‘Old investors never die’, zou de parafrase kunnen zijn op het gezegde ‘Old rockers never die’. Warren Buffett en Charlie Munger waren de Mick Jagger en Keith Richard van de beleggingswereld.
Elk jaar kwamen 30 duizend fans naar hun optreden in Omaha (Nebraska), waar investeringsfonds Berkshire Hathaway de aandeelhoudersvergadering hield. Berkshire Hathaway bezit aanzienlijke pakketten aandelen in bijvoorbeeld Coca-Cola, Kraft Heinz, Bank of America en Apple. Het was een a-typische bijeenkomst. Iedereen wilde uit de eerste hand de vaak geniale oneliners en grappen van het duo horen.
Kritiek over een valse noot werd niet op prijs gesteld, want ze hadden een onaantastbare status: twee oude mannen achter een tafel die een hele dag lang boeiend vertelden over beleggen. ‘Koop geen aandelen van redelijke bedrijven voor een hoge koers, maar koop aandelen van geweldige bedrijven voor een redelijke koers’, was een van de fameuze quotes van Munger, die bij zijn publiek net zo veel applaus kreeg als The Rolling Stones in een stadion na het spelen van Jumping Jack Flash.
Peter de Waard is journalist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen. Onlangs verscheen van zijn hand Het geheim van Beursplein 5, over de Amsterdamse beurs.
De 93-jarige Buffett is de voorzitter en het gezicht van Berkshire, de man die altijd in de schijnwerpers stond. Charlie Munger was zijn vice-voorzitter en onmisbare rechterhand. Buffett werd het Orakel van Omaha genoemd, Mungers bijnaam was het Orakel van Pasadena. Ondanks zijn 99 jaar was hij nog altijd actief. Hij stierf in Californië, waar hij bezig was een vastgoeddeal te sluiten.
De jaarlijkse aandeelhoudersvergadering zal nooit meer hetzelfde zijn, want Munger was als aangever in de act onmisbaar. ‘Zonder de inspiratie, wijsheid en inzet van Charlie was Berkshire Hathaway nooit uitgegroeid tot het bedrijf dat het nu is’, zei Buffett woensdag. Samen bouwden ze het oude textielfonds uit tot een bedrijvenconglomeraat met een beurswaarde van 780 miljard dollar.
Munger was een kind van Omaha. Hij werd er op 1 januari 1924 geboren als zoon van de jurist Alfred Case Munger. Als kind werkte hij bij de kruidenierswinkel van Buffetts grootvader. Later ging hij meteorologie en wiskunde studeren aan de universiteit van Michigan, tot hij als 19-jarige jongen tijdens de Tweede Wereldoorlog werd opgeroepen voor het Amerikaanse leger.
Na de oorlog wilde hij rechten gaan volgen aan de Harvard Law School, maar hij werd als student geweigerd wegens onvoldoende diploma’s. Via bemiddeling van zijn familie kon hij er alsnog terecht en studeerde in 1948 cum laude af. In het leger en op de universiteit was hij een fanatiek kaartspeler. Het leverde hem zijn eerste beleggingswijsheid. ‘Als de kaarten tegenzitten, moet je je snel terugtrekken. Als je een goede hand hebt, moet je ervoor gaan. Want kansen zijn er niet vaak en die moet je grijpen.’
Hij werkte eerst als advocaat. Maar in 1962 werd hij actief als handelaar op de Pacific Coast Exchange, de beurs in Californië. Het kantoor Wheeler, Munger & Co werd in de jaren zeventig ontbonden. Inmiddels had hij een eigen beleggingsfirma die tussen 1962 en 1975 een jaarlijks rendement haalde van bijna 20 procent, terwijl de beursindex maar met 5 procent per jaar steeg.
In 1975 ontmoette hij Warren Buffett en besloot met hem te gaan samenwerken. In zijn beleggingsbeleid concentreerde Munger zich op een beperkt aantal topbedrijven zoals Coca Cola, Kraft Foods en Goldman Sachs. Die kende hij zeer goed. Hij hield de aandelen heel lang vast, ook als er tegenvallers kwamen. ‘Het grote geld zit niet in het kopen of verkopen, maar in het wachten.’ Helaas waren beleggers in zijn ogen nogal eens het slachtoffer van hun eigen emoties en kuddegedrag. Hij vergeleek ze behalve met kaartspelers ook met bezoekers van een Tupperware-party.
In 1995 noemde hij in een speech voor Harvard-studenten 24 misvattingen waardoor beleidsmakers zoveel fouten maken. Een daarvan: ‘De menselijke geest lijkt veel op het menselijke ei. Het menselijke ei heeft een afsluitmechanisme. Als er één spermacel binnenkomt, wordt het afgesloten, zodat de volgende er niet meer in kan. De menselijke geest heeft een soortgelijke neiging.’
Bedrijven moesten zich bewijzen, vond hij. Munger was net als Buffett wars van nieuwkomers op de markt. Ze investeerden pas heel laat in bedrijven als Microsoft en Google onder het motto: ‘Stap niet in activiteiten die je niet helemaal begrijpt.’ Hierdoor misten zij de techrally. In zijn beleggingsbeleid hield Munger een hoge morele standaard aan. ‘Goede bedrijven zijn ethische bedrijven. Een verdienmodel dat is gebaseerd op bedrog, is gedoemd te falen.’
Munger vond dat financiële instellingen ook niet op korte termijn mochten opereren, zoals de bekende hedgefondsen doen. ‘Wie leningen verstrekt en die direct doorverkoopt zonder de consequenties te dragen, handelt immoreel.’ Volgens Munger was het moeilijk om een kapitaal van 100 duizend dollar op te bouwen. Daarvoor moet je meer sparen dan uitgeven. Maar als die 100 duizend binnen is, dan is het minder moeilijk met geld nog meer geld te verdienen.
Hoewel hij aanhanger was van de Republikeinen had hij eigenzinnige ideeën. Zo was hij een groot voorstander van een staatsgezondheidszorg voor iedereen. Hij trouwde twee keer en had in totaal zeven kinderen. Munger, die het zicht verloor aan één oog door een mislukte staaroperatie en daarom braille leerde, bouwde een vermogen op van 2,6 miljard dollar.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden