Lijsttrekker Daniël van Duijn van jongerenpartij Lef liet de tien belangrijkste standpunten van de partij op zijn onderarm tatoeëren, als to-dolijst. Op een gammel trappetje klom hij afgelopen zondag naar een raam in het decor van tv-programma Buitenhof en onderbrak hij de uitzending door een poster van Lef op dat raam te plakken en ‘het klimaat is belangrijker dan Pieter Omtzigt’ te roepen.
Ouderwets flyeren doet de partij niet, Lefs campagne bestaat uit louter campagnestunts. Dinsdag ging Van Duijn vrolijk door. Te gast in een uitzending van Ongehoord Nederland noemde hij de omroep ‘de meest racistische omroep die je maar kunt bedenken’. Waarom móét en zal Lef de aandacht grijpen?
Over de auteur
Dylan van Bekkum is algemeen verslaggever van de Volkskrant.
‘Jongeren worden niet gehoord, niet serieus genomen en vissen in álle aspecten van de maatschappij achter het net’, zegt Van Duijn (32). Zijn partij is voor kwijtschelding van de studieschuld van de pechgeneratie, een universeel basisinkomen, gratis openbaar vervoer en 0 graden opwarming van de aarde. ‘Voor onze mentale gezondheid is het belangrijk dat iedereen stabiliteit heeft. Deze start van het leven verdienen we niet.’
Lef mikt op twee tot drie zetels, maar in de recentste peiling van I&O Research komt de partij nog niet aan een half zeteltje. Reden voor nieuwe actie. Dat kun je wel aan Van Duijn, oud-student van de fameuze BKB Academie, overlaten.
Woensdagmiddag voegden hij en zijn partijgenoten meerdere schilderijlijstjes met een verkiezingsposter van Lef (‘Heb lef, stem Lef’) toe aan de collectie van het Rijksmuseum, onder andere in de Eregalerij. Na een korte achtervolging zette de beveiliging de aspirant-Kamerleden het museum uit. Het ‘kunstwerk’ wordt nu geveild voor 25 miljard euro, ‘de totale studieschuld van de pechgeneratie’.
Lef koos niet voor niets voor het Rijksmuseum, volgens Van Duijn ‘het centrum van de culturele elite’. De partij wil alle minderjarigen een pas geven waarmee ze gratis kunnen sporten en naar musea kunnen. ‘Dat financieren we door alle bestuurslagen in de culturele sector die de subsidies verdelen weg te halen en jongeren zelf te laten kiezen hoe de subsidies moeten worden verdeeld.’
Jongeren stemden bij de laatste verkiezingen veel op Denk of Volt. Maar van vertegenwoordiging kun je volgens de geboren Amsterdammer niet spreken. ‘Volt is voor kernenergie, maar als je een nieuwe generatie wilt opzadelen met de risico’s van kernenergie- en afval, dan ben je niet goed bij je hoofd.’
Bovendien is Volt er volgens hem vooral voor ‘theoretisch opgeleide, eurogezinde jongeren uit de stad’. Van Duijn gaf zelf kortstondig aardrijkskundeles op een vmbo-school. ‘Die kinderen herkennen zich niet in Volt. Als je precair werk moet doen, ziet de wereld er heel anders uit.’
Volgens Van Duijn is het ‘zo klaar als een klontje’ dat er meer jongeren in de Tweede Kamer moeten komen. Momenteel zitten er geen tieners en vijf twintigers in de Kamer. ‘Jongeren voegen verbeeldingskracht toe aan de politiek en houden het simpel. De huidige Kamerleden maken alles onnodig complex.’
Van Duijn zegt zich voor álle jongeren in te zetten. ‘We hebben één belang en we moeten onze generatie verenigen.’ De lijst van Lef kent verschillende jongeren: van middelbare scholieren van 15 en 16 jaar tot alleenstaande moeders. ‘Onze kandidaten hebben een studieschuld en wassen borden af voor 12 euro per uur. Er zitten social justice warriors bij, maar ook mensen die niets met woke hebben. Dat leidt tot levendige discussies.’ Ook Keuringsdienst van Waarde-presentator Pieter Hulst staat op de lijst.
Nieuwe partijen krijgen weinig media-aandacht en worden niet uitgenodigd voor debatten, Pieter Omtzigts NSC daargelaten. ‘Mag ik daar nog iets over zeggen? Wat een flauwekul kraamt hij uit, en iedereen loopt erachteraan. Hij wil het minimumloon niet verhogen, nou, dat is dé manier om jongeren boos te krijgen’, aldus Van Duijn, die zelf een minimumloon van 18 euro per uur wil, en een referendum over het invoeren van een maximumloon. ‘Omtzigt is oude wijn in nieuwe zakken, en dat door een oude zak. Wij willen voorkomen dat hij de grootste wordt.’
In totaal doen er 26 partijen mee aan de verkiezingen, elf minder dan bij het recordaantal in 2021. Een deel daarvan zit al in de Kamer, of deed eerder tevergeefs een poging (soms onder een andere naam). Vier nieuwe partijen doen voor het eerst mee en hopen voor het eerst in de Kamer te komen. Behalve Lef zijn dit:
• De ‘antiglobalistische’ partij Samen voor Nederland, met een omgekeerde vlag in het logo, wil ‘echte democratie met een overheid die het volk dient’. Lijsttrekker Michel Reijinga was een prominent figuur in de protesten tegen het coronabeleid.
• De Amsterdamse partij Nederland met een Plan wil ‘meer kleur in de politiek’ en hoopt vooral de Aziatische gemeenschap in Nederland een stem te geven. Ook moeten mbk’ers en zzp’ers volgens de partij een onvoorwaardelijk basisinkomen krijgen.
• De PartijvdSport wil ‘gezond gedrag belonen’ en investeren in meer sportfaciliteiten. Lijstduwer is voormalig ‘kroonprins van het Nederlandse voetbaltrainersgilde’ Robert Maaskant.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden