Als zondagmiddag tegen vijf uur de Grote Zaal van TivoliVredenburg volloopt op dag vier van festival Le Guess Who, gaan de gedachten toch even naar zes jaar geleden. Toen stond tenorsaxofonist Pharoah Sanders met zijn trio in dezelfde zaal op hetzelfde festival. Best gedurfd, een jazzlegende op een festival voor experimentele, vaak extreme muziek afkomstig uit de uithoeken van de noise, drone-metal en elektronica. Maar het optreden werd een overdonderend succes. Jazz doet het uitstekend tussen alle niches van waar ook ter wereld, zo bewees Sanders toen. Hij overleed vorig jaar, maar zijn muziek leeft voort, ook op Le Guess Who, dat zondagmiddag een ode brengt aan deze aartsvader van de spirituele jazz.
Op het podium staat nu in halve cirkel een forse band met twee drummers, diverse percussionisten en Irreversible Entanglements, een van de betere nieuwe Amerikaanse jazzbands, die later op de avond zelf ook nog veel indruk zal maken. De band speelt wat rommelig, maar rapper en zangeres Moor Mother zweept de boel aardig op. Wanneer, aan het slot van hun ode aan Sanders, in het nummer Harvest Time gitarist Tisziji Muñoz (die er in 1977 op meespeelde) alle ruimte krijgt, wordt een mooie climax bereikt.
Over de auteur
Gijsbert Kamer is sinds 1992 muziekjournalist. Hij schrijft voor de Volkskrant recensies, interviews en beschouwingen over pop en jazz.
Opnieuw valt op hoe goed jazz het doet. Zaterdag trok het Australische trio The Necks een volle Stadsschouwburg met een adembenemend concert. Ze speelden slechts één stuk van een uur. Pianist Chris Abrahams zat met zijn rug naar de contrabassist en de drummer. Een eenvoudig pianomotiefje werd eindeloos herhaald en uitvergroot. Na tien minuten was je onder hypnose. Tempo en volume werden opgeschroefd zonder dat je er erg in had. Drummer Tony Buck speelde met een mathematische precisie, en trok de luisteraar uit de werkelijkheid.
Een dag eerder maakte nog een jazzdrummer, de Brit Tom Skinner, op een andere manier indruk in een afgeladen Pandora-zaal in TivoliVredenburg. Zijn blazers konden Londense vedetten Shabaka Hutchings en Nubya Garcia op zijn laatste album niet doen vergeten, maar de bassist en cellist in zijn band speelden fantastisch. Skinner bewees zich als een geweldige soepel en open spelende drummer. Rockliefhebbers kennen hem van het album dat hij vorig jaar met Radioheads Thom Yorke maakte als The Smile, maar het mooie van Le Guess Who is dat Skinner de zaal vol kreeg op eigen naam. Rock was dit jaar bijzaak op het festival, dat zich ook dit jaar weer over allerlei podia, kerken en horecagelegenheden had verspreid.
Er was opzwepende muziek uit Brazilië van Bixiga 70, die meer naar ska dan naar samba of bossa nova neigde, hiphop van Anti Pop Consortium, die helaas gedateerd aandeed, en veel elektronica die vaak spannender was dan de wat fletse beats die producer James Holden dit jaar produceerde. Holden heeft weleens meer indruk gemaakt op Le Guess Who, net als het ooit compromisloze, zelfs angstaanjagende Wolf Eyes. Hun ontregelende noise-exercities hadden nu iets voorspelbaars.
Het zoeken naar een ‘gewone’ gitaarband werd zaterdag vroeg in de middag beloond door het Rotterdamse Library Card, dat een voor iedereen toegankelijk optreden gaf in de uitbouw van restaurant Leen. De praatzingende vocalist Lot van Teylingen gaf de spannende postpunk een mysterieuze klank mee, die we kennen van de Britse band Dry Cleaning, die vorig jaar op Le Guess Who stond. Zo’n groep als Dry Cleaning: zowel spraakmakend als toegankelijk, werd dit jaar toch een beetje gemist.
De festivalbezoeker werd getrakteerd op muziek uit alle geografische en muzikale uithoeken denkbaar. Het soort ontroering dat Brìghde Chaimbeul met haar trance-opwekkende smallpipes (een soort elektrische doedelzak) donderdag in de Janskerk teweegbracht, voel je alleen op Le Guess Who. Het publiek is goed ingevoerd, weet wat er speelt en laat zich meevoeren in het universum van de artiest. Het op festivals gebruikelijke zaal in- zaal uit-geren als iets even niet bevalt, zie je niet op Le Guess Who.
Wel is er de keuzestress, zeker op zaterdag. Wie naar The Necks wilde, kon het debuut van Low-zanger Alan Sparhawk elders in de stad vergeten. Maar dat nam je graag voor lief. De vaste bezoeker weet inmiddels dat als je iets echt graag wilt zien, je je gewoon vroeg moet melden.
Zo liep de Ronda zaterdag lekker vol toen de New Yorkse postpunklegendes van ESG hun opwachting maakten. Het enige oorspronkelijke bandlid, zangeres Renee, moest met haar wandelstok naar een stoel geleid worden, maar zong en rapte nog net zo krachtig als veertig jaar geleden. De door bas en drums gedragen proto-hiphop van nummers als UFO had vooral een grote gunfactor, echt goed was het niet.
Dat was Stereolab, de grote slotact op zondag, wél. Eindelijk, na vier lange dagen toch even wegdromen en dansen op de nog altijd unieke muziek van de Brits-Franse indieband die dertig jaar geleden al bossa nova, Krautrock en Moogsynths met dreinerige Velvet Underground-gitaren deed samensmelten.
Op donderdag vond op Le Guess Who een interessant experiment plaats. In de Grote Zaal van TivoliVredenburg stond een grote witte kubus waarin drie optredens zouden plaatsvinden. Wie er speelden, werd voor, tijdens en na hun optredens niet bekend gemaakt. De namen van Yann Tiersen (dankzij Shazam), Black Midi (drummer gespot) en Beverly Glenn-Copeland (die stem!) gingen rond. Maar er is nog altijd niets onthuld.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden