In een opiniebijdrage van afgelopen maandag zetten Tim van de Hagen en andere universiteitsbestuurders duidelijk uiteen wat er voor Nederland op het spel staat als het tot een serieuze studentenstop voor buitenlandse studenten zou komen. Een in mijn ogen zeer belangrijk aspect blijft in het betoog onderbelicht, namelijk de desastreuze uitwerking die het zou hebben op de universiteitssteden in wat in ons land ‘de regio’ wordt genoemd.
De instroom van buitenlandse studenten in Nederland lijkt over zijn hoogtepunt heen. Het aantal nieuwe inschrijvingen loopt terug. Dit lijkt op het eerste gezicht een geruststellende mededeling, gelet op de nijpende woningnood en op het kostenplaatje. Veel politieke partijen denken kiezers te winnen met het ontmoedigen van de komst van buitenlandse studenten. De kampioen in dit opzicht lijkt Pieter Omtzigt te zijn. Hij vindt dat alle onderwijs, op wat gastcolleges na, in het Nederlands gegeven moet worden.
Plotseling twijfel ik aan Omtzigt. Want waar zouden we blijven als de laboratoria en andere kenniscentra op halve kracht verder zouden moeten, als de zuurstof uit het buitenland zou verdampen? Op veel faculteiten zijn de absolute toppers wetenschappers die van buitenaf komen. Zij trekken als een magneet talentvolle studenten aan en ze voorzien onze instituten van nieuw bloed.
Zonder zijn internationale team zou Ben Feringa, ondanks zijn kwaliteiten, waarschijnlijk niet in de buurt zijn gekomen van de Nobelprijs voor de Scheikunde. De talenten zochten hem op. Zouden we in een nieuw vaderlandstalig onderwijsmilieu onze eigen studenten eigenlijk nog wel vast kunnen houden? Of gaan onze toppers die van het voetbal achterna? Worden we met zijn allen het nieuwe Ajax?
Over de auteur
Jan ten Brummelhuis is sociaal geograaf.
Dit is een ingezonden bijdrage, die niet noodzakelijkerwijs het standpunt van de Volkskrant reflecteert. Lees hier meer over ons beleid aangaande opiniestukken.
Eerdere bijdragen in deze discussie vindt u onder aan dit artikel.
Waar Omtzigt voor lijkt te staan, zal in de praktijk desastreus uitpakken voor de universiteiten en de regio’s buiten de Randstad. Dertig jaar neoliberalisme heeft geleid tot verarming van de periferie van ons land. Alle ballen werden immers decennia lang op de Randstad gespeeld. Afgelopen maart schreef de Raad voor Leefomgeving en Infrastructuur dat de stapeling van achterstanden de regio’s aan de rand van het land steeds verder op achterstand hebben gezet, en dat dit door beleidskeuzes is veroorzaakt.
Gelukkig bleken een aantal stadsgewesten daar over de nodige veerkracht te beschikken. Het waren met name de universiteiten die deze gebieden op sleeptouw hebben genomen en zo het vuur brandend hebben gehouden. Het ruimtelijk onderzoeksbureau NEO Observatory berekende onlangs dat de kennisclusters rondom de universiteiten van Maastricht, Groningen en Nijmegen meer dan 15 procent van de banen in hun regio’s voor hun rekening nemen.
Het is de internationalisering waardoor deze kennisclusters groeien en bloeien. Internationalisering is hiermee een van de motoren waarop de regionale economie buiten de Randstad draait. Waarschijnlijk zelfs de belangrijkste. Steden zoals Groningen, Maastricht, Nijmegen en Enschede zijn vitaal en aantrekkelijker dan ooit, juist door hun internationale karakter.
De internationalisering van de universiteiten is in deze stedelijke gebieden een probaat tegengif gebleken tegen de Haagse neiging om de regio aan zijn lot over te laten. En nu zou alsnog kunnen gebeuren waar dertig jaar neoliberalisme niet toe heeft geleid, namelijk het langzaam verdwijnen van de veerkracht uit een groot deel van Nederland. Zonder de internationaal verankerde universiteiten is de regio een plek zonder toekomst.
Wilt u reageren? Stuur dan een opiniebijdrage (max 700 woorden) naar opinie@volkskrant.nl of een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden