Etnische zuivering
Dit is het dagelijkse commentaar van NRC. Het bevatmeningen, interpretaties en keuzes. Ze worden geschreven door een groepredacteuren, geselecteerd door de hoofdredacteur. In de commentaren laat NRC zien waar het voor staat. Commentaren bieden de lezer eenhandvat, een invalshoek, het is ‘eerste hulp’ bij het nieuws van de dag.
Twintig jaar geleden was de wereld geschokt over de wreedheden en schending van mensenrechten in Darfur, schreef de VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR vorige week. De organisatie doet daarbij nadrukkelijk een moreel beroep op de rest van de wereld: „Het is een schande dat de wreedheden van twintig jaar geleden opnieuw plaatsvinden en dat er zo weinig aandacht voor is.” Met andere woorden: de internationale politiek tegenover Darfur faalt. En dat is schokkend voor een gebied waar twintig jaar geleden de eerste etnische zuivering van de 21e eeuw plaatsvond toen rond de 300.000 mensen werden vermoord. En schokkend voor een gebied waar in een nu zeven maanden durende oorlog in de meest conservatieve schattingen 10.000 mensen zijn vermoord, 4,8 miljoen mensen op de vlucht zijn en deze maand honderden Masalit werden vermoord door de paramilitaire RSF, in onder meer een Soedanees ontheemdenkamp.
Soedan is „het land dat in 2019 de belofte van vrijheid met zich meedroeg en nu met duizelingwekkende snelheid terecht is gekomen aan de rand van etnische zuiveringen”, vatte The Guardian deze week de situatie in Soedan samen nadat EU-buitenlandchef Josep Borrell na de moord op de Masalit begin deze maand sprak over ‘een nieuwe genocide’. In een tijd waarin op elk diplomatiek niveau wordt overlegd over Oekraïne, Israël en Palestina, valt op hoe weinig diplomatieke aandacht er is voor Soedan. Zoals in de geschiedenis wel vaker is gebeurd, voltrekt de ramp in oostelijk Afrika zich grotendeels buiten de belangstellingsfeer van het Westen.
In 2019 leek er enige reden tot optimisme: Amerika en Soedan namen zich voor ambassadeurs uit te wisselen en de VS haalden het land van de lijst van potentiële terroristische brandhaarden. Anno 2023 is van enige politieke druk vanuit de VS geen sprake meer; Amerika heeft er steeds minder behoefte aan op te treden als politieagent van de wereld en dat voelt Soedan. De Afrikaanse Unie bemoeit zich eveneens nauwelijks op diplomatiek vlak sinds Soedan in 2021 werd geschorst uit die Unie. En zo komt Soedan steeds meer in de Arabische invloedssfeer terecht, en wordt de oorlog meer gezien als een Midden-Oosten-gerelateerd conflict. De Verenigde Arabische Emiraten en de Wagner Groep hebben ondertussen al maanden vrij spel om de paramilitaire Rapid Support Forces (RSF) te steunen om zo hun invloedssfeer te vergroten en toegang te hebben tot grondstoffen. Huurlingen uit Tsjaad, Libië en Niger trekken naar Darfur met als hoofddoel het plunderen van Afrikaanse volkeren.
De oorlog tussen de Israëliërs en de Palestijnen wordt deels via de media gevoerd, en wereldwijd gevolgd. Ondertussen voltrekt zich in Soedan een stille ramp. Mede onder invloed van de media wordt de roep om een staakt-het-vuren in de Gazastrook steeds luider gehoord. Was er maar meer media-aandacht voor Soedan, in de hoop dat die zou resulteren in een serieuzere zoektocht naar diplomatieke oplossingen.
Verwaarlozing leidt immers tot negeren, negeren is het basis-ingrediënt voor een ramp. Om te voorkomen dat we over enkele jaren moeten terugkijken op een genegeerde humanitaire ramp, is het belangrijk om Soedan op de kaart te zetten, om zo druk uit te oefenen op internationale diplomatie. Want zonder een diplomatieke uitweg wordt het vertrouwen tussen verschillende bevolkingsgroepen alleen maar steeds verder afgebroken. Wanneer mensen met verwonde zielen steeds langer tegenover elkaar komen te staan, is een volgende etnische zuivering slechts een kwestie van tijd.
Source: NRC