Frans Timmermans heeft met de fusiebeweging GroenLinks-PvdA maar één doel: de grootste worden en de VVD uit het Torentje houden. ‘Veel mensen staan op het randje van cynisme en cynisme is gestolde wanhoop. Ik wil mensen wegleiden van wanhoop.’
‘Het minimumloon verhogen naar 16 euro. Dat is voor mij een no-brainer.’
‘Omdat je daarmee een heleboel in beweging zet. Het minimumloon is gekoppeld aan de uitkeringen en de AOW. Daarmee geef je mensen die niet rond kunnen komen weer perspectief. Dat verbetert ook de algehele sfeer in Nederland. Je moet mensen weer het gevoel geven dat het vooruitgaat. Dat gevoel hebben te weinig mensen op dit moment.’
‘We zijn een rijk land, maar veel mensen vinden dat de rijkdom niet eerlijk is verdeeld. Wie veel vermogen heeft, kan van de opbrengst van dat vermogen leven. Dan heb je het een stuk makkelijker dan als je moet werken voor je geld. We willen daarom een enorme verschuiving in het belastingstelsel tot stand brengen: minder belasting op arbeid en meer belasting op vermogen. Volgens de doorrekening van het Centraal Planbureau heeft dat een enorm positief effect op de economie. Het levert 200 duizend extra banen op.’
‘Maar dat waren lapmiddelen en geen structurele maatregelen. Ze hebben het minimumloon een beetje verhoogd, maar niet genoeg. Wij willen het minimumloon verhogen tot 60 procent van het mediane loon. Als je dat combineert met een verlaging van de belasting op arbeid, houden mensen echt structureel meer geld over.’
Over de serie
In de aanloop naar 22 november interviewt de Volkskrant de lijsttrekkers over hun ideeën voor de toekomst van Nederland. Alle partijen die nu zijn vertegenwoordigd in de Tweede Kamer en die weer meedoen aan de verkiezingen, zijn uitgenodigd. Lees de eerdere interviews hier.
Volg hier alles over de Tweede Kamerverkiezingen.
‘We maken de kinderopvang gratis. Dat schept ontzettend veel ruimte voor mensen om meer te gaan werken. Veel zorgmedewerkers werken nu minder dan 32 uur. In de zorg willen we ook de administratieve lasten verminderen, opdat die mensen weer kunnen doen waar hun passie ligt, namelijk zorg verlenen.’
‘Ja, maar nogmaals: veel mensen in de zorg werken minder dan 32 uur en er zijn ook veel mensen die niet werken omdat ze de kinderopvang niet kunnen betalen. Dus als kinderopvang een publieke voorziening wordt, kunnen mensen die nu voltijds werken iets minder gaan werken. En mensen die nu in een kleine deeltijdbaan zitten, kunnen wat meer uren maken. Dan kun je thuis de zorgtaken eerlijker verdelen. En vrouwen lopen geen achterstanden op in hun pensioenopbouw en in hun carrière. Ik vind dat een vooruitgang voor iedereen.’
Avinash Bhikhie is politiek verslaggever voor de Volkskrant. Hij schrijft sinds 2014 over de nationale politiek.
Yvonne Hofs is politiek verslaggever van de Volkskrant en schrijft over financiën, economische zaken en landbouw, natuur en visserij.
‘Na de verkiezingen moeten we compromissen sluiten en op dit onderwerp zit het al jaren muur- en muurvast. Ik heb met jonge boeren gesproken en die erkennen allemaal dat de natuur moet worden hersteld, maar zij denken dat het ook via een andere route kan. Daar sta ik voor open. Ik wil alleen niet dat er weer uitstel komt, er valt niet te tornen aan het doel van natuurherstel in 2030. Dat kan niet zonder een forse reductie van de stikstofuitstoot.’
‘De jonge boeren zeggen tegen mij: ‘wij willen niet vertragen, wij willen dit oplossen en denken dat het ook anders kan.’ Ik wil ze de kans geven dat aan te tonen.’
‘Nee, dit is puur het resultaat van mijn recente gesprekken met jonge boeren.’
‘Ik kan hem alleen maar overtuigen als wij de grootste partij worden. Als NSC de grootste wordt zie ik het somber in, want dan zal hij snel proberen een rechtse coalitie tot stand te brengen. Wat ons verbindt met NSC is de noodzaak het land op een andere koers te zetten. Ik zie dat NSC ook een andere kant op wil. Die noodzaak bespeur ik totaal niet bij de VVD.’
Of luister via Spotify of Apple podcasts.
‘Behalve de PVV en Forum sluit ik niemand uit, maar bij de VVD zie ik geen enkel besef van wat ze hebben aangericht.’
‘Als we de grootste worden. Dat is voor mij het doel. Ik zeg er meteen bij dat de samenwerking steeds intensiever wordt en niet staat of valt op 22 november. Het is een langetermijnproject waar ik echt in geloof. Veel mensen staan op het randje van cynisme en cynisme is gestolde wanhoop. Ik wil mensen wegleiden van wanhoop. Dat kan alleen als je mensen een gunstig langetermijnperspectief biedt en hen durft aan te spreken op hun verantwoordelijkheid voor de toekomst van hun kinderen en kleinkinderen.’
‘Het maakt echt verschil of je de grootste bent en leiding kunt geven aan zo’n kabinet. Die ervaring heb ik zowel met Balkenende als met Rutte. Bijna alles wat goed ging in die kabinetten was een succes voor de minister-president en de dingen die niet goed gingen waren de schuld van de kleinere coalitiepartner. Rutte was er altijd heel handig in alles zijn kant op te krijgen.’
‘En doordat hij ideologisch, als ik dat zo mag ik zeggen, heel erg flexibel is. Maar dat afstandelijke zou mijn stijl niet zijn. Ik geloof heel sterk in de stelling: The buck stops here. De voorzitter van de ministerraad is eindverantwoordelijk. Als individuele ministers fouten maken, moeten ze daar natuurlijk verantwoording voor afleggen in de Kamer.
‘Maar voor zulke fundamentele zaken als de aardbevingen in Groningen en de toeslagenaffaire moet de minister-president gewoon verantwoordelijkheid nemen. Die kan dan niet zeggen: ik heb dat destijds allemaal niet zo erg gevolgd. Wat dat betreft voel ik me meer verwant met Wim Kok, die zelf volledig de verantwoordelijkheid voor het Srebrenica-drama op zich nam. Ondanks het feit dat allerlei vakministers daar direct verantwoordelijk voor waren.’
‘Ik denk dat dit komt doordat ik negen jaar ben weggeweest uit de Nederlandse politiek. Als je in Europa actief bent, is de afstand tot de mensen in Nederland groot. Die afstand ben ik nog bezig te overbruggen. En Omtzigt wordt terecht gewaardeerd, omdat hij dankzij grote vasthoudendheid een aantal schandalen heeft blootgelegd.’
‘Klimaat staat bij de mensen heel hoog op de agenda. We hadden vorige week niet voor niets de grootste klimaatmars in de Nederlandse geschiedenis. Ik maak mij wel zorgen dat rechtse partijen van klimaat een partijpolitiek onderwerp maken. Terwijl de strijd tegen klimaatverandering niet links of rechts is, maar de hele mensheid aangaat. Door er een partijpolitieke discussie van te maken gaat het zicht op de ernst van het probleem verloren, met vertraging van de aanpak als gevolg.’
‘Ik begrijp het als individuele burgers zeggen: ik heb wel wat anders aan mijn hoofd. Maar ik accepteer niet dat politieke leiders, die allemaal de wetenschappelijke rapporten kennen, in die sentimenten meegaan omdat ze een wit voetje willen halen bij de kiezer. Dat vind ik onverantwoord, want ze weten dondersgoed wat er op het spel staat.’
‘Uitstekend dat de VVD zo’n lijsttrekker heeft. Maar tegelijkertijd staat Dilan Yesilgöz voor een nog rechtser beleid dan Mark Rutte.’
‘Heb je onze lijst wel bekeken? Gezien wie bij ons op nummer twee staat?’
‘Is dat de enige maatstaf? Het gaat ook om het beleid dat je voorstaat om inclusie te bevorderen. In het Verenigd Koninkrijk is net een minister met een migratieachtergrond ontslagen die de meest verwerpelijke standpunten uitdraagt. Je helpt de integratie niet vooruit als je mensen alleen op hun migratieachtergrond beoordeelt. Je moet hen ook beoordelen op hun standpunten.’
‘Dat vond ik een heel mooi moment.’
‘Mijn inschatting is dat het niet zo ver komt, maar als Trump wordt herkozen, is Europa meer op zichzelf aangewezen. Dat betekent dat we onze defensie-uitgaven moeten verhogen naar de Navo-norm van 2 procent van het bruto binnenlands product, maar ook dat we de Europese krijgsmachten verder moeten integreren. Alleen op die manier kan Europa zichzelf verdedigen.’
‘Ik denk dat ik eerder dan hij wat meer balans in de reactie had gebracht. De brute aanval van Hamas heeft alle Joden ter wereld diep geschokt en is reden voor grote zorg. Dat Israël de veroorzaker van die pogrom wil uitschakelen verdient onze steun. Maar inmiddels is Israëls optreden wel disproportioneel en moeten we dat land daarop veel harder aanspreken. Ik vind het onbegrijpelijk dat Nederland niet voor een VN-resolutie stemt die vraagt om een staakt-het-vuren.’
‘Als Europese landen zoals Frankrijk en België wel voor die resolutie kunnen stemmen, snap ik niet waarom Nederland dat niet kan.’
‘Ja, dan word ik de komende kabinetsperiode fractievoorzitter. Mits de partij, de fractie en de leden mij daarin steunen. Bovendien: dat Michel-verhaal is onzin. Alleen voormalige of zittende premiers komen in de praktijk in aanmerking voor die functie.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden