‘Ik schrik van alles’, zei Mariëtte Hamer, regeringscommissaris seksueel overschrijdend gedrag, zondag in de special van Humans Mediastorm over de veroordeelde Belgische presentator en tv-producent Bart De Pauw. Hamer is, vertelde ze, geschrokken van de inventarisatie van wat er mis is bij de Nederlandse omroep. Veel specifieker werd ze niet, aantallen noemde ze niet. Maar wel is duidelijk dat de commissie die is aangesteld om grensoverschrijding bij de publieke omroep te onderzoeken, een ‘doos van Pandora’ heeft geopend. Zoals in België rond de populaire De Pauw is gebeurd.
De zogeheten commissie Van Rijn, waaraan Hamer adviseert, werd ingesteld na talrijke klachten over woedeaanvallen en machtsmisbruik door DWDD-presentator Matthijs van Nieuwkerk. Haar onderzoek is nog niet afgerond, in tegenstelling tot de enigszins vergelijkbare affaire rond De Pauw. Hij was in Vlaanderen zo populair als Paul de Leeuw en Van Nieuwkerk tezamen, aldus de Belgische seksuoloog Goedele Liekens. Iedereen wilde met hem samenwerken.
De schaduwzijde: de lieve, kwetsbaar ogende De Pauw stalkte beginnende actrices. Stuurde in een nacht vijftig appjes waarin hij verklaarde smoorverliefd te zijn. En bedolf actrices, aldus Liekens, onder ‘love bombing’. 18 vrouwen kwamen met klachten, van wie een vertelde hoe De Pauw haar waarschuwde: ‘Don’t bite the hand that feeds you.’ Zich bewust van zijn almacht over medewerkers was hij zich dus ook. Justitie ging over tot vervolging van De Pauw, die tot een half jaar voorwaardelijk is veroordeeld wegens ‘belaging’ van vijf vrouwen. (Voor de helderheid: Van Nieuwkerk is niet van seksueel overschrijdend gedrag beschuldigd.)
Mediastorm focuste op de drie uur durende documentaire Het proces dat niemand wou van Tess Uytterhoeven over de zaak De Pauw. Het ging niet alleen over zijn wandaden, maar vooral ook over de door zijn slachtoffers niet gewenste publiciteitsgolf. De dader zelf riep: ‘Men kan van alles beweren, maar er zijn natuurlijk ook nog de feiten.’ Een slachtoffer zei dat ze het gevoel had voor het oog van de camera’s ‘in schijfjes te worden gesneden’.
De publieke opinie in België, opgehitst door media, keerde zich tegen de slachtoffers: ze waren overgevoelig (‘seuten’) en hysterische ‘kutwijven’. Onvervalste victim blaming. De Pauw daarentegen kon rekenen op sympathie en begrip. Zijn veroordeling is inmiddels van twee jaar geleden, maar hoop van zijn slachtoffers dat ze de zaak na zoveel tijd konden afsluiten, blijkt ijdel. ‘Het wordt altijd weer opgerakeld, het gaat nooit over’, waarschuwde Hamer maar vast. Twee van De Pauws slachtoffers zijn, aldus Liekens, België om die reden ontvlucht. Schokkend.
Een half uur Mediastorm was te kort om de kwestie-De Pauw en de maatschappelijke consequenties voldoende uit te diepen. Maar de uitzending was wel te beschouwen als een aansporing: houd de publieke figuren en omroepbonzen in de gaten die het herhaaldelijk hebben opgenomen voor de ‘gecancelde’ aangeklaagde, maar op empathie voor slachtoffers nauwelijks vallen te betrappen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden