In de nacht van 19 november 2011 raakte de auto van Jaleayah Davis de vangrail van Interstate 77 in Ohio, ter hoogte van mile marker (mijlpaal) 181. Ze werd uit de auto geslingerd en overleed aan ‘meerdere catastrofale verwondingen’, zoals het officiële politierapport het zou omschrijven. De vermoedelijke oorzaak van het ongeluk moest worden gevonden in het feit dat ze die avond had gedronken.
Niet lang na het fatale ongeluk verscheen er een ‘Justice for Jaleayah’-pagina op Facebook. Familie en vrienden weigerden zich bij de versie van de politie neer te leggen en merkten op dat er allerlei zogenaamde verdachte omstandigheden waren, zoals een verward telefoontje van Jaleayah eerder op de avond. En moest er niet beter gekeken worden naar de vrienden waarmee ze eerder die nacht op pad was geweest? Wat was daar precies voorgevallen?
Over de auteur
Mark Moorman is kunstredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft over series, film, fotografie en populaire cultuur.
Nadat de Facebookpagina online ging, verscheen de toen 26-jarige Emily Nestor in beeld, een leeftijd- en streekgenoot van het slachtoffer. De twee jonge vrouwen hadden elkaar nooit ontmoet, maar zoals veel voorkomt in de Mid-Ohio Valley waren er via via connecties. Op het moment van het ongeluk was Nestor een au pair in Duitsland, een van de vele pogingen om richting aan haar leven te geven.
Over haar passie hoeft Nestor echter niet lang na te denken. True crime is haar leven; Clarice Starling, de jonge FBI-agent uit de klassieke thriller The Silence of the Lambs haar heldin. Op haar borst heeft ze een indrukwekkende tatoeage van een doodshoofdvlinder, symbool van transformatie, vooral bekend van de filmposter met actrice Jodie Foster als Clarice. Verder heeft ze twee tattoos gewijd aan bloedspetteranalist en seriemoordenaar Dexter Morgan, antiheld uit de langlopende serie Dexter. Misschien is deze rondgang langs de op haar lijf vastgelegde verwijzingen al een eerste signaal dat bij Nestor de scheidslijn tussen true crime en fictie niet al te duidelijk is.
Op het moment dat Nestor het verhaal over Jaleayah Davis tegenkomt, is ze in de ban van de truecrimebestseller I'll Be Gone in the Dark van Michelle McNamara, een schrijver die na jaren van onderzoek een seriemoordenaar op het spoor is die de politie niet in beeld had. En verder luistert Nestor naar elke truecrimepodcast onder de zon, met Serial van Sarah Koenig uit 2014 als de moeder aller truecrimepodcasts. En met het razend populaire My Favorite Murder als hét bewijs dat je een echte onlinegemeenschap (van zogenoemde ‘murderinos’) kunt opbouwen rond moordmysteries. Nestor zag een opening; voor de familie van Davis, maar ook voor zichzelf.
Ze zocht contact met de moeder van Jaleayah en kreeg een kopie van het zevenhonderd pagina’s tellende dossier dat Kim Davis in de loop van de jaren had aangelegd in haar zoektocht naar de vermeende daders van de vermeende moord op haar dochter. In mei 2018 gaat de eerste aflevering van Mile Marker 181 online. Nestor heeft talent voor het genre en zeker de eerste afleveringen, als ze samen met de familie de gruwelijke details rond de dood van Jaleayah doorneemt, trekken de aandacht – eerst lokaal en vervolgens binnen de nationale truecrimepodcastfamilie. Mile Marker 181 begint op te duiken in de juiste luisterlijstjes.
Een van haar luisteraars is de documentairemaker Chris Kasick, die ooit het vak inrolde als assistent van Errol Morris, legendarisch maker die het truecrimegenre zijn in 1988 zijn eerste echte docuklassieker gaf met The Thin Blue Line. Was Mile Marker 181 niet een goede aanleiding om een documentaire te maken over de impact die de amateurspeurders van truecrimepodcasts en hun miljoenen luisteraars hebben op gebeurtenissen in de echte wereld? Hoe heeft de ondergang van de lokale kranten in de VS bijgedragen aan de onstuitbare opkomst van de burgerspeurder, niet gehinderd door enige terughoudendheid of journalistieke mores?
Na een eerste ontmoeting met Emily Nestor is Kasick ervan overtuigd dat hij zijn hoofdpersoon heeft gevonden. Ze is slim, open en heeft een kwetsbaarheid die haar heel geschikt maakt om alle toppen en dalen van haar onderzoek invoelbaar te maken.
Citizen Sleuth is een documentaire in meerdere bedrijven, met (let op: spoiler) een wending halverwege die het verhaal eigenlijk compleet verandert. En welke rol speelt de aanwezigheid van Kasick zelf in het verhaal? Hij volgt aanvankelijk in grote lijnen het onderzoek van Emily Nestor. Maar zij lijkt in problemen te komen als ze in contact met professionals komt die de complottheorieën over het ongeluk vrij overtuigend omverblazen. En dat maakt de afwezigheid in haar podcast van de drie mensen die door de familie met naam worden beschuldigd eigenlijk steeds schrijnender.
Naarmate het succes van haar podcast groter wordt en ze steeds meer sponsors en likes krijgt, lijkt ze ook steeds meer een gevangene van de woede van de familie, die bloed wil zien. En in het geval van de labiele en gewapende grootvader moeten we dat letterlijk nemen.
Het fascinerende Citizen Sleuth laat de kijker in verwarring achter: wat hebben we zojuist gezien? Hoe moet het verder met Emily Nestor? Wat moet een moordpodcast zonder moord? En welke rol heeft documentairemaker Kasick hier uiteindelijk gespeeld? Je zal op zijn minst niet meer met dezelfde oren naar een truecrimepodcast luisteren.
Op zoek naar meer bingemateriaal? Op volkskrant.nl/series vindt u een overzicht van onze recensies van de beste én de slechtste series op Netflix, HBO, Videoland, NPO, NPO Start Plus, Amazon Prime, BBC, BBC First, Star, Ziggo Movies en Series en Lumière. Te sorteren op aantal sterren, aanbieder en genre.
Lees ook: 2023 is een ijzersterk jaar voor series: de beste tot nu toe
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden