboyavontuur Red Dead Redemption (2010).
Het waren de connecties van zijn vader, die Houser in 1996 de post van hoofd ontwikkeling bezorgden bij BMG Interactive, de kleine gamesdivisie van de Duitse platenbaas. Walter belegde een lunch met een BMG-producent aan wie zijn zoon zijn ideeën voor computerspellen kon voorleggen.
Grand Theft Auto was geen vondst van Sam en Dan Houser. Het idee voor de game ontstond toen BMG Interactive het concept voor een spel met politieachtervolgingen kreeg voorgelegd, onder de titel Race’n’Chase. Testers vonden de game veel te braaf. Het waren de broers die bedachten dat het spannender zou worden als gamers de bad guys konden spelen. In 1997 kwam Grand Theft Auto uit. Het bleek het begin van een zegereeks.
BMG wilde dat succes niet afwachten. Voor 9 miljoen dollar deden de Duitsers in 1998 hun spellendivisie over aan Take Two, toen een kleine Amerikaanse distributeur van games. Take Two kreeg er de broers bij. Zij mochten de GTA-reeks voortzetten, met een nieuwe, eigen studio in New York: Rockstar Games. The rest is history, zoals de Britten dat zeggen.
Zo beroemd als hun games zijn, zo weinig weten we van de gebroeders Houser. Zeker Sam schuwt alle publiciteit. Interviews zijn net zo zeldzaam als foto’s van hem – op internet gaat slechts een handvol rond. Als Sam al journalisten te woord staat, dan krijgen zij te horen dat vragen over zijn privéleven taboe zijn. Hij wil alleen over games praten.
De oudere Houser stoort zich mateloos aan de kritiek die steevast volgt op iedere nieuwe Grand Theft Auto, vanwege het soms extreme geweld dat er in te zien valt. ‘Het probleem is dat mensen bij games meteen denken aan 8-jarigen en Nintendo’, zegt hij in een van zijn weinige interviews. ‘Onze games zijn met opzet gemaakt voor volwassenen. Niemand die klaagt over gewelddadige films, dus wat is het fucking probleem? Volwassenen zouden mogen spelen wat ze willen. Dat is het fundament waarop Amerika is gebouwd.’
Ook Grand Theft Auto VI zal weer hard morrelen aan die Amerikaanse droom.
Eind 2013 spande de Amerikaanse actrice Lindsay Lohan een rechtszaak aan tegen Housers Rockstar. De studio zou haar stem, beeld en imago zonder toestemming hebben gebruikt voor een personage uit Grand Theft Auto V. Lohan kreeg bij de rechter nul op het rekest. Rockstar zei dat het beeld op iedere vrouw met lang blond haar in een rode bikini had kunnen slaan en dat de studio zich had laten inspireren door een beeltenis van Kate Upton.
In 2015 dreigde Sam Houser met een rechtszaak tegen de BBC vanwege het docudrama The Gamechangers dat de Britse omroep maakte over het juridisch gevecht dat Rockstar leverde met de Amerikaanse activist en geroyeerde advocaat Jack Thompson. Die had in 2004 tevergeefs een kwart miljard dollar schadevergoeding geëist omdat een tiener die drie politiemannen doodschoot zou zijn geïnspireerd door Grand Theft Auto III. Toen de film werd uitgezonden volstond Hauser met een tweet: ‘Wat is dit precies, deze bij elkaar verzonnen lulkoek?’
In 2020 werd de gamewereld opgeschrikt door het nieuws dat Dan Houser Rockstar zou verlaten, dik twintig jaar nadat hij de studio met zijn broer had opgezet. Een reden werd niet gegeven. Dan begon na zijn vertrek een eigen studio.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden