Nu Murda in het Turks rapt, ligt de wereld voor een tweede keer aan zijn voeten. De rapper over zijn succes in Turkije, de aanklacht van de Turkse staat tegen zijn muziek en de dood van zijn dochter.
De Turks-Nederlandse rapper Murda kon deze maand eindelijk opgelucht ademhalen. Önder Doğan (39), zoals de rapper heet, werd twee jaar geleden opgepakt op het vliegveld van Istanbul. Hij is vaak in Turkije voor shows en tv-optredens, want sinds hij in het Turks rapt, is Murda daar een grote ster. Het Turkse Openbaar Ministerie klaagde hem aan voor het verheerlijken van drugsgebruik in zijn songteksten. Na een nacht in de cel en een week in Turkije te moeten blijven mocht de rapper thuis in Nederland het oordeel afwachten.
Het oordeel: vier jaar en twee maanden celstraf. Dat viel nog mee in vergelijking met de eis van tien jaar, maar voor Doğan als jonge vader alsnog een doembeeld. Hij ging in hoger beroep en deze maand kwam het goede nieuws: de rapper is vrijgesproken.
Els de Grefte is popredacteur van de Volkskrant.
‘In het begin ben ik wel bang geweest dat het mis zou gaan. Deze situatie komt vaker voor in Turkije, maar niet met een eis van tien jaar. Achteraf gezien leek het allemaal heftiger dan het was, in de tijd dat de zaak liep kon ik gewoon Turkije in en uit om daar shows te geven of te jureren in de rap-versie van The Voice of Turkey. Daar hadden ze ook moeilijk over kunnen doen, maar dat hebben ze niet gedaan. Ik heb gewoon mijn werk kunnen doen en mijn gezin kunnen onderhouden, dus al met al zijn we er positief vanaf gekomen.’
‘Ik verwachtte al een positieve uitspraak. Ik doe niks verkeerds, ik ben gewoon een entertainer. Ik ben er om mensen te vermaken en dat lukt ook aardig goed. Er zijn grotere problemen in de wereld dan dit soort dingen. De aanklacht ging over drie liedjes waarin misschien in anderhalve zin een joint voorkwam.
‘Over drugs schreef ik al heel weinig en nu ben ik ook in een andere fase in mijn leven aanbeland, ik schrijf niet meer van dat soort jonge teksten. Ik ben een vader van twee kinderen, ik heb een goedlopende carrière, ik heb het druk. Muziek reflecteert de tijd waarin je leeft en ik leef niet meer in een tijd waarin je de hele dag stoned wil zijn. De aanklacht verandert niks aan de muziek die ik maak. Ik kan niet toelaten dat ik word beperkt in wat ik als vrij mens kan zeggen, dat zal ik ook nooit toelaten.’
Rond zijn twintigste begint Doğan te rappen. Na drie Nederlandse albums en de hele ronde tours en festivals, krijgt hij het gevoel dat hij op een plafond stuit. Zijn carrière lijkt een maximale grootte te hebben bereikt als producer Rocco Smith hem in de studio vraagt om eens in het Turks te rappen.
‘Ik ging gewoon nonchalant achter de microfoon staan en wat dingen rappen,’ herinnert Doğan zich. Het resultaat: Eh Baba, goed voor 46 miljoen streams op Spotify, 130 miljoen views op YouTube en een definitieve doorbraak in Turkije. ‘Het klonk meteen als iets wat er nog niet was,’ vertelt Doğan. Het prikkelt hem meteen om meer in het Turks te schrijven, inmiddels rapt Murda bijna uitsluitend in het Turks.
In 2019 maakt hij een album met Ezhel. Deze grote Turkse rapper luistert al langer naar Murda’s muziek en naar aanleiding van Murda’s omslag naar het Turks, werken ze samen. Het album Made in Turkey maakt van Murda ook een ster in Turkije. Met behulp van producer Spanker weet hij ook zonder Ezhel een geluid neer te zetten dat nieuw is in Turkije, en goed aanslaat. In januari 2020 staat hij op nummer één, twee en drie van de Turkse hitlijsten. In Nederland scoorde hij maar één Top 40-hit.
‘Ik weet het niet, geloof nog steeds in de kwaliteit van wat ik in het Nederlands maakte. Misschien past een Turkse rapper niet binnen de Nederlandse stereotypen. Of misschien heeft mijn muziek de mensen gewoon niet geraakt zoals ze geraakt moesten worden.’
Murda’s nieuwe album zal Dua heten. Tour en album zijn vernoemd naar het dochtertje dat Doğan verloor nadat ze slechts een kwartier leefde. Haar hersenen hadden zich tijdens de zwangerschap niet volledig ontwikkeld, waardoor ze bij leven een zware fysieke en mentale handicap zou hebben in combinatie met een ernstige vorm van epilepsie. Dua overleed na een te vroege geboorte. Doğan stortte zichzelf in zijn werk om af te leiden van het verlies, waardoor hij dit naar eigen zeggen niet goed heeft verwerkt. ‘Ik ben nu soms een iets meer gebroken versie van mezelf dan voordat het gebeurde.’
‘Ik wil van Dua meer maken dan alleen een verdrietig verhaal, ik wil juist haar naam verbinden aan mooie dingen. Het album gaat fris en kleurrijk klinken, maar het maken duurt langer dan normaal. Omdat het album verbonden is aan haar naam, eis ik perfectie. Misschien vraag ik wel het onmogelijke van mezelf.’
Murda treedt op donderdag 30 november 2023 op in Paradiso, Amsterdam.
Murda’s Dua-tour is in volle gang. Na twee shows in Australië en vijftien in Europa eindigt de tour in februari in New York. ‘Ik voel me super blessed dat ik een soort tweede hoofdstuk heb in mijn carrière waardoor ik nu nog eens de wereld over kan reizen,’ vertelt Doğan. Over de hele wereld rappen fans Turks met hem mee. ‘Het blijft een beetje gek allemaal.’
Source: Volkskrant