Het aantal meldingen van antisemitisme lag in oktober acht keer hoger dan in een gemiddelde maand, meldt de Joodse belangenorganisatie CIDI. In oktober telde het CIDI in totaal 106 incidenten.
De bevindingen van het CIDI passen in een internationale trend. Ook in onder meer Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk is een grote stijging geconstateerd van het aantal antisemitische incidenten sinds de oorlog tussen Israël en Hamas uitbrak.
Het CIDI maakt zich vooral zorgen om antisemitische incidenten op scholen. Een jongen werd op school met een mes bedreigd en met een fles op zijn hoofd geslagen, zegt het CIDI. Daarbij werd hij uitgescholden voor ‘kankerjood’. Volgens het CIDI is ook meerdere keren de Hitlergroet gebracht op verschillende scholen. Enkele Joodse leerlingen zijn van school gewisseld na antisemitische voorvallen.
Ook op de Universiteit van Amsterdam was sprake van een incident. Tijdens een diplomauitreiking schreeuwde een student de omstreden leus ‘From the river to the sea, Palestine will be free’. Een aanwezige Joodse familie maakte daar bezwaar tegen, maar werd uitgejoeld. Daarbij zou ook ‘fucking Jews’ gezegd zijn door aanwezigen. De UvA bood later verontschuldigingen aan, omdat niet adequaat is ingegrepen.
De Nationaal Coördinator Antisemitismebestrijding (NCAB) Eddo Verdoner reageert onthutst op de bevindingen van het CIDI: ‘We moeten antisemitisme niet gewoon gaan vinden, niet vergoelijken maar keer op keer stevig afkeuren en daarmee een heldere norm stellen. Op school of universiteit, op sociale media, in de sportkantine, waar dan ook.’
Burgemeester Femke Halsema van Amsterdam, waar het grootste deel van de Joodse gemeenschap in Nederland woont, spreekt van een ‘nationale schande’: ‘Ik roep alle Amsterdammers op om op te komen voor je Joodse buren, vrienden en stadgenoten. Zorg dat zij zich niet alleen en onveilig voelen.’ Ze roept slachtoffers op aangifte te doen: ‘Het bestuur van de stad, de politie Amsterdam en justitie geven hier alle prioriteit aan.’
Joram Bolle
Demissionair premier Mark Rutte reist woensdag naar Qatar. Hij gaat daar naartoe op uitnodiging van emir Tamim bin Hamad Al Thani, meldt de RVD.
Het is de tweede reis van Rutte in korte tijd in het kader van de oorlog tussen Israël en Hamas. Eerder ging hij op bezoek bij de Israëlische premier Netanyahu en de Palestijnse president Abbas.
Qatar speelt een belangrijke bemiddelende, maar ook omstreden, rol in deze oorlog. Veel Hamas-kopstukken verblijven in Qatar. Dat stelt het land in staat om op te treden als tussenpersoon bij het vrij krijgen van Israëlische gijzelaars uit handen van Hamas. Tot nu toe heeft Hamas vier van de ongeveer 240 gijzelaars vrijgelaten na bemiddeling van Qatar.
Het gesprek tussen Rutte en emir Al Thani zal voornamelijk gaan over het sturen van humanitaire hulp naar Gaza. Ook zullen de twee spreken over manieren om buitenlanders uit Gaza te laten vertrekken. Er zitten nog altijd Nederlanders vast in Gaza. Onder de gegijzelden is één Israëliër die ook de Nederlandse nationaliteit heeft.
Joram Bolle
Ook vandaag hebben Palestijnse inwoners gebruikgemaakt van een ‘humanitaire corridor’ om het noorden van de Gazastrook te ontvluchten. Eerder vandaag meldde het Israëlische leger dat ze naar het zuiden konden trekken over de Salah al-Din-weg, de belangrijkste noord-zuidverbinding in het gebied.
Op foto’s van journalisten in het gebied is te zien dat mensen met witte vlaggen in de hand het noorden ontvluchten. Met volgeladen auto’s en ezelkarren trekken de Palestijnen zuidwaarts. Wie geen vervoer heeft, gaat te voet.
Hoeveel inwoners precies van de Israëlische vrijgeleide gebruikgemaakt hebben, is niet bekend. Volgens de Verenigde Naties vluchtten gisteren bij een soortgelijke mogelijkheid tot evacuatie ongeveer vijfduizend Palestijnen. Zondag lag dat aantal op minder dan tweeduizend.
Pepijn de Lange
Door een tekort aan brandstof en meel zijn alle bakkerijen in het noorden van de Gazastrook uitgevallen. Dat meldt het door Hamas gecontroleerde ministerie van Binnenlandse Zaken aan de Arabische nieuwszender Al Jazeera.
Oxfam International, een organisatie die strijdt tegen honger in de wereld, meldde eind vorige maand dat een gebrek aan voedsel de bevolking in de Gazastrook bedreigde. Volgens Oxfam kwam in het gebied slechts 2 procent van de gebruikelijke hoeveelheden voedsel binnen. De organisatie beschuldigde Israël ervan de Palestijnen uit te hongeren – een schending van het oorlogsrecht.
Volgens het VN-bureau voor humanitaire hulp (OCHA) waren gisteren in Noord-Gaza nog twee bakkerijen in bedrijf. De afgelopen weken zijn vanuit Egypte vrachtwagens met noodhulp toegelaten, maar die hebben het noorden van het gebied volgens OCHA niet bereikt. Ondertussen nemen ook in het zuiden de tekorten toe: Palestijnen staan uren in de rij voor brood.
Pepijn de Lange
Het Israëlische leger heeft bij de grens met Libanon naar eigen zeggen een ‘verdacht luchtdoel’ onderschept. Op Telegram melden de Israëliërs dat het object werd geïdentificeerd en neergehaald voordat het de grens met Israël overstak. Eerder vandaag meldde Israël al beschietingen in het grensgebied.
Sinds Israël in de Gazastrook Hamas probeert uit te schakelen, zijn ook de spanningen in het noorden van het land opgelopen. Gevreesd werd dat de Libanese militante groepering Hezbollah eveneens een oorlog tegen Israël zou ontketenen, maar vooralsnog blijft het in het grensgebied bij losse aanvallen met drones, granaten en raketten. Ook Hezbollah-leider Hassan Nasrallah kwam afgelopen vrijdag tijdens een langverwachte toespraak niet met een oorlogsverklaring.
Bij de schermutselingen van vandaag zijn voor zover bekend geen doden of gewonden gevallen. Eerder eiste de onrust aan de grens tussen Israël en Libanon wel slachtoffers. De afgelopen maand kwamen naar verluidt ongeveer zestig Hezbollah-strijders en tien burgers om het leven.
Pepijn de Lange
Lees ook dit artikel van Midden Oosten-correspondent Jenne Jan Holtland: In Libanon spreekt men in metaforen over Israël en Hezbollah, oftewel ‘Disneyland’ en ‘de gelen’
Duitsland gaat de financiering van de VN-organisatie voor Palestijnse vluchtelingen (UNRWA) hervatten. Dat heeft de Duitse minister van Ontwikkelingssamenwerking, Svenja Schulze, aan UNRWA-commissaris-generaal Philippe Lazzarini laten weten, meldt de Duitse krant Die Zeit. De UNRWA krijgt 91 miljoen euro om de bevolking van drinkwater en sanitaire voorzieningen te voorzien.
Het besluit van de Duitse regering past in de voorzichtige koerswijziging die de autoriteiten van het land de afgelopen weken gemaakt hebben. Aanvankelijk was voor pro-Palestijnse stemmen in het publieke debat in Duitsland geen plaats, maar na kritiek uit binnen- en buitenland veranderden de autoriteiten van houding. Afgelopen zaterdag werden bijvoorbeeld de eerste grootschalige pro-Palestijnse betogingen toegestaan.
Na de aanval van Hamas op Israël, vandaag precies een maand geleden, schortte Duitsland, net als de Europese Unie, de betalingen aan de UNRWA tijdelijk op. De regering wilde eerst vaststellen dat het hulpgeld niet bij Hamas terecht zou komen. Vanwege de humanitaire nood in het gebied komt de regering nu terug op dat besluit. ‘Wij zien het grote lijden van de Palestijnse burgerbevolking in Gaza en willen dit verlichten’, zegt Schulze.
Pepijn de Lange
Lees ook deze reportage van Duitsland-correspondent Remco Andersen van afgelopen weekeinde: Ook in Duitsland kantelt het sentiment, blijkt bij de pro-Palestijnse demonstratie op Unter den Linden
In Israël wordt vandaag op verschillende plaatsen de aanval van Hamas herdacht. Precies een maand geleden brak de Palestijnse militante beweging uit de Gazastrook om in omliggende Israëlische steden en dorpen een bloedbad aan te richten. Ongeveer 1.400 mensen kwamen om. Ook nam Hamas ruim 240 mensen in gijzeling.
Pepijn de Lange
Het Israëlische leger zegt opnieuw een humanitaire corridor te hebben geopend voor Palestijnse burgers die het noorden van de Gazastrook willen ontvluchten. Tussen 10.00 en 14.00 uur (lokale tijd) krijgen burgers de gelegenheid om over de Salah al-Din-weg naar het zuiden te trekken, meldt een woordvoerder van het leger op X.
Ruim drie weken geleden deed het Israëlische leger voor het eerst een oproep aan inwoners van de Gazastrook om naar het zuiden te trekken. In het te evacueren gebied woonden op dat moment ongeveer 1,1 miljoen Palestijnen. Hoewel de Verenigde Naties schatten dat nog altijd 300 duizend mensen vastzitten in Noord-Gaza, zijn Israëlische soldaten ruim een week geleden begonnen met de belegering van het gebied.
Ondertussen blijft de vraag hoe veilig de tocht over de Salah al-Din-weg voor vluchtende Palestijnen is. Bij eerdere, tijdelijke humanitaire corridors over deze hoofdverbindingsweg beloofde Israël niet te schieten, maar ooggetuigen vertelden aan persbureau AP dat soldaten zich daar niet altijd aan houden. De weg is door de vele Israëlische bombardementen van de afgelopen weken bovendien zwaar beschadigd.
Pepijn de Lange
Lees ook deze analyse van dataredacteur Serena Frijters over de gedwongen evacuatie van Palestijnse burgers: Er zijn nauwelijks uitwijkmogelijkheden in dichtbevolkte Gazastrook
De VN-Veiligheidsraad is er gisteravond opnieuw niet in geslaagd overeenstemming te bereiken over een resolutie over de oorlog tussen Israël en Hamas. Zo roepen de Verenigde Staten op tot ‘humanitaire pauzes’, terwijl andere leden van de raad voor een ‘staakt-het-vuren’ zijn. Na een vergadering van ruim 2 uur waren de meningsverschillen niet overbrugd.
Een maand na de terreuraanslag van Hamas en de daaropvolgende oorlog met Israël heeft de Veiligheidsraad daarmee nog altijd geen consensus bereikt. Tot dusver houden de permanente leden Rusland, de VS, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en China om beurten resoluties tegen. De afgelopen decennia maakten de VS verreweg het vaakst gebruik van dit recht.
De vergadering van maandag was op de agenda gezet door China, dat deze maand de Veiligheidsraad voorzit. Ook de Verenigde Arabische Emiraten, een van de tien tijdelijke leden van de raad, hadden tot een nieuwe bijeenkomst opgeroepen. De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties nam vorige maand wel een resolutie aan over een humanitair staakt-het-vuren, maar deze resolutie was niet bindend.
Pepijn de Lange
Lees ook deze analyse die buitenlandredacteur Peter Giesen voor de huidige oorlog tussen Israël en Hamas schreef over het functioneren van de VN-Veiligheidsraad: VN raken steeds verder verlamd en verscheurd, toch lijkt er geen ander alternatief
Israël heeft afgelopen nacht een luchtaanval uitgevoerd nabij het Al-Quds-ziekenhuis in Gaza-Stad. Volgens een woordvoerder van het Israëlische leger hielden leden van Hamas zich schuil in een gebouw naast het ziekenhuis, om van daaruit een aanval op de Israëlische strijdkrachten te beramen. Deze bewering valt niet onafhankelijk te verifiëren.
Afgelopen nacht maakte de Palestijnse hulporganisatie Rode Halve Maan al melding van de aanval bij het ziekenhuis. Volgens de organisatie kwamen twee Israëlische raketten neer op ongeveer 50 meter afstand van de ingang van het ziekenhuis. Het Israëlische leger zegt dat de ‘aanzienlijke secundaire explosies’ na de aanval erop wijzen dat Hamas in de buurt wapens had opgeslagen.
Israël is er de laatste weken vaker van beschuldigd ziekenhuizen in de Gazastrook aan te vallen. Zelf zegt het land dat Hamas zich expres in dit soort locaties terugtrekt, om zo de bevolking als menselijk schild te gebruiken.
Ondertussen lijdt de gezondheidszorg in de Gazastrook zwaar onder de wekenlange Israëlische bombardementen. In het Al-Quds-ziekenhuis was de situatie ruim twee weken geleden al alarmerend, zei een woordvoerder van het Internationale Rode Kruis vanuit Genève tegen de Volkskrant. Terwijl de gangen uitpuilden van de gewonden kampte het ziekenhuis met een gebrek aan stroom en medische middelen.
Pepijn de Lange
Na het einde van de huidige oorlog met Hamas blijft Israël ‘voor onbepaalde tijd’ verantwoordelijk voor de veiligheid in de Gazastrook, zegt de Israëlische premier Benjamin Netanyahu. In een interview met de Amerikaanse televisiezender ABC News vertelde Netanyahu dat Israël in zijn ogen een rol in het Palestijnse gebied moet blijven spelen. ‘We hebben gezien wat er gebeurt als we die verantwoordelijkheid niet hebben’, zei de premier.
Steeds meer landen vragen zich af wie de Gazastrook moet besturen als de strijd ten einde komt. Zo maken de Verenigde Staten zich zorgen over het ontbreken van een zogenoemde exit-strategie van Israël. De Amerikanen zien een rol weggelegd voor de Palestijnse Autoriteit, die momenteel een deel van de Westelijke Jordaanoever bestuurt. Die politieke beweging ziet vooralsnog weinig in dat plan.
Een eind aan de oorlog in de Gazastrook is voorlopig nog niet in zicht. Tegen ABC News herhaalde Netanyahu dat het te vroeg is voor een volledig staakt-het-vuren. Zolang Hamas Israëlische burgers gegijzeld houdt, wil de Israëlische regering niet stoppen met vechten. Hamas heeft eerder juist gezegd geen gijzelaars vrij te laten zolang Israël doorgaat met zijn aanvallen op de Gazastrook.
Netanyahu stond wel open voor ‘korte, tactische gevechtspauzes’ om de toegang van humanitaire hulp aan de getroffen bevolking in de Gazastrook te vergemakkelijken. ‘Een uur hier, een uur daar, zoals we die al eerder hebben gehad.’ Het dodental in de Gazastrook is volgens de lokale autoriteiten inmiddels opgelopen tot meer dan 10 duizend.
Pepijn de Lange
De Verenigde Staten zien een centrale rol weggelegd voor de Palestijnse Autoriteit in Gaza na de oorlog. Is dat realistisch? En wat zou de Palestijnse president Abbas ermee kunnen winnen?
Lees hier de analyse van buitenlandredacteuren Peter Giesen en Monique van Hoogstraten.
Bij het Vrijheidsbeeld in New York hebben maandagavond honderden mensen gedemonstreerd tegen de oorlog tussen Hamas en Israël. Het protest was georganiseerd door Jewish Voice for Peace (Joodse stem voor vrede), dat anderhalve week geleden nog het belangrijke treinstation Grand Central Terminal platlegde met een protest.
Volgens The New York Times begon het protest onopvallend en liepen de demonstranten tussen de toeristen op Liberty Island. Dat veranderde toen de activisten zwarte T-shirts aantrokken en leuzen riepen als ‘Joden zeggen: stop nu met vuren’ en ‘Palestijnen moeten bevrijd worden’.
De demonstranten willen een staakt-het-vuren. Een woordvoerder van Jewish Voice for Peace liet aan The New York Times weten dat het protest bedoeld was om ‘de druk op de ketel te houden’. De locatie was bewust gekozen ‘in navolging van talloze mensen die hier om gerechtigheid hebben gevraagd’. (ANP)
De Verenigde Arabische Emiraten willen een veldhospitaal oprichten in de Gazastrook. Dat heeft president Mohammed bin Zayed aangekondigd. Het moet de Palestijnse bewoners van de door de oorlog verwoeste kuststrook noodzakelijke medische hulp bieden, meldt staatspersbureau Wam maandag.
Vanuit Abu Dhabi zijn vijf vliegtuigen vertrokken met materiaal voor het ziekenhuis. Dat zou worden afgeleverd in de Egyptische stad Al-Arish en vervolgens naar de Gazastrook worden gebracht.
Het veldhospitaal moet worden uitgerust met 150 bedden en zal verschillende vormen van gespecialiseerde medische zorg aanbieden. Met het initiatief tonen de VAE zich solidariteit met het Palestijnse volk, ‘vooral met het oog op de uitdagende omstandigheden waarmee het momenteel kampt’.
Sinds het begin van de oorlog tussen Israël en Hamas heeft meer dan de helft van de 2,2 miljoen inwoners op de Gazastrook zijn huis moeten verlaten. Velen zijn van het noorden, waar hevige gevechten plaatsvinden, naar het zuiden van de regio gevlucht en leven er in precaire omstandigheden.
Hulporganisaties spreken van een humanitaire ramp. Volgens de gezondheidsautoriteiten van de extremistische groepering Hamas die de Gazastrook controleert, zijn nauwelijks nog ziekenhuizen operationeel. (Belga)
Na een van de zwaarste Israëlische bombardementen van de afgelopen dagen is het dodental maandag in Gaza volgens de lokale autoriteiten opgelopen tot meer dan 10 duizend, onder wie 4.104 kinderen. De secretaris-generaal van de VN, Antonio Guterres, waarschuwde dat Gaza ‘een begraafplaats wordt voor kinderen’.
Lees hier het volledige nieuwsbericht van buitenlandredacteur Stieven Ramdharie.
Dit was het belangrijkste nieuws over de oorlog tussen Israël en Hamas van maandag 6 november:
• De Verenigde Staten stellen dat er duizenden burgerdoden zijn gevallen in de Gazastrook. Dat zegt Pentagonwoordvoerder Patrick Ryder, zonder het aantal doden verder te specificeren. Volgens het Palestijnse ministerie van Volksgezondheid ligt het dodental door Israëlische bombardementen boven de 10 duizend.
• De Gazastrook dreigt een ‘begraafplaats voor kinderen’ te worden, zegt de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, António Guterres. Hij vindt dat het beschermen van de burgerbevolking in de Gazastrook ‘voorop moet staan’. ‘Niemand is veilig’, stelt de VN-chef, omdat het Israëlische leger ‘burgers, ziekenhuizen, vluchtelingenkampen, moskeeën, kerken en VN-instellingen’ treft.
Lees hier het volledige liveblog van maandag terug.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden