Misschien is het de druk van een naderende shutdown, of ontlading vlak voor de herfstvakantie, maar er heerst dinsdag een vileine sfeer in het Amerikaanse Capitool. Bijna breekt tijdens een hoorzitting in de Senaat een vuistgevecht uit. ‘Sta op dan!’ roept Republikein Markwayne Mullin, getraind vechtsporter, naar een vakbondsleider. Wanneer collega Bernie Sanders hem tot de orde roept, heeft Mullin zijn trouwring al af.
Elders scheldt een senator zijn collega uit voor ‘smurf’. En op de gang deelt Kevin McCarthy, oud-voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, een elleboogstoot uit aan Tim Burchett, een partijgenoot die hem vorige maand hielp afzetten. ‘Zak!’, roept Burchett hem na, voor het oog van de pers. ‘Je bent zielig, man.’
Het is uitgerekend op deze verhitte dag dat Mike Johnson, de nieuwe voorzitter van het Huis, iets uitzonderlijks klaarspeelt: een compromis, uit landsbelang, tussen Republikeinen en Democraten.
Over de auteur
Thomas Rueb is correspondent in de Verenigde Staten voor de Volkskrant. Hij woont in New York. Hij is auteur van het boek Laura H.
Met steun van beiden partijen weet Johnson dinsdagavond een tijdelijke financieringswet aangenomen te krijgen. Daarmee heeft hij, in zijn derde week, zijn prangendste taak als voorzitter volbracht. De dreigende ‘shutdown’, een sluiting van de Amerikaanse overheid uit geldgebrek, lijkt voorlopig van de baan.
Johnsons oplossing is een tijdelijke. De meeste Amerikaanse overheidsdiensten zijn nu tot 2 februari gegarandeerd van financiering, een gedeelte slechts tot 19 januari. Tegen die tijd zal opnieuw moeten worden onderhandeld, met weer een nieuwe shutdown aan de horizon.
Dat compromis kwam noodgedwongen tot stand. Slechts met tijdelijke financiering wist Johnson genoeg partijgenoten aan boord te krijgen voor een wet die geen bezuinigingen bevat op de beleidsplannen van president Joe Biden — een innige Republikeinse wens. Alleen zonder die bezuinigingen kon Johnson echter steun verwerven onder Democraten.
Van de aanwezige Democraten stemden 209 vertegenwoordigers vóór de financieringswet, slechts twee stemden tegen. De Republikeinen bleken dieper verdeeld: 127 stemmen voor, 93 tegen.
Het grote wonder is niet dat voorzitter Johnson zo’n tijdelijk compromis aangenomen krijgt. Iets soortgelijks flikte zijn voorganger Kevin McCarthy begin oktober ook. De echte prestatie is dat Johnson, in tegenstelling tot McCarthy, ook nog eens zijn baan mag behouden.
Uren voor stemming dinsdag keerde de machtige Freedom Caucus, de ultrarechtse factie in het Huis, zich tegen Johnsons voorstel. Deze Congresleden verachten elke vorm van financiering zonder bezuinigingen. Sommigen zijn bereid om de overheid op slot te gooien, zolang ze niet krijgen wat ze willen.
Dat dilemma kostte McCarthy vorige maand de kop: hij verkoos een compromis boven een shutdown. Wraakzuchtige Freedom Caucus-leden verdreven hem vervolgens van zijn post. Dat lot wacht Johnson niet. ‘Wij blijven gecommitteerd aan samenwerking met voorzitter Johnson’, verklaarde de Freedom Caucus dinsdag.
Uiterst-rechts blijkt niet bereid om het drama rondom McCarthy te herhalen. De Republikeinen kampen met een kater van de chaos die uitbrak na McCarthy’s afzetting. Wekenlang bleef het Huis stuurloos, terwijl de interne verdeeldheid van hun partij de Amerikaanse voorpagina’s domineerde. Hoewel het Johnson, zoals McCarthy, niet is gelukt om zijn fractie bijeen te houden, mag hij de voorzittershamer wel in zijn bezit houden.
Na het Huis van Afgevaardigden is het nu de beurt aan de Senaat om te stemmen over het financieringsvoorstel. Chuck Schumer, leider van de Democratische meerderheid, noemde het tijdelijke plan dinsdag schimpend ‘goofy’ (maf). Toch zal hij zijn fractie deze week opdragen om vóór te stemmen.
De Republikeinse leider Mitch McConnell heeft die intentie tevens uitgesproken. Ook enkele van zijn senatoren hadden liever een langlopende financieringswet gezien dan wéér een tijdelijke oplossing, met een nieuwe shutdown in het vooruitzicht.
‘Enigszins ironisch’, noemde senator Lisa Murkowski het feit dat de financiering ditmaal zal aflopen op 2 februari. ‘Die dag zullen de meeste mensen herkennen als Groundhog Day’, zei ze; een verwijzing naar de filmklassieker met Bill Murray, waarin de gebeurtenissen zich tot in het oneindige herhalen.
Bij monde van Chuck Schumer verklaarde dinsdag ook president Biden zich bereid om zijn handtekening te zetten voorafgaand aan de deadline komende vrijdagnacht afloopt. Persvoorlichter Karine Jean-Pierre noemde de wet desondanks ‘een recept voor meer Republikeinse shutdowns en meer chaos’.
Hoewel de Amerikaanse overheid voorlopig openblijft, lijkt niemand echt tevreden — zoals dat hoort bij een compromis.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden