De ontmoediging van asielzoekers om te werken heeft averechts uitgepakt en het draagvlak voor vluchtelingenopvang ondermijnd.
Voor asielzoekers in Nederland is er deze week goed nieuws, ondanks de verkiezingswinst van de PVV – de partij die juist haar pijlen op deze groep heeft gericht om de instroom van migranten te beperken. De regeling dat asielzoekers maximaal 24 weken per jaar mogen werken is van tafel en dat geeft hen meer mogelijkheden om een menswaardig en zinvol leven te leiden in afwachting van de asielbeslissing. Ook voor werkgevers die zitten te springen om gemotiveerde arbeidskrachten, is dit goed nieuws.
De regeling, die bedoeld was om te voorkomen dat asielzoekers zo ingeburgerd raken dat ze niet meer weg kunnen, blijkt in strijd met Europese regelgeving. Die schrijft juist voor dat asielzoekers geholpen moeten worden met hun participatie en integratie in de samenleving. Ook blijkt van een aanzuigende werking of een onrechtmatig beroep op uitkeringen, waar opeenvolgende kabinetten zo voor vreesden, geen sprake te zijn. Het structurele ontmoedigingsbeleid heeft vooral averechts uitgepakt en daarmee bijgedragen aan de algehele anti-migratiestemming die het land deze verkiezingen naar radicaal-rechts heeft gezwiept.
De problemen rond asielzoekerscentra zijn grotendeels door de overheid zelf gecreëerd. Die heeft jarenlang fors bezuinigd op de capaciteit van de opvang en de IND, waardoor lange wachttijden zijn ontstaan en er voortdurend met asielzoekers van hot naar her moest worden gezeuld om noodopvangvoorzieningen te vinden, waardoor de kosten juist alleen maar stegen. De zichtbare onmacht om asielzoekers een fatsoenlijke opvangplek te bieden heeft – al dan niet opzettelijk – bijgedragen aan het beeld dat Nederland wordt ‘overspoeld’ met vluchtelingen. In werkelijkheid gaat echter om beheersbare aantallen die zo’n 11 tot 14 procent uitmaken van de totale migratie.
Het leven van asielzoekers wordt bij aankomst in Nederland onmiddellijk op stilstand gezet. In afwachting van de procedure, die meer dan een jaar kan duren, mogen mensen het eerste half jaar niet werken of naar school. Ze hebben geen idee wat de volgende stap is, wat er van ze verwacht wordt of wat hun volgende bestemming is. De regie over hun leven is hen uit handen geslagen. Doelloos – en niet zelden getraumatiseerd – wachten rond het asielzoekerscentrum is het enige dat rest, wat in steeds meer asielgemeenten leidt tot overlast of als zodanig wordt ervaren.
Werk is een belangrijk instrument om mensen weer zingeving, zelfrespect en regie te geven, en het is bovendien de beste manier om snel een betekenisvolle bijdrage te leveren aan de samenleving. Door de 24-wekenregeling is de afstand tot de arbeidsmarkt en de samenleving onnodig vergroot, ook omdat werkgevers geen zin hadden om werknemers in te werken die na 24 weken weer weg zouden zijn. In vergelijking met Oekraïense vluchtelingen, die na aankomst wél meteen mogen werken, zijn asielzoekers veel vaker werkloos als zij eenmaal hun status hebben en worden ze júíst afhankelijk van een uitkering.
Zo is het Nederlandse migratie- en asielbeleid verworden tot een selffulfilling prophecy, die het draagvlak voor opvang elke dag verder doet afkalven en waarvoor asielzoekers de hoogste prijs betalen.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Source: Volkskrant