‘Als je niet kwaad bent, zit je niet op te letten’, is een zin die in klimaat-activistische kringen vaak voorbijkomt. Niet dat ik veel in die kringen verkeer, ik volg ze vooral online, net als de olietop in Dubai – in de volksmond: klimaattop. Dat zijn toppen waar met slappe beloftes gebroken beloftes worden bedekt. De COP28 is de grootste fluim ooit gemeten in het gezicht van de strijd tegen klimaatverandering. De voorzitter is directeur bij een staatsoliebedrijf. Een recordaantal olielobbyisten heeft met roze pasjes toegang tot tafels waar burgerorganisaties niet kunnen komen. Volgens Rachel Rose Jackson, onderzoeker bij Corporate Accountability, komt dit deels doordat big-oil die tafels financiert en grote vervuilers zouden niet moeten mogen meeschrijven aan klimaatbeleid.
De onbetamelijke aanwezigheid van de fossiele industrie heeft wel veel metaforen opgeleverd: ‘Je nodigt wapenhandelaren niet uit op je vredesconferentie’, ‘Het is alsof je huis in brand staat en je geeft de brandslang aan de pyromaan’, ‘Alsof je een slager vraagt zijn klanten te helpen veganist te worden.’ Het is alsof je met getallen naar een metaforentop gaat: de COP28 telt vijfentwintighonderd olielobbyisten.
Ik heb me nog niet geroepen gevoeld voor het klimaat te slowmarchen, snelwegen te bezetten of andere burgerlijke ongehoorzaamheid te plegen. Wel zag ik dat op 30 december de A10 wordt bezet ter hoogte van de ING bank, „de grootste fossiele geldschieter van Nederland”, zegt Extinction Rebellion. Dan zal ING in Dubai wel een roze pasje hebben.
Afgelopen zomer zou ik naar een actietraining van Extinction Rebellion gaan. De week daarvoor stond ik op de Dam toen toevallig een groepje voorbijkwam. Rebellen noemen ze zichzelf. Rebel vind ik een titel die je van een ander krijgt, bij voorkeur van geschiedschrijving. Het is er geen die je jezelf toekent, al helemaal niet vanuit je comfortabele dubbelglasrealiteit waar je met je rebellie alleen je vrije middag verspeelt. Met de toe-eigening van die titel bewijs je geen dienst aan alle rebellen die wel hun vrijheid, leven, have of goed verspeelden, maar ik ben afgedwaald.
Gekleed in vrolijke discokleding, kwam het joelende groepje tot stilstand. Ze zetten een speaker neer met loeiharde discomuziek en rolden een spandoek uit. In het lettertype dat Extinction Rebellion gebruikt, stond daarop iets over klimaat. Ze dansten een tijdje, blokkeerden niks behalve mijn zin om nog deel te nemen, rolden hun spandoek weer op en vertrokken naar het volgende plein.
Wie verkleed als bloemenkind vrolijk danst op toeristische trekpleisters, is duidelijk niet kwaad genoeg. Wat zulke strijders uitdragen is dat ze de eigen strijd niet serieus nemen. Voor mij werden zij een reden om bij de training weg te blijven, maar nu ik een paar dagen heb zitten opletten bij de berichtgeving over die fluim-in-het-gezicht-top, gaat het asfalt weer lonken. Het kwaad bloed dat zo’n foptop zet, is in ieder geval positief voor de klimaat-activistische ledenwerving.
Source: NRC