Exposities Mariëtte Haveman ziet drie tentoonstellingen over leun- en andere stoelen, van Mendini, Ai Weiwei en de Oranjes, helemaal zitten.
Het Italiaanse woord voor leunstoel is poltrona. Een woord waar het woord ‘troon’ al in zit gebakken, en ook de uitvergroting die zo’n meubel kenmerkt. Breeduit zitten, man- of womanspreading in stoelvorm.
Dit najaar zijn er opvallend veel van die uitvergrote stoelen te zien op tentoonstellingen in Nederland. Museum Paleis Het Loo wijdt er een tentoonstelling aan, Kracht van de Troon, met alle denkbare varianten. Daaruit blijkt onder meer, spoiler alert, dat de Oranjes geen echte troon hebben. Vaak wordt voor de gelegenheid een stoel speciaal opgetuigd.
Stoel neemt Stelling heet de tentoonstelling in het Centraal Museum Utrecht, waar ook fijne exemplaren te zien zijn. Het toppunt is de iconische Poltrona di Proust uit 1978 van Alessandro Mendini. Op de expositie staat een uit brons gegoten versie, zuchtend van zwaarlijvigheid boven sneue kromme pootjes. Niet om op te zitten. Wel om gefascineerd naar te kijken. In al zijn bronzen belangrijkheid heeft hij iets dierlijks, deze doorgefokte variant van het simpele zitmeubel. Niet iets, maar iemand is zo’n stoel. In zekere zin geldt dat voor alle stoelen, de simpelste en de overdadigste.
De troonstoel aller troonstoelen is vervaardigd door de Chinese kunstenaar Ai Weiwei. Ai heeft de kracht van de stoel op duizend manieren ingezet. Zesduizend driepotige krukken stonden in 2014 in de Berlijnse Martin Gropiusbau, als drager van zoveel kleingehouden Chinese levens. Fairy Tale-1001 Chairs heet een installatie van drieëntwintig klassiek Chinese stoelen uit de collectie van Museum Voorlinden.
Ai Weiwei’s oeuvre telt ook een poltrona, uit 2011. Titel: Marble Sofa. Het boek Ai Weiwei, in Search of humanity vertelt dat het hier gaat om een sofa die in de jaren zeventig kon worden aangetroffen in miljoenen Chinese huiskamers, als teken van welstand.
Ai heeft zijn poltrona niet van leer maar van marmer gemaakt, afkomstig uit een gebied in China waar al meer dan duizend jaar het allerwitste, duurste, marmer wordt gewonnen. Hetzelfde materiaal is gebruikt voor het zitmeubel waarop de marmeren Voorzitter Mao zetelt achter de entree van zijn mausoleum in Beijing.
Source: NRC