De hoge inflatie, het strikte monetaire beleid van de Europese Centrale Bank en de aanhoudende oorlog in Oekraïne zijn volgens de Commissie verantwoordelijk voor de tegenvallende groei in 2023. In haar woensdag gepresenteerde economische herfstramingen is de Commissie optimistischer voor de komende twee jaar.
De inflatie daalt inmiddels en komt dit jaar uit op 5,6 procent, in 2024 verder zakkend naar 3,2 procent. De lonen stijgen stevig en de werkloosheid blijft laag. Dat maakt dat bedrijven weer meer investeren en consumenten meer uitgeven. ‘Het einde van een moeilijk jaar is in zicht’, aldus commissaris Paolo Gentiloni (economie).
Opvallend is de verwachte krimp van de Duitse economie dit jaar (-0,3 procent), alsook in Ierland (-0,9 procent). De groei van de Nederlandse economie komt volgens de Commissie dit jaar uit op 0,6 procent en 1,1 procent in 2024, in lijn met het gemiddelde van de eurolanden.
Over de auteur
Marc Peeperkorn is sinds 2008 de EU-correspondent voor de Volkskrant. Hij woont en werkt in Brussel.
Voor het eerst heeft de Commissie ook de economische verwachtingen voor de EU-kandidaatlanden onderzocht. Opvallend is de voorspelde economische groei voor Oekraïne. Met 4,8 procent dit jaar, 3,7 procent in 2024 en 6,1 procent in 2025 zit het land in oorlog ruim boven de EU-groeicijfers. Volgens de Commissie komt dit door een zeer goede oogst van landbouwproducenten en financiële steun van onder meer de EU. In 2022 (het jaar dat Rusland de oorlog begon) kromp de Oekraïense economie met 29 procent. Dat maakt de opgaande lijn nu statistisch ook makkelijker.
De begrotingstekorten in de eurolanden dalen geleidelijk nu de economische steun vanwege de coronacrisis is gestopt en de energiesubsidies door regeringen zijn verlaagd. Het gemiddelde tekort dit jaar bedraagt 3,2 procent van het bruto binnenlands product, iets boven de toegestane 3 procent. De verschillen tussen de lidstaten zijn groot. Zo zitten Italië en Slowakije met een tekort van ruim 5 procent, België, Frankrijk en Spanje met ruim 4 procent. Het Nederlandse tekort komt dit jaar uit op 0,5 procent om volgend jaar op te lopen naar 1,8 procent.
De Commissie stelt dat tekort aan personeel in Nederland de investeringen van bedrijven drukt. De werkloosheid in Nederland komt volgens Brussel dit jaar uit op 3,6 procent, na Malta (2,7 procent) en Duitsland (3,1 procent) het laagste werkloosheidspercentage in de eurozone. De gemiddelde werkloosheid in de eurolanden bedraagt 6,5 procent, met Spanje (12,1 procent) als koploper.
De staatsschuld in de eurozone daalt maar langzaam: van gemiddeld 90,4 procent in 2023 naar 89,7 procent volgend jaar. Ook hier zijn de verschillen groot: Griekenland (160,9 procent in 2023), Italië (139,8 procent), Frankrijk (109,6 procent), Spanje (107,5 procent), België (106,3 procent). De Europese begrotingsregels staan een staatsschuld van maximaal 60 procent toe.
De eurolanden onderhandelen momenteel over een versoepeling van deze regels omdat ze niet worden gehandhaafd. De staatsschuld voor Nederland raamt de Commissie dit jaar op 47,1 procent, de jaren erna blijft die op dit niveau.
De Commissie waarschuwt dat de ramingen met de nodige onzekerheden zijn omkleed. Onduidelijk is of het oplaaiende conflict tussen Israël en Hamas zich uitbreidt naar andere landen in het Midden-Oosten en de energieprijzen gaat beïnvloeden. Verder wijst de Commissie erop dat extreem weer (overstromingen, droogte, bosbranden, hittegolven) door de klimaatverandering een steeds zwaardere economische tol eisen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden