De jonge politieke partij Volt gaat in haar programma 'radicaal voor een verenigd Europa'. De partij wil een Europese grondwet, extra Europese belastingen en een Europese spreidingswet voor asielzoekers. Ook wappert de Europese vlag straks in Den Haag en komt er een Europees leger als het aan Dassen ligt. Verder wil Volt fossiele subsidies afschaffen en komt de partij met ruimhartige voorstellen voor een basistoelage, een schuldenpardon en extra geld voor studenten.
Volt zit nu 2,5 jaar in de Tweede Kamer. Kiezers kunnen dus ook jullie daden beoordelen. Wat hebben jullie bereikt in die tijd?
"De invoering van gratis schoollunches in kwetsbare wijken is een belangrijk voorstel van ons geweest in een tijd dat veel kinderen met een lege maag naar school gaan. We hebben gratis menstruatieproducten voor mensen met een laag inkomen geregeld."
"Verder hebben we met Pieter Omtzigt voorstellen gedaan voor een nieuwe bestuurscultuur en met de ChristenUnie voor uitbreiding van de Tweede Kamer. Ook hebben we meegeschreven aan een initiatief om 2 procent van het bbp aan defensie te besteden. Ik ben trots, maar we willen nog veel meer bereiken. Daarom gaan we zorgen dat we groeien in de Tweede Kamer. We mikken op zes zetels."
Denk je dat kiezers met deze dingen hun stem beloond zien? Of herinneren die zich vooral de rel met Kamerlid Nilüfer Gündogan, die Volt uit de fractie zette na beschuldigingen over grensoverschrijdend gedrag? Daarmee verschenen jullie in de journaals.
"Nou, dat is niet het enige. Daar zou je ons mee tekortdoen. Voor iedereen die daarbij betrokken was, zijn dat emotionele momenten geweest en ik ben blij dat het nu achter ons ligt. Ik denk dat in de peilingen te zien valt dat mensen positief zijn over de manier waarop we politiek bedrijven. Niemand verwacht dat je alles kunt realiseren."
Je vindt dat het in de verkiezingscampagne te weinig over Europa gaat. Jullie hebben zelf vergaande standpunten voor Europa. Denkt u dat veel kiezers ook zo ver willen gaan? Uit onderzoeken blijkt van niet.
"Misschien zijn niet alle kiezers bezig met Europa, maar zij vinden klimaatverandering wel heel belangrijk. En veiligheid en bestaanszekerheid ook. Dat zijn allemaal thema's die we gezamenlijk in Europa moeten oplossen. Het is een grote misvatting dat we dat wel in Nederland kunnen doen. Het is toch van de zotte dat ze in Duitsland kerncentrales sluiten en wij ze gaan bouwen? Dat is geen efficiënt klimaatbeleid. En Europa is voor ons ook geen doel op zich, maar het middel om belangrijke problemen op te lossen."
Zijn daar een Europese grondwet, Europese ministers van Financiën en Buitenlandse Zaken en Europese belastingen echt voor nodig?
"Ja, die zijn daar uiteindelijk wel voor nodig als je wilt dat Europa goed gaat functioneren. Dat doet het nu niet goed genoeg. Nu plukt niet iedereen de vruchten van de Europese Unie. Het is lang een unie geweest voor grote bedrijven, die landen tegen elkaar kunnen uitspelen. Het moet nu een unie van Europeanen worden."
Jullie willen dat EU-lidstaten niet met elkaar concurreren op belasting- en arbeidsregels. Verder stellen jullie Europese belastingen voor en moeten we op Europees niveau ook schulden delen, iets waar Nederland al jaren tegen is. Kan het zijn dat de EU daar beter van wordt, maar Nederland er slechter uitkomt?
"Ja, maar je moet ook kijken naar het Europese belang, want dat is ook het Nederlandse belang."
Het is toch maar de vraag of dat altijd hetzelfde belang is?
"Vaak is dat hetzelfde. Dat is ook precies waarom je moet zorgen dat de Europese Unie als geheel sterker wordt. Want daar profiteren wij als Nederland exportland uiteindelijk het meeste van. Een van de problemen is dat Europese successen nu vaak nationaal geclaimd worden. En nationale problemen zijn de schuld van Brussel. Daar moeten we vanaf. Vergeet niet dat Nederland over alles dat zogenaamd uit Brussel komt heeft meebesloten. We moeten niet denken in termen van: dan moeten we macht overdragen naar Brussel. Het is soms wel zo, maar dat komt doordat we op sommige onderwerpen daar beter vertegenwoordigd worden."
Dus het is wel zo, maar we moeten niet op die manier denken.
"Soms kun je dingen het beste in Europa regelen. Bijvoorbeeld als je het hebt over belastingen voor multinationals. Dan kunnen we daar veel beter in Europa afspraken over maken zodat grote multinationals ons niet tegen elkaar uitspelen."
Dan iets anders… Als het gaat om asiel en migratie wil Volt dat asielzoekers op een meer humane manier worden opgevangen en jullie stellen ook een Europese spreidingswet voor. In jullie programma staat niets over beperking van de instroom.
"Er is maar een manier om minder instroom te krijgen. Dat is zorgen dat mensen niet meer huis en haard hoeven te verlaten. Daarom verhogen wij de bijdrage aan ontwikkelingssamenwerking. Opvallend is dat veel partijen die de instroom willen beperken ook minder uitgeven aan ontwikkelingssamenwerking. Dan maak je het probleem in mijn optiek alleen maar groter."
Vaak wordt gezegd dat we het Dublin-verdrag moeten handhaven om de instroom te beperken. Dat zegt dat mensen asiel moeten vragen in het eerste EU-land dat ze binnenkomen. Daarmee kan Nederland asielzoekers die via andere EU-lidstaten naar ons komen terugsturen. Jullie willen hier vanaf.
"Ja, want waar komen mensen veelal aan? In Italië en Griekenland. Dan zouden die landen ook verantwoordelijk zijn voor de opvang. En dat vinden wij niet eerlijk. Daarom willen we ook een Europese spreidingswet, die asielzoekers eerlijk verdeelt tussen lidstaten."
Naast de Europese plannen vallen enkele voorstellen voor jongeren op. Een hoger minimumloon voor jongeren vanaf achttien jaar, een hogere basisbeurs, 10.000 euro extra compensatie voor de pechgeneratie, afschaffing van collegegeld voor bepaalde studies, een hogere stagevergoeding… Zijn dat cadeautjes voor jullie jonge hoogopgeleide achterban?
"Je noemt de pechgeneratie…Het is geen pechgeneratie. Het is keihard beleid geweest van partijen als VVD, D66, GroenLinks en PvdA, die uiteindelijk dat leenstelsel hebben ingevoerd. Heel veel studenten zijn daar de dupe van geworden. Ze hebben er grotere schulden van gekregen. Dat is een fout geweest en die moeten we rechtzetten. En wat betreft de andere voorstellen, we hebben alles laten doorrekenen door het CPB. En daaruit blijkt dat het uit kan."
Maar bedienen jullie hiermee alleen hoogopgeleide jongeren?
"Dat is niet helemaal waar. We geven ook een nationaal schuldenpardon aan 600.000 mensen met problematische schulden, dat zijn niet per se jongeren. Ze zijn in de schulden geraakt door baanverlies, overlijden, scheiding of domme pech. Zij zitten daardoor vast en kunnen dus helemaal niet meedoen in de samenleving. Als we 3 miljard euro aan schulden kwijtschelden levert dat uiteindelijk 17 miljard euro op aan arbeidsproductiviteit en zorg- en incassokosten van deze groep."
En dan schrappen jullie ook nog alle toeslagen.
"Er is geen partij die zo ver gaat als wij met onze fiscale schoonmaak. Op dit moment verdrinken mensen in toeslagen, heffingskortingen en werkgevers-werknemerspremies. Die schaffen we allemaal af. En dan komen we met een basistoelage in opmaat tot een basisinkomen. Juist om te zorgen dat we ook bestaanszekerheid voor iedereen in Nederland kunnen garanderen."
Maar concurreer je dan niet ook op sociale voorzieningen? Dat andere Europeanen denken: ah, dan kom ik voor die basistoelage in Nederland wonen?
"Nee, zo zie ik dat niet. Mensen gaan niet naar Nederland verhuizen daarvoor. We willen overigens ook een sociale unie in Europa, voor een goede sociale zekerheid in heel Europa. Maar deze voorstellen doen we juist in Nederland omdat de complexiteit hier totaal is doorgeslagen en mensen geen toeslagen aanvragen omdat ze vrezen als fraudeur te worden aangemerkt."
Volt wordt vaak gezien als het nog meer pro-Europese alternatief voor D66. Die laatste partij verliest in peilingen na kabinetsdeelname fors. Het lijkt erop dat de D66-vertrekkers niet bij u maar bij oud-Eurocommissaris Timmermans uitkomen.
"Ik weet niet precies waar die terechtkomen, maar ik denk bij Omtzigt en bij ons. En ook bij Timmermans, ja. Ik hoop natuurlijk dat hij een bondgenoot is in het oplossen van problemen via Europa. Maar ik zie op dit moment nog niet dat hij hiervoor op de barricaden gaat."
Timmermans leek in de afgelopen weken in debatten met Omtzigt al naar samenwerking te zoeken. Het NSC heeft een veel minder pro-Europees programma. Hoe denkt u daarover?
"Omtzigt wil voor Europa ongeveer het tegenovergestelde van wat wij willen. Wij willen af van het veto van lidstaten voor Europese besluiten. Omtzigt wil juist dat elk nationaal parlement een Europees besluit kan blokkeren, waardoor het de facto niet meer mogelijk is om in Europa goede afspraken te maken. Daar maak ik me grote zorgen over."
Jullie willen wel een coalitie in, maar alleen als die voldoende pro-Europees is. Stel dat je GroenLinks-PvdA, D66 en jullie hebt, dan ben je er nog lang niet. Als Timmermans nou met de VVD en NSC in zee gaat? Zou Volt dan meedoen?
"Dan krijg je een voortzetting van wat we nu al hebben. Dat er geen duidelijke keuzes worden gemaakt. Ik hoop natuurlijk op een zo progressief, groen en Europees kabinet als mogelijk. En als we daaraan kunnen bijdragen gaan we dat ook zeker doen, maar niet koste wat het kost."
De komende dagen verschijnen er meer interviews. Abonneer je via de optie hieronder om niets te missen.
Source: Nu.nl algemeen