Hij mikt dan ook minstens op vijf zetels om deel te kunnen nemen aan een nieuw kabinet. "Als we aan tafel komen, zullen we voorstellen om een minister van Asiel en Migratie te leveren", zegt Eerdmans in een uitgebreid gesprek met NU.nl. "Daar heb ik zeker goede kandidaten voor."
Zo goed staat JA21 er niet voor in de peilingen. Is vijf zetels niet te optimistisch?
"We staan tussen de één en drie zetels, maar ik merk dat we de laatste weken in een flow zitten. De rust binnen de partij is terug na een turbulente periode, waarin een aantal mensen is vertrokken. Maar we zijn er klaar voor en voeren actief campagne in het hele land. Mensen weten waar we voor staan. In 2021 kwamen we ook uit het niets met drie zetels in de Kamer."
JA21 presenteert zich als het fatsoenlijke alternatief op rechts. Is dat nog steeds zo en waaruit is dat de afgelopen periode gebleken?
"Wij zijn een fatsoenlijke rechtse partij die duidelijk is. We zien problemen rond asiel en migratie en de betaalbaarheid van de klimaatplannen, en daar zetten we een realistisch verhaal tegenover. We willen dan ook deel uitmaken van een rechtse coalitie en problemen oplossen."
Er zijn op rechts voldoende andere alternatieven, zoals de VVD. Waarom zou een kiezer dan op JA21 moeten stemmen?
"De VVD is vier weken per periode rechts en daarna slaat de boot weer om naar links. Partijleider Dilan Yesilgöz doet nu stoere uitspraken, maar draait later weer bij om tot een halfbakken regeerakkoord te komen met bijvoorbeeld Frans Timmermans. Dus daar heb je eigenlijk niks aan. Wij kunnen de VVD in een coalitie wel op de rechtse koers houden."
Neemt JA21 alleen deel aan een rechts kabinet, bijvoorbeeld in een coalitie met VVD, PVV en Pieter Omzigt?
"Ja, dat zou bijvoorbeeld een mooie coalitie kunnen zijn."
Ben u ook bereid een linkse coalitie aan een meerderheid te helpen?
"Nee, wij zullen geen ja zeggen als Timmermans, Omtzigt en een paar middenpartijen ons vragen om een bepaalde coalitie getalsmatig aan een meerderheid te helpen. Dat is zeker!"
JA21 wil opvang in de regio waar de asielzoekers vandaan komen. Om welke landen gaat het dan?
"Voor Afrikaanse vluchtelingen denken we bijvoorbeeld aan Botswana en Namibië. Dat zijn landen die er redelijk op staan om vluchtelingen op een humane manier op te vangen. We zoeken naar partnerlanden die de asielopvang van ons kunnen overnemen. Daar krijgen ze ook voor betaald. We zijn dan ook bezig met een verdere inventarisatie om op die manier de instroom af te remmen."
En als dat niet lukt?
"Het andere alternatief is om iedereen op te vangen, wat het kabinet nu wil via een dwangwet. Dorpen als Ter Apel, Budel en Maarheeze kunnen het nu al niet meer aan. De inwoners daar zijn echt geen racisten en haten geen buitenlanders. Zij zien dat vooral veiligelanders uit Noord-Afrika daar de boel komen verzieken. Dat is heel ingrijpend. Dat moeten we niet willen."
Dan kunt u toch ook de problemen rond deze groep aanpakken in plaats van een algehele asielstop zoals JA21 in het verkiezingsprogramma voorstelt?
"Dat is ook het grote probleem. Deze veiligelanders hebben geen recht op die plekken en zorgen gemiddeld voor veel overlast. In Denemarken werken ze daarom heel actief aan het terugbrengen van deze mensen naar hun land van herkomst. Zij hebben een hele keten die daaraan meewerkt en hebben genoeg mensen om het uit te voeren. Zo vliegt de marechaussee mee."
"De Denen zetten deze mensen ook niet neer in een azc waar ze overal heen kunnen. Ze zitten daar bijvoorbeeld in een oude kazerne in een bos. Op een sobere, veilige plek zonder gebreken. Dan komt het besef veel eerder bij deze groep dat hun toekomst niet in Denemarken ligt. Zij raken gedemotiveerd en kiezen ervoor om weer terug te gaan naar het land van herkomst. Zo'n systeem kunnen we ook in Nederland invoeren."
Sommige overeenkomsten, zoals laatst met Tunesië, lopen uit op een fiasco. Moeten we dat als Nederland willen?
"Dat is een heel slechte deal geworden, waar veel geld heen zou gaan, maar niet werd geaccepteerd door een onbetrouwbaar regime. Verder heeft Tunesië niet kunnen voorkomen dat vluchtelingen nog steeds met bootjes oversteken. Mensen blijven komen, dus eigenlijk moeten de grenzen van Europa aan de buitenkant helemaal dicht. Dan is er ook geen model meer om het bootje te pakken. Nu gaan de mensen vanuit Libië als het niet via Tunesië lukt."
U wilt de buitengrenzen van Europa dus barricaderen?
"Ja, dat is helemaal niet raar. Vroeger moest je ook overal je paspoort laten zien bij aankomst, anders kwam je er gewoon niet doorheen. Dus we moeten vluchtelingen duidelijk maken dat ze geen enkele kans maken."
JA21 wil een asielstop en merkt ook op dat de opvang onmenselijk is op humanitaire gronden, aangezien mensen gedwongen buiten slapen. Moeten er dan geen extra bedden bij komen?
"Dat is geen oplossing, maar juist een voortdurend uitstel van een oplossing. Natuurlijk kunnen we zeggen dat we voor iedereen in de wereld hier een huis kunnen neerzetten zolang we vierkante meters hebben. Maar waar is de grens? Wij horen dan van mensen dat hun zoon ondertussen al acht jaar op een sociale huurwoning wacht. En ondertussen lezen dezelfde mensen dat diezelfde huurwoningen worden vrijgemaakt voor statushouders."
De wachtlijsten om in aanmerking te komen voor een sociale huurwoning zijn al decennialang een probleem. Dat ligt toch niet alleen aan de komst van asielzoekers en migranten?
"Dat klopt, we bouwen al jaren veel te weinig huizen. Dat kunnen we oplossen door een geheel nieuwe stad te bouwen van 80.000 tot 90.000 woningen."
Waar gaat u die huizen bouwen dan?
"Bij de Markerwaard. Dat lijkt ons een mooi gebied om wonen aantrekkelijk te maken tussen het groen en water. Verder denken we aan de landelijke gebieden waar veel akkerbouw is, zoals in het oosten van ons land. Een andere praktische oplossing is het herintroduceren van ouderen- en verzorgingstehuizen voor oudere mensen die nog niet de permanente zorg nodig hebben. Daarmee speel je heel veel huizen vrij, waar starters kunnen gaan wonen."
JA21 wil ook de arbeidsmigratie vanuit de Europese Unie beperken. Kunnen bedrijven dan niet meer op zoek naar bijvoorbeeld Oost-Europese werknemers?
"Jawel, maar deze mensen moeten wel aan de slag via een werkvergunning. Verder is het soms beter om een tomaat te importeren in plaats van een tomatenplukker. Wij zeggen niet dat bedrijven geen arbeidsmigranten meer mogen binnenhalen, maar het is wel vreemd dat wij daar in ons land niet in kunnen voorzien. Dat geeft aan dat we de juiste mensen niet hebben. Voor werknemers van buiten de Europese Unie is geen plaats, behalve dan voor die ene tandarts of chirurg uit India die broodnodig is. Die kan via zo'n vergunning aan de slag."
Bedrijven in de technologische industrie staan ondertussen te springen om personeel van buiten de EU. Is het wel zo verstandig om deze werknemers dan te weigeren?
"Ja, ik vind het namelijk geen goed plan dat zulke bedrijven alleen maar mensen uit bijvoorbeeld Zuid-Korea in dienst hebben."
Wat is dan de oplossing?
"We moeten jonge mensen veel meer stimuleren, belonen en aanjagen om bepaalde studies te doen. En daarmee ook een baangarantie in het vooruitzicht stellen. Verder moeten we beter betalen, maar dat is een politieke keuze. Bovendien moeten mensen die meer uren willen werken, daarvoor beloond worden. Onze arbeidsproductiviteit kan op die manier omhoog."
Er staat ook in het partijprogramma dat het arbeidspotentieel beter moet worden benut. Daarbij wordt verwezen naar de 400.000 mensen in de bijstand. Bent u van mening dat zij direct aan het werk kunnen?
"Nee, dat kunnen zij niet en daar moeten we dan ook realistisch naar kijken. We kunnen een werkgever niet verplichten deze mensen aan het werk te zetten. Daar heeft niemand iets aan en dat is in het verleden ook gebleken met experimenten. Maar we kunnen mensen in de bijstand wel helpen uit hun ritme en uitzichtloze bestaan te komen. We moeten hen ook niet te snel afschrijven."
Veel mensen zijn het vertrouwen in de politiek verloren. Waar heeft dat mee te maken?
"Omdat grote belangrijke thema's niet worden opgelost. Die blijven liggen, zoals asiel, migratie en de woningmarkt. Maar ook het onvermogen in de politiek om samen te werken en de vele patstellingen die daarbij ontstaan, spelen een rol. Een groot deel van Nederland is afgehaakt. Sterker nog, ze zijn verwaarloosd, zoals in het oostelijk deel. De regio's van Nederland waar gewoon helemaal geen connectie meer mee is. We moeten in Den Haag laten zien dat we er ook voor deze mensen zijn in plaats van alleen elkaar de les lezen."
Er was anders ook veel interne kritiek afgelopen zomer op de professionaliteit en het democratische gehalte binnen JA21. Was dat terecht?
"Dat was best terecht en die kritiek hebben we ook omarmd. We zijn niet voor niets een ledenpartij. We hebben 5.500 leden. De resoluties gingen over hoe bestuursleden worden herkozen en over kandidaatstellingscommissies. Dat hebben we omarmd om daar iets aan te gaan doen. Het verschil van mening zat vooral in het tempo waarin de veranderingen plaatsvonden. Maar natuurlijk is het jammer dat er mensen vertrekken."
Source: Nu.nl algemeen